CTWANT'ın haberine göre çiftçi, yaklaşık bir yıldır ekim takvimi, gübreleme ve pestisit kullanımı gibi konularda yapay zekâdan yararlanıyordu.

Çiftçi, temmuz ayında susam tarlasındaki yabancı ot ve zararlılarla mücadele konusunda yapay zekâdan tavsiye aldı. Yapay zekânın önerdiği flupyradifurone, flufenoxam, thiamethoxam ve emamectin benzoate ürünlerini kullanarak ilaçlama yapan çiftçi, ertesi gün susam fidelerinin öldüğünü fark etti.

Haberde, zararın temel nedeninin flufenoxam olabileceğinin ortaya çıktığı belirtildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Konseyin temmuz ayı değerlendirmesinde yer alan tahmine göre, 2026 üretimi 15,3 milyon ton olacak. Geçen yılki üretim ise 19,3 milyon ton olarak gerçekleşmişti.

Ancak hasada başlayan Kazakistanlı çiftçilerin saha gözlemleri, gerçekleşecek rekoltenin Konsey tahmininden de düşük olabileceğine işaret ediyor. Çiftçiler, buğday üretiminin 2025'e göre yüzde 30'a varan oranda gerileyerek 13-13,5 milyon ton seviyesinde kalabileceğini öngörüyor.

Erken ekimler sıcak havadan etkilendi

Bu sezon Kazakistan’da üretimi zorlayan temel faktörlerin başında erken başlayan ilkbaharın ardından gelen aşırı sıcak yaz dönemi gösteriliyor.

Birçok çiftçi, ilkbahardaki toprak neminden yararlanabilmek amacıyla ekime mayıs ayının ilk yarısında başladı. Ancak erken ekilen alanlar, özellikle çiçeklenme döneminde 30 derecenin üzerindeki sıcaklıklara maruz kaldı.

Kaynak değerlendirmesine göre, yüksek sıcaklıklar buğdayda polenin verimliliğini olumsuz etkileyerek başaklarda tane oluşumunun yetersiz kalmasına neden oldu. Bu nedenle bazı tarlalarda başakların tamamen boş kaldığı veya yalnızca kısmen tane oluşturduğu belirtiliyor.

Erken ekilen tarlaların dışarıdan bakıldığında iyi durumda görünmesine rağmen beklenen verimin alınamadığı ifade ediliyor. İlkbahar neminden yararlanan bitkilerin güçlü bir vejetatif gelişim gösterdiği, ancak bunun doğrudan tane verimine yansımadığı kaydediliyor.

Verim bazı bölgelerde 10-12 dekara geriledi

Genellikle dekara 20 sentinelden, yani 200 kilogramdan fazla verim alınan ileri düzey işletmelerde dahi erken ekilen buğdaylarda mevcut verimin 10-12 sentinere, yani yaklaşık 100-120 kilograma kadar gerilediği belirtiliyor.

Yağışların da yetersiz kaldığı alanlarda ise verimin 6-7 sentiner, başka bir ifadeyle yaklaşık 60-70 kilogram/dekar seviyesini aşmadığı aktarılıyor.

Kuzey bölgelerinde daha uygun kabul edilen mayıs ayının ikinci yarısında ekilen tarlalarda ise verimin daha yüksek olması bekleniyor. Buna karşın bu alanlarda da verimin 14-15 sentiner/dekar, yani yaklaşık 140-150 kilogram/dekar seviyesinde kalabileceği tahmin ediliyor.

Çiftçiler fiyat artışı bekliyor

Kazakistanlı çiftçiler, düşük rekoltenin piyasadaki buğday fiyatlarını yukarı çekmesini bekliyor.

Çiftçilerin beklentisi, üretimdeki kaybın etkisiyle buğday fiyatlarının yaklaşık yüzde 10 artması. Üreticiler, olası fiyat artışının düşük verim nedeniyle oluşacak gelir kaybını en azından kısmen telafi etmesini umuyor.

Uluslararası Tahıl Konseyi'nin 15,3 milyon tonluk tahmini gerçekleşirse, Kazakistan'ın 2026 buğday üretimi geçen yılki 19,3 milyon tona göre 4 milyon ton daha düşük olacak. Çiftçilerin öngördüğü 13-13,5 milyon tonluk üretim gerçekleşirse, geçen yıla kıyasla kayıp 5,8-6,3 milyon tona ulaşabilecek.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Böylece sezonun mart-temmuz dönemindeki toplam mısır ihracatı 22,21 milyon tona ulaştı.

