Belarus Ulusal Bilimler Akademisi Tarım Bilimleri Merkezi, yerel iklim koşullarına uyumlu ve yüksek verimli yeni kışlık ve yazlık kolza çeşitleri geliştirdi. 2026 yeniliği “Orlan” çeşidi, verim ve kışa dayanıklılık göstergeleriyle öne çıktı.
Belarus’ta kolza ıslah çalışmalarında önemli ilerlemeler kaydedildi. Belarus Ulusal Bilimler Akademisi Tarım Bilimleri Bilimsel ve Uygulamalı Merkezi’nde görev yapan Yağlı Tohumlar Bölümü Başkanı Yadviga Pilyuk, geliştirilen yeni kolza çeşitleri hakkında BELTA’ya bilgi verdi.
2026 yeniliği: “Orlan”
2026 yılı yeniliği olarak tanıtılan kışlık kolza çeşidi “Orlan”, ortalama 61,0 sentner/hektar verimi ve yüzde 95–100 düzeyindeki kışa dayanıklılığıyla dikkat çekiyor. Çeşit; yüksek kardeşlenme kapasitesi, eş zamanlı çiçeklenme ve homojen olgunlaşma özellikleriyle öne çıkarken, fomoz ve yaprak ile gövde hastalıklarına karşı dayanıklılık gösteriyor. Ayrıca yatmaya ve tane dökülmesine karşı dirençli yapısı sayesinde üretimde avantaj sağlıyor.
Pilyuk, Orlan’ın büyüme düzenlemesine uygun olduğunu ve yağ oranı bakımından yeni nesil çeşitler arasında en iyi göstergelerden birine sahip olduğunu belirtti. Çeşidin tescil edildiği ve tohumluk üretimine başlandığı, ilerleyen süreçte hibrit geliştirme çalışmalarına temel oluşturacağı ifade edildi.
Islah süreci uzun ve çok aşamalı
Uzmanlara göre bir kışlık kolza çeşidinin geliştirilmesi ortalama 10 yıl, yazlık kolzanın geliştirilmesi ise 7–8 yıl sürüyor. Bu süreçte hem tarla hem de laboratuvar denemeleri yapılıyor; don ve kuraklığa dayanıklılık, olgunlaşma eşzamanlılığı, glikoz, sakkaroz ve mikro element içerikleri ayrıntılı şekilde değerlendiriliyor.
Geniş hibrit portföyü
Tarım Bilimleri Merkezi’nde halihazırda 145 kışlık, 68 yazlık kolza hibriti test ediliyor. Bunlardan 7 hibrit devlet denemelerine aktarılmış durumda. Araştırmacılar, kısa vadede yabancı çeşitlerle rekabet edebilecek bir hibrit serisinin oluşturulmasını hedefliyor.
Son yıllarda bölgelere uyarlanmış kışlık çeşitler arasında “Kardinal” ve “Rodnik” de öne çıktı. Bu iki çeşidin yaygınlaştırılma hedefi iki yılda yüzde 395 oranında aşıldı. “Rodnik” yüksek oleik asit içeriğiyle dikkat çekerken, bu çeşitten elde edilen yağın kalite bakımından zeytinyağına yakın olduğu belirtiliyor. “Kardinal” çeşidi ise 60,0 sentner/hektar verim düzeyiyle üreticilerden talep görüyor.
Yazlık kolza grubunda “Yaguar” ve “Gelius” çeşitleri üretime aktif şekilde kazandırılırken, 2025 ve sonrasında “Zubr”, “Znaçnıy”, “Lavr”, “Aist”, “Almir”, “Komandor” ve “Kornet” çeşitlerinin hibrit denemelerine başlanması planlanıyor.
Kaynak:Tarım Pusulası
Yorum Yazın