EDİRNE — Trakya Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü Öğretim Üyesi ve 25, 26 ve 27. dönem Edirne Milletvekili Prof. Dr. Okan Gaytancıoğlu, ayçiçeği hasadı sonrasında üreticinin fiyat düşüşü nedeniyle gelir kaybı yaşadığını savundu.
Ayçiçeği hasadının tamamlandığını belirten Gaytancıoğlu, üreticinin hasat dönemine yüksek fiyat beklentisiyle başladığını ancak sonrasında piyasanın değiştiğini söyledi.
“Ayçiçeği hasat oldu. Oldu ama çiftçi gülmedi. Hasata başlarken 42, 43 lira, 44 liraları gördü 40 yağlı ayçiçeği. Sonra ne oldu?” diyen Gaytancıoğlu, ithalat kararlarının piyasayı etkilediğini ifade etti.
Gaytancıoğlu, yılbaşında yapılması planlanan ithalat gümrük vergisi değişikliklerinin erkene çekildiğini belirterek, “Piyasalar allak bullak oldu. Şu anda 10 lira birden düştü. 32 liralara, 33 liralara ayçiçeği. Yazıktır, günahtır” dedi.
“Yaklaşık 2 milyar dolara yakın ayçiçeği ve ham yağ ithal etmişiz”
Ayçiçeği fiyatlarındaki düşüşün nedenlerine ilişkin değerlendirmesinde ithalat rakamlarına dikkat çeken Gaytancıoğlu, ilk 7 aylık dönemde yaklaşık 2 milyar dolarlık ayçiçeği ve ham yağ ithalatı yapıldığını söyledi.
Gaytancıoğlu, “Tabii ki ben istatistiklere baktım, bunun nedeni hemen anlaşılıyor. Yaklaşık 2 milyar dolarlık ilk 7 ayda, yani Ocak'tan Temmuz'a kadar, Ağustos ile Eylül'ü saymıyorum, 7 ayda 2 milyar dolara yakın ayçiçeği ve ham yağ ithal etmişiz” ifadelerini kullandı.
İthalata ayrılan kaynağın bir bölümünün üreticiye aktarılması halinde Türkiye’nin ithalat ihtiyacının azalacağını savunan Gaytancıoğlu, şöyle konuştu:
“Ya bu paranın yarısını değil, dörtte birini üreticiye vermiş olsanız zaten biz ithalat yapmamıza gerek kalmayacak. Bu kadar çok ithalat bağımlısı olunur mu?”
“Neden bu üreticiyi siz sürekli cezalandırıyorsunuz?”
Ayçiçeği üreticisinin emeğinin karşılığını alamadığını ifade eden Gaytancıoğlu, üreticinin desteklenmesi gerektiğini söyledi.
“Neden bu üreticiyi siz sürekli cezalandırıyorsunuz? Neden bu üreticiye alnının terinin karşılığını vermiyorsunuz? Yazık, günah değil mi başka ülkelerden alıyorsunuz?” diyen Gaytancıoğlu, ithalata dayalı politikanın üretici açısından sorun oluşturduğunu savundu.
Rusya-Ukrayna savaşına da değinen Gaytancıoğlu, bölgedeki gelişmelerin ayçiçeği piyasasında risk oluşturabileceğini söyledi.
“Bakın, Rusya ile Ukrayna savaşıyor, Rusya habire Ukrayna'nın gemilerini vuruyor, büyük riskler var. Fiyatlar yükselebilir” diyen Gaytancıoğlu, olası fiyat artışları karşısında yerli üretimin önemine dikkat çekti.
Gaytancıoğlu, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“O zaman ne yapacaksınız? Yerli üreticiye ‘Hadi üret’ diyeceksiniz ama üreticiyi bulabilecek misiniz, çok merak ediyorum.”