Belarus: Kolza Yağı Üretiminde Dünyada İlk 10’da

Belarus, kolza (kanola) yağı üretimi ve ihracatında dünyanın önde gelen ülkeleri arasında yer alıyor. Ülkedeki tarım arazilerinin yaklaşık yüzde 15’i kolza üretimine ayrılmış durumda.

Yıllık yaklaşık 1 milyon ton kolza hasadı gerçekleştirilirken, ürünün neredeyse tamamı ülke içinde işleniyor. Belarus, işleme kapasitesi bakımından Rusya, Kanada ve Avrupa Birliği ile birlikte sektörün liderleri arasında gösteriliyor.

Verimlilik Artışı

Belarus Ulusal Bilimler Akademisi’ne bağlı Tarım Bilimsel-Pratik Merkezi yetkililerine göre, kolza verimi son yıllarda önemli artış gösterdi. 2000 yılında hektar başına 6 sentner olan verim, son yıllarda 22,8 sentnere yükseldi. Uzmanlar, iklim koşullarındaki değişimin kolza üretimine uyum sağladığını belirtiyor.

Kolza yılda iki kez hasat ediliyor. En yüksek verim kışlık (ozim) kolzadan elde ediliyor. Bu tür, yağ sanayisi için “sigorta ürünü” olarak değerlendiriliyor ve arz açığı dönemlerinde üretimi dengeleyici rol üstleniyor.

Katma Değeri Yüksek Ürün

1 ton kolzadan ortalama 400 kilogram yağ elde ediliyor. Geri kalan kısmı ise yaklaşık yüzde 40 protein içeren küspe olarak hayvan yemi üretiminde kullanılıyor. Uzmanlara göre kolza yağı, yüzde 85 oranında doymamış yağ asidi içeriğiyle bitkisel yağlar arasında öne çıkıyor.

Belarus, ürettiği kolza yağının yaklaşık yüzde 90’ını ihraç ediyor. Ürün, Bağımsız Devletler Topluluğu ülkelerinin yanı sıra Asya, Afrika ve Okyanusya pazarlarına gönderiliyor.

2025 Verileri

Sektör verilerine göre, 2025 yılında ülkedeki yağ sanayi işletmeleri toplam 71 bin 900 ton kolza işledi. Aynı dönemde iç piyasada 43 bin 700 ton kolza yağı satışı gerçekleşti.

Son beş yılda üretim ve satış hacminin en yüksek seviyelere ulaştığı belirtilirken, Belarus küresel kolza yağı ihracatında dokuzuncu sırada yer aldı. İç pazarda ise kolza yağı tüketiminin son yıllarda 250 kat arttığı ifade ediliyor.

Kolza yağı, Belarus için yüksek katma değerli tarımsal ürünler arasında stratejik önem taşımaya devam ediyor.