İSPANYA — İspanyol sarımsak üreticileri, ihracatın önemli bölümünü gerçekleştirdikleri Fas ve İngiltere pazarlarında alınan yeni ticaret kararları nedeniyle endişeli. Fas’ın taze ve soğutulmuş sarımsak ithalatına lisans zorunluluğu getirmesi, İngiltere’nin ise ithalat vergilerini geçici olarak kaldırmayı planlaması, İspanyol ihracatçıları açısından yeni rekabet ve pazar erişimi riskleri oluşturuyor.
İspanya Ulusal Sarımsak Üreticileri ve Satıcıları Birliği (ANPCA), gelişmeler üzerine İspanyol hükümetini ve Avrupa Komisyonunu sektörün korunması için acil önlem almaya çağırdı.
Fas, sarımsak ithalatında lisans sistemine geçti
Fas, taze ve soğutulmuş sarımsak ithalatı için 18 ay süreyle geçerli olacak bir lisans sistemi başlattı. Düzenleme doğrudan ithalat yasağı anlamına gelmese de İspanyol üreticiler, yeni uygulamanın ihracat işlemlerinde gecikmelere ve ticari belirsizliğe yol açabileceğini değerlendiriyor.
ANPCA, lisansların hangi koşullarda verileceği, başvuru ve onay sürelerinin ne kadar olacağı ve uygulamanın ihracat işlemlerine nasıl yansıyacağı konusunda Fas yönetiminden açıklık bekliyor.
Uluslararası ticaret verilerine göre Fas, 2024 yılında İspanya’dan 15,22 bin ton sarımsak ithal etti. Bu miktar 2025 yılında 11,28 bin tona geriledi.
İngiltere’nin vergi kararı Çinli tedarikçilerin önünü açabilir
İspanyol sarımsak sektörü açısından ikinci önemli gelişme İngiltere’nin gümrük vergisi politikası oldu. İngiltere, sarımsağın da aralarında bulunduğu bazı ürünlerde ithalat vergilerini 26 Kasım 2026’dan 2028 yılı sonuna kadar geçici olarak askıya almayı planlıyor.
Mevcut düzenlemede sarımsak ithalatına yüzde 8 oranında gümrük vergisinin yanı sıra her 100 kilogram ürün için 100 sterlinlik ek vergi uygulanıyor.
İspanyol üreticiler, vergilerin kaldırılmasıyla başta Çin olmak üzere Avrupa Birliği dışındaki ülkelerden gelen sarımsağın İngiltere pazarında daha güçlü rekabet oluşturmasından endişe ediyor.
Ancak vergi muafiyetinin belirlenmiş tarife kotalarının dışındaki ithalatı da kapsayıp kapsamayacağı henüz kesinleşmedi.
İspanya’nın sarımsak ihracatının yüzde 21,26’sı iki pazara gidiyor
Fas ve İngiltere, İspanyol sarımsak sektörü için stratejik öneme sahip iki ihracat pazarı olarak öne çıkıyor.
İspanya, 2024 yılında İngiltere’ye 14,89 bin ton, Fas’a ise 15,22 bin ton taze ve soğutulmuş sarımsak ihraç etti. İki ülkeye gerçekleştirilen toplam 30,1 bin tonun üzerindeki ihracat, İspanya’nın 141,6 bin tonluk toplam sarımsak ihracatının yüzde 21,26’sını oluşturdu.
Bu dönemde İngiltere’nin İspanya’nın toplam sarımsak ihracatındaki payı yüzde 10,52, Fas’ın payı ise yüzde 10,74 oldu.
Avrupa Komisyonuna müdahale çağrısı
ANPCA, Avrupa Komisyonundan Fas’ın ithalat lisansı uygulamasının mevcut ticaret anlaşmalarına uygunluğunun incelenmesini ve lisans süreçlerinde şeffaflık sağlanmasını istedi.
Birlik ayrıca İngiltere’nin gümrük vergilerini geçici olarak kaldırma kararının Avrupa ülkelerinden yapılan sarımsak ihracatına etkilerinin değerlendirilmesini, ticaret akışlarının yakından izlenmesini ve gerekli görülmesi durumunda yasal piyasa koruma mekanizmalarının gündeme alınmasını talep etti.
İspanyol sarımsak sektörü, iki önemli ihracat pazarındaki ticaret koşullarının değişmesinin üreticilerin ve ihracatçıların rekabet gücünü etkileyebileceği uyarısında bulunuyor.
