ANKARA — CHP Tekirdağ Milletvekili Dr. İlhami Özcan Aygun, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Ticaret Bakanlığının 2027 yılı bütçesi görüşmelerinde yaptığı konuşmada, ayçiçeği, limon, zeytin ve üzüm üreticilerinin yaşadığı fiyat ve pazarlama sorunlarını gündeme getirdi. Üreticinin artan girdi maliyetleri karşısında ürününü düşük fiyatlarla satmak zorunda kaldığını belirten Aygun, Ticaret Bakanlığından üreticinin ürününe yurt dışında pazar bulmasını istedi.
Konuşmasında limonun üreticiden 1 liraya kadar düşen fiyatlarla alındığını, buna karşılık bir litre mazotun 100 liranın üzerinde olduğunu söyleyen Aygun, üreticinin bir litre mazot alabilmek için 100 kilogram limon satmak zorunda kaldığını ifade etti.
Ayçiçeğinde gümrük vergisi indirimi tepkisi
Ayçiçeği üreticilerinin yaşadığı sorunlara dikkat çeken Aygun, 27 Ağustos'ta Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararıyla 30 Kasım'a kadar yüzde 20 olarak belirlenen gümrük vergisinin, 1 Ekim'de yüzde 12'ye düşürüldüğünü söyledi.
Vergi indiriminin yerli üreticiyi olumsuz etkilediğini savunan Aygun, Trakya'da çiftçilerin ayçiçeğini 27–28 lira seviyesinde satmak zorunda kaldığını belirtti. Çorum, Tokat, Amasya ve Aydın'ın Söke ilçesindeki üreticilerin de benzer sorunlarla karşı karşıya olduğunu dile getirdi.
Ayçiçeği üreticisinin artan mazot maliyetleri nedeniyle gelir kaybı yaşadığını vurgulayan Aygun, Ticaret Bakanlığının uyguladığı ithalat politikalarının yerli üreticiyi koruyacak şekilde düzenlenmesi gerektiğini söyledi.
“1 kilo limon 1 lira, 1 litre mazot 100 lira”
Limon üreticilerinin yaşadığı fiyat sorununu da gündeme taşıyan Aygun, geçen yıl limon ihracatına getirilen yasağın ihracatçıları zor durumda bıraktığını, bu yıl ise üreticilerin ürünlerini satmakta güçlük çektiğini ifade etti.
Limonun dalında kilogram başına 1 liraya kadar gerilediğini belirten Aygun, üreticinin bir litre mazot alabilmek için yaklaşık 100 kilogram limon satması gerektiğini söyledi. Buna karşılık limonun manav tezgâhlarında 50 liradan satıldığını belirten Aygun, üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkının nedenlerini sorguladı.
Ticaret Bakanlığına seslenen Aygun, geçen yıl ihracat yasağı uygulanan limon için bu yıl üreticinin ürününü değerlendirebileceği dış pazarların bulunmasını istedi.
Aygun, ihracat yasaklarının pazar kaybına yol açabileceğini belirterek beyaz ette de benzer bir uygulama sonucunda pazar kaybedildiğini savundu. İthalat yapan ülkelerin tedarik için alternatif ülkelere yönelebildiğine dikkat çeken Aygun, ihracat pazarlarının korunmasının önemini vurguladı.
Zeytin ve üzüm üreticisi hasat yapamıyor
Zeytin ve üzüm üreticilerinin de düşük fiyatlar nedeniyle ürünlerini toplamakta zorlandığını belirten Aygun, zeytinin kilogram fiyatının 10 liraya, Manisa, Denizli ve Tekirdağ'da üzüm fiyatlarının da 10 lira seviyesine kadar gerilediğini söyledi.
Hasat işçiliği ve mazot giderlerinin üreticinin kazancını ortadan kaldırdığını ifade eden Aygun, bazı çiftçilerin ürünlerini toplamak yerine dalında bırakmayı tercih ettiğini dile getirdi.
Ticaret Bakanlığından zeytin ve üzüm üreticilerinin ürünlerine de yurt dışında pazar bulunmasını isteyen Aygun, üreticinin yalnızca fiyat düşüşüyle değil, ürününü değerlendirecek pazar bulamamasıyla da karşı karşıya kaldığını kaydetti.
“Üreticimiz sandıkta iktidarı limon gibi sıkacak”
Aygun, konuşmasının başında üretici, çiftçi, esnaf, memur ve emeklilerin yaşadığı ekonomik sorunların sandığa yansıyacağını savunarak, “En yakın sandıkta üreticimiz, çiftçimiz, esnafımız, memurumuz, emeklimiz iktidarı limon gibi sıkacak” ifadelerini kullandı.
Konuşmasının sonunda limonun üretici fiyatını ve mazot maliyetini kürsüde karşılaştıran Aygun, Ticaret Bakanlığından üreticinin ürününü değerlendirebileceği ihracat pazarları oluşturmasını ve tarımsal ürünlerin pazarlanmasında üreticiyi desteklemesini istedi.