FAS: Kazakistan’da buğday ve arpa üretimi düşecek

ABD Tarım Bakanlığı Dış Tarım Servisi’nin (FAS) yayımladığı rapora göre, Kazakistan’da 2026-27 pazarlama yılında buğday ve arpa üretiminin, önceki yıllardaki yüksek seviyelerin ardından düşmesi bekleniyor. Ancak üretimin uzun dönem ortalamaları içinde kalacağı öngörülüyor.

Hava koşulları üretimi sınırlayacak

Raporda, ilkbahar ekiminde beklenen gecikmeler ile sıcak ve kurak büyüme sezonunun üretimi olumsuz etkileyeceği belirtildi.

Bu kapsamda buğday üretiminin 14 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Önceki sezonlarda üretim 18 milyon ton seviyesinde gerçekleşmişti.

Nisan ayında beklenen düşük sıcaklıklar ve ortalamaya yakın yağışlar nedeniyle toprak koşullarının ekim hazırlıklarını zorlaştırabileceği ifade edildi.

Ekim alanında değişim sınırlı

Buğday hasat alanının 11,5 milyon hektar seviyesinde kalması beklenirken, son iki yılda yaklaşık 1 milyon hektarlık daralma yaşandığı belirtildi.

Bu daralmanın temel nedeninin, üreticilerin daha yüksek gelir beklentisiyle yağlı tohumlu bitkilere yönelmesi olduğu vurgulandı.

İhracatta düşüş öngörülüyor

Üretimdeki gerilemeye paralel olarak buğday ihracatının 7,5 milyon tona düşmesi bekleniyor. Bu rakam, önceki sezonda 11 milyon ton seviyesindeydi.

Başlıca ihracat pazarları Orta Asya ülkeleri, Afganistan ve Azerbaycan olarak öne çıkarken, Çin’e yapılan ihracatta sınır geçişlerindeki yoğunluk ve denetim gecikmeleri nedeniyle düşüş yaşandığı belirtildi.

İç tüketim ve stok dengesi

Buğday tüketiminin 8,5 milyon tona gerilemesi beklenirken, arz-talep dengesinde yüksek stokların dengeleyici rol oynayacağı ifade edildi.

Ülkede buğdayın büyük bölümü unluk olarak tüketilmeye devam ederken, kalan kısmı yemlik olarak değerlendiriliyor.

İşleme yatırımlarında yön değişimi

Rapora göre son yıllarda yeni un değirmeni yatırımları sınırlı kalırken, nişasta, protein ve amino asit gibi katma değerli ürünlere yönelik “ileri işleme” tesislerine yatırımlar artış gösterdi.

Arpa üretimi de geriliyor

Arpa üretiminin de benzer hava koşulları nedeniyle 3,1 milyon tona düşmesi bekleniyor. Önceki sezonda üretim 3,6 milyon ton olarak tahmin ediliyor.

Buna karşın arpa ekim alanının 2,4 milyon hektara çıkması öngörülüyor. Bu artışta, buğday fiyatlarının gerilemesi sonrası üreticilerin daha kârlı alternatif arayışı etkili oldu.

Yem talebi ihracatı sınırlayabilir

Arpanın büyük bölümü hayvan yemi olarak kullanılırken, toplam tüketimin 1,7 milyon tona gerilemesi bekleniyor.

Üretimdeki düşüş ve güçlü iç talep nedeniyle arpa ihracatının da 1,5 milyon tona gerileyeceği tahmin ediliyor.