ADANA — YENİ Parti Adana Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ayhan Barut, limon ve erkenci mandalina başta olmak üzere narenciye üreticilerinin yaşadığı sorunlara ilişkin açıklama yaptı. Barut, üreticilerin artan maliyetler ve ihracat pazarlarındaki sorunlar nedeniyle zor durumda olduğunu belirterek hükümete acil tedbir çağrısında bulundu.
Barut, limon ve erkenci mandalinanın dalında kaldığını savunarak, Rusya ve Ukrayna pazarlarına yönelik ihracat yollarında yaşanan sorunların narenciye üreticisini olumsuz etkilediğini söyledi.
“Rusya ve Ukrayna pazarlarına giden ihracat yolları savaş nedeniyle kapanmışken narenciye üreticisi kaderine terk edilemez” diyen Barut, gerekli tedbirlerin alınmaması halinde üretim ve tüketici fiyatları açısından daha büyük sorunlar yaşanabileceğini ifade etti.
“Olan çiftçiye ve tüketiciye oluyor”
Adana başta olmak üzere Çukurova’da limon ve erkenci narenciye üreticilerinin ağır bir sorunla karşı karşıya olduğunu belirten Barut, üretim maliyetlerindeki artışa dikkat çekti.
Barut, mazot, gübre, zirai ilaç, sulama, elektrik, işçilik, ambalaj ve nakliye giderlerinin üreticinin maliyet yükünü artırdığını savundu. Ürünün iç ve dış pazarda yeterli değeri bulamadığını belirten Barut, üreticinin hasat döneminde ürününü satmakta zorlandığını söyledi.
Barut, şöyle konuştu:
“Çiftçi limon yetiştiriyor, emek veriyor, masraf ediyor, borçlanıyor ama hasat zamanı geldiğinde ürününü satamıyor. Üreticinin sırtındaki maliyet yükü her geçen gün büyüyor. Buna karşın ürün fiyatı maliyeti karşılamıyor.”
Üreticinin zarar etmesinin tüketiciye de yansıdığını ifade eden Barut, “Çiftçi zarar ederken tüketici de aynı limonu markette, pazarda ve manavda pahalıya almak zorunda kalıyor. Bu düzen hem üreticiyi hem de tüketiciyi bitiriyor” dedi.
“Alternatif güzergâhlar ve yeni pazarlar bulunmalı”
Rusya ve Ukrayna pazarlarının narenciye üreticileri açısından önemli olduğunu belirten Barut, ihracat kanallarında yaşanan sorunların çözümü için hükümetin alternatif yollar oluşturması gerektiğini savundu.
Barut, Mersin ve İskenderun limanları üzerinden Rusya pazarına alternatif deniz hatları oluşturulmasını, lojistik maliyetlerinin düşürülmesini ve kamu desteği sağlanmasını istedi.
Avrupa başta olmak üzere alternatif pazarların hızla geliştirilmesi gerektiğini belirten Barut, “Bunlar aylarca konuşulacak meseleler değil, hasat döneminde derhal çözülmesi gereken sorunlardır” ifadelerini kullandı.
Üretici için destek ve borç yapılandırması talebi
Barut, narenciye üreticisinin desteklenmesi için üretim maliyetlerinin düşürülmesini istedi.
Mazot, gübre, zirai ilaç, sulama ve elektrik yükünün hafifletilmesini talep eden Barut, üreticilerin kredi ve borçlarının yapılandırılması çağrısında bulundu.
İhracatçılara finansman ve lojistik desteği verilmesini isteyen Barut, Rusya ve Ukrayna pazarlarındaki kaybın telafi edilmesi amacıyla yeni ihracat pazarları için kamu gücünün kullanılmasını önerdi.
“Kamu alım mekanizmaları devreye alınmalı”
Barut ayrıca Mersin ve İskenderun limanlarından alternatif deniz taşımacılığı hatlarının devreye alınmasını ve Karadeniz’de güvenli deniz taşımacılığı için diplomatik girişimlerin artırılmasını istedi.
Ürünün elde kalması riskine karşı kamu alım mekanizmalarının devreye alınması gerektiğini belirten Barut, iç tüketimi artırmaya yönelik teşvik edici adımlar atılmasını da önerdi.
Barut, “Çiftçiyi korumadan tüketiciyi koruyamazsınız. Üretici para kazanamazsa gelecek yıl üretmez. Bahçesini söken çiftçinin yerine market rafına ithal ürün gelir” değerlendirmesinde bulundu.
Narenciye üreticisine acil ve yeterli destek verilmesi çağrısını yineleyen Barut, üreticinin yaşadığı sorunların hasat döneminde çözülmesi gerektiğini savundu.