BİRLEŞİK KRALLIK — Üzüm, domates ve patates üretiminde bitki hastalıklarıyla mücadele amacıyla kullanılan dimetomorfun Birleşik Krallık'taki kullanım izni 30 Kasım 2026'da sona erecek. Glavagronom haberine göre, ülkenin İş Sağlığı ve Güvenliği Kurumu, aktif maddenin yürürlükteki mevzuatta belirtilen kriterleri artık karşılamadığı sonucuna vardı. Mevcut ürün stoklarının piyasadan aşamalı olarak çıkarılması için de geçiş takvimi belirlendi.
Sistemik fungisit grubunda bulunan dimetomorf, oomisetlerin neden olduğu bitki hastalıklarına karşı kullanılıyor. Özellikle üzümde mildiyö, domates ve patateste fitoftora hastalıklarıyla mücadelede etkili olan madde, temas ve bitki dokusuna nüfuz etme yoluyla etki gösteriyor.
Satış ve kullanım için farklı tarihler belirlendi
Dimetomorfun kullanım izninin sona ermesiyle birlikte mevcut ürün stoklarının tedarik zincirinden çıkarılması için aşamalı bir takvim uygulanacak.
Buna göre üreticiler, dimetomorf içeren ürünleri 31 Mayıs 2027'ye kadar satabilecek ve dağıtabilecek. Tarımsal üreticilere ise ellerindeki mevcut stokları depolamak, bertaraf etmek ve kullanmak için 31 Mayıs 2028'e kadar süre tanınacak.
Böylece ürünlerin ticari dolaşımına tanınan süre ile çiftçilerin mevcut stoklarını kullanabilecekleri süre birbirinden ayrılmış olacak.
Avrupa Birliği dimetomorfun onayını 2024'te yenilemedi
Dimetomorfun Avrupa Birliği'ndeki kullanımına yönelik kısıtlama süreci daha önce tamamlandı. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), 2023 yılında yaptığı değerlendirmede aktif maddenin üreme sistemi üzerindeki toksik etkileri ve insanlarla memelilerde endokrin sistemi bozma potansiyeli konusunda endişeler belirledi.
Bu değerlendirmelerin ardından Avrupa Komisyonu, dimetomorfun AB'deki onayını yenilememe kararı aldı. 29 Nisan 2024 tarihli ve (AB) 2024/1207 sayılı Uygulama Tüzüğü, 20 Mayıs 2024'te yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle üye ülkelerin dimetomorf içeren bitki koruma ürünlerinin ruhsatlarını geri çekmesi zorunlu hâle geldi.
Avrupa Birliği'ndeki çiftçilere mevcut stoklarını kullanmaları için Mayıs 2025'e kadar geçiş süresi tanınmıştı.
Birleşik Krallık ile AB arasındaki görüşmeler izlenecek
Pestisitlerin, Birleşik Krallık ile Avrupa Birliği arasında müzakereleri devam eden Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri Anlaşması kapsamında da gündemde olduğu belirtiliyor.
Glavagronom'un haberinde, Birleşik Krallık'ta kullanılmasına izin verilen ancak Avrupa Birliği'nde yasaklanan bazı bitki koruma ürünlerinin geleceğine ilişkin belirsizliğe dikkat çekiliyor. Görüşmelerin sonucunda başka ürünlerin de Birleşik Krallık pazarından çekilmesinin gündeme gelebileceği ifade ediliyor.