Rosario Ticaret Borsası, Arjantin’in 2025/26 pazarlama yılı mısır üretimi tahminini de 2,5 milyon ton artırarak 70,5 milyon tona yükseltti. Borsa, mevcut sezonu ülke mısır sektörü açısından tarihsel önem taşıyan bir dönem olarak değerlendirdi.

Yağışlar hasat ve ihracat lojistiğini yavaşlatıyor

Öte yandan Arjantin’de tekrarlanan yağışlar, mısırın kurutulmasını yavaşlatırken tarla çalışmalarında da gecikmelere neden oluyor.

Kaynak verilere göre mısır hasadının yüzde 89’u tamamlandı. Bu oran, ülkenin son beş yıllık ortalamasının 8 puan gerisinde bulunuyor. Hasat edilmesi gereken alan ise 11,6 milyon hektar olarak belirtiliyor.

Buna rağmen temmuz ayında gerçekleşen 5,14 milyon tonluk ihracat, Arjantin tarihinde bir ayda ulaşılan en yüksek mısır ihracatı oldu.

Arjantin küresel mısır ihracatında üçüncü sırada

ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre Arjantin, dünya mısır ihracatında ABD ve Brezilya’nın ardından üçüncü sırada yer alıyor.

Rosario Ticaret Borsası’nın son verileri, ülkenin mevcut sezonda hem ihracat hem de üretim açısından güçlü bir performans gösterdiğine işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

New York'ta şeker fiyatları libre başına 17 sentin üzerine çıkarken, Londra'da beyaz şeker fiyatları da yükseldi. Piyasanın odağında ise 2026/27 ve 2027/28 sezonlarında küresel arzın talebi karşılamakta zorlanabileceğine ilişkin tahminler bulunuyor.

New York'ta şeker 17 sentin üzerine çıktı

Brasília saatiyle yaklaşık 12.00 itibarıyla New York'ta ekim vadeli şeker kontratı libre başına 17,41 sentten işlem gördü. Kontratın değeri önceki seansa göre 54 puan yükseldi.

Mart 2027 kontratı da 53 puan artışla 18,42 sent/libre seviyesine çıktı.

Londra'da ekim vadeli beyaz şeker kontratı ton başına 537,40 dolara yükseldi. Kontrattaki artış 141 puan oldu.

Aralık vadeli kontrat ise 137 puan yükselerek ton başına 532,80 dolara ulaştı.

Londra'da 16 ayın en yüksek seviyesi

Şeker fiyatlarındaki yükseliş bir önceki seansta da devam etti.

Kaynak habere göre Londra'da beyaz şeker fiyatı 16 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. New York'ta da fiyatlar son dönemdeki yüksek seviyelerini yeniledi.

Piyasanın yükselişinde temel olarak önümüzdeki sezonlarda küresel şeker arzının daralacağı ve üretim ile tüketim arasında açık oluşabileceğine ilişkin beklentiler etkili oluyor.

2026/27 için arz açığı tahminleri arttı

Piyasadaki arz beklentilerine ilişkin farklı kuruluşların tahminleri de fiyat hareketini destekliyor.

Covrig Analytics, 2026/27 sezonu için daha önce 100 bin tonluk küresel arz fazlası öngörürken, son tahmininde 300 bin tonluk arz açığı beklemeye başladı.

Green Pool Commodity Specialists ise küresel arz açığı tahminini 1,76 milyon tondan 3,3 milyon tona yükseltti.

StoneX, mayıs ayında açıkladığı 550 bin tonluk arz açığı tahminini 1,7 milyon tona çıkardı.

Czarnikow da 2026/27 sezonuna ilişkin piyasa dengesini aşağı yönlü revize etti. Kuruluş, daha önce 1,4 milyon ton arz fazlası beklerken son tahmininde 100 bin tonluk arz açığı öngördü.

Böylece farklı kuruluşların tahminlerinde 2026/27 sezonu için küresel şeker piyasasında arzın daralacağı beklentisi öne çıktı.

