ANKARA — Et, hazırlanmış et karışımları ve et ürünlerine ilişkin yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Türk Gıda Kodeksi Et, Hazırlanmış Et Karışımları ve Et Ürünleri Tebliği ile dönerden sucuğa, pastırmadan burgere kadar birçok üründe üretim, bileşim ve etiketleme kuralları yeniden belirlendi.
Yeni düzenlemenin tüketici açısından en dikkat çekici değişikliklerinden biri döner etiketlerinde yapıldı. Bundan sonra ürünün üretim şekline göre “yaprak döner”, “yaprak-kıyma döner” veya “kıyma döner” ifadelerinin kullanılması zorunlu olacak.
Dönerde yaprak ve kıyma ayrımı etikette yer alacak
Bakanlık tarafından yapılan düzenlemeyle dönerin hangi üretim yöntemiyle hazırlandığının tüketici tarafından etiketten anlaşılması hedefleniyor.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, düzenlemeye ilişkin değerlendirmesinde, “Dönerimizi ‘yaprak’ ve ‘kıyma’ olarak şeffafça etiketliyoruz” ifadelerini kullandı.
Yeni Tebliğ'de dönerin yanı sıra kanatlı eti döneri için de ürün özelliklerine ilişkin kurallar yeniden düzenlendi.
Kanatlı eti dönerinde yağ sınırı yüzde 15
Hazırlanmış kanatlı eti karışımları ile kanatlı eti dönerinde daha önce yüzde 20 olan yağ oranı üst sınırı yüzde 15'e indirildi.
Böylece kanatlı eti dönerinin bileşimine ilişkin teknik kriterlerden biri değiştirilmiş oldu.
Soya ve nişastaya ürün ağırlığı sınırı
Yeni düzenlemeyle et ürünlerinde nişasta, nişasta içeren maddeler, soya ve soya ürünleri gibi dolgu maddelerinin ürün ağırlığını artırmak amacıyla kullanılmasını önlemeye yönelik kısıtlamalar getirildi.
Bakan Yumaklı da düzenlemeyi değerlendirirken, “Ürün ağırlığını artırmak için etin içine soya ve nişasta katılması gibi uygulamalara son veriyoruz” dedi.
Bakanlığın teknik açıklamasına göre, etten gelen protein ile teknolojik olarak kullanılması gerekli süt, yumurta ve yoğurt gibi bileşenler dışında protein ve azot kaynağı olabilecek diğer bileşenlerin kullanımına da sınırlama getirildi.
Sucuk, pastırma ve kavurmada yeni kurallar
Geleneksel et ürünleri açısından da önemli değişiklikler yapıldı.
Sucuk, pastırma ve kavurma gibi ürünlerde tütsüleme işleminin kullanımına yönelik yasak getirildi. Bu ürünlerde fıstık ve peynir gibi çeşni maddelerinin kullanımına da izin verilmeyecek.
Bakanlık, söz konusu düzenlemelerin geleneksel ürünlerin kendine özgü özelliklerinin korunması ve tüketicinin yanıltılmasının önlenmesi amacı taşıdığını bildirdi.
Burger için de yeni kriter belirlendi
Yeni Tebliğ ile ilk kez “burger” ürününün tanımı ve kriterleri de düzenlendi. Burgerin köfte kriterlerine uygun şekilde üretilmesine yönelik kurallar getirildi.
Düzenlemede ayrıca döner, köfte ve kaplamalı ürünlerin tanımları ile kırmızı et ve kanatlı eti ürünlerine ilişkin teknik kriterler yeniden ele alındı.
İşletmelere 31 Mart 2027'ye kadar süre
Yeni düzenlemenin yayımlandığı tarihten önce faaliyet gösteren gıda işletmelerinin Tebliğ hükümlerine uyum sağlaması için 31 Mart 2027'ye kadar süre tanındı.
Böylece işletmelerin yeni üretim ve etiketleme kurallarına geçişi için belirli bir uyum dönemi oluşturuldu.
Yeni Tebliğ; tüketicinin ürünün içeriği ve üretim şekli hakkında daha açık bilgiye ulaşmasını, et ürünlerinde belirlenen teknik kriterlerin uygulanmasını ve geleneksel ürünlerin özelliklerinin korunmasını amaçlayan düzenlemeleri birlikte getiriyor.