2027/28 sezonunda da açık bekleniyor

Arz sıkışıklığı beklentisi bir sonraki sezona da uzanıyor.

Czarnikow'un geçen cuma açıkladığı tahmine göre 2027/28 sezonunda küresel şeker arz açığı 2,9 milyon ton seviyesinde gerçekleşebilir.

Kuruluş, dünya şeker üretiminin yüzde 0,7 azalmasını ve toplam üretimin 177 milyon tona gerilemesini bekliyor.

Üretimdeki düşüş beklentisinde başta şeker kamışı ve şeker pancarı ekim alanlarındaki azalma ile önemli üretim bölgelerinde yaşanan olumsuz hava koşullarının etkili olması bekleniyor.

Alıcıların fiyat hareketlerini yakından izlemesi bekleniyor

Önümüzdeki sezonlarda şeker arzının daha sınırlı olacağına ilişkin tahminler, alıcıların piyasadaki fiyat hareketlerini daha yakından takip etmesine neden oluyor.

Kaynak haberde yer alan değerlendirmelere göre, küresel şeker arzındaki olası daralma beklentisi uluslararası fiyatların yükseliş eğilimini destekleyen temel unsurlar arasında bulunuyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

USDA'nın son tahminine göre ABD'nin 2026 sığır eti üretiminin yaklaşık yüzde 4 azalması bekleniyor. Bakanlığın temmuz ayındaki tahmininde üretimdeki düşüş beklentisi yüzde 2,7 seviyesindeydi. Böylece yeni tahmin, önceki beklentiye göre daha belirgin bir üretim kaybına işaret etti.

Üretim tahminindeki aşağı yönlü revizyonda, yılın kalan bölümünde erkek sığır ve düvelerin kesim hızının daha düşük olmasının beklenmesi etkili oldu. İnek kesimine ilişkin tahmin de aşağı yönlü güncellendi.

2026 ithalat tahmini yüzde 13,8'e yükseldi

USDA, ABD'nin sığır eti ithalatına ilişkin 2026 tahminini de yukarı çekti.

Bakanlık, 2026 yılı ithalat beklentisini yüzde 12,45'ten yüzde 13,8'e yükseltti. Revizyonun gerekçesi olarak iç piyasadaki talebin güçlü seyretmesi ve Okyanusya'dan sağlanan arzın bulunabilirliği gösterildi.

Böylece ABD'de üretim tarafındaki aşağı yönlü beklentiye karşılık ithalatın daha yüksek gerçekleşmesi bekleniyor.

2027'de üretimin sınırlı artması bekleniyor

USDA, 2027 yılında sığır eti üretiminin bir önceki yıla göre marjinal düzeyde daha yüksek olmasını bekliyor.

Bununla birlikte, ithalat tahminindeki yukarı yönlü revizyonun etkisiyle 2027 yılında dış alımların 2026'ya kıyasla yüzde 0,9 azalacağı öngörülüyor.

Kişi başına sığır eti tüketimi aşağı çekildi

USDA, ABD'de kişi başına sığır eti tüketimine ilişkin tahminlerini de aşağı yönlü revize etti.

2026 yılı için daha önce 26,94 kilogram olarak öngörülen kişi başına tüketim tahmini 26,72 kilograma indirildi. Böylece tahmin 0,23 kilogram aşağı çekilmiş oldu.

2027 yılı kişi başına tüketim tahmini ise 26,76 kilogramdan 26,63 kilograma düşürüldü. Bu da 0,14 kilogramlık bir aşağı yönlü revizyona karşılık geliyor.

İthalatın tüketimdeki payı yüzde 21'i aşacak

USDA'nın projeksiyonlarına göre ithalatın ABD'deki toplam sığır eti tüketimindeki payının yüksek seviyede kalması bekleniyor.

2026 yılında ithalatın tüketimdeki payının yüzde 21,3 ile en yüksek seviyesine ulaşacağı tahmin ediliyor. Bu oranın 2027'de ise yalnızca sınırlı bir düşüşle yüzde 21'e gerilemesi bekleniyor.

Böylece USDA'nın tahminleri, ABD'de sığır eti üretiminin aşağı yönlü revize edildiği bir dönemde ithalatın iç piyasadaki tüketimin karşılanmasında daha yüksek bir pay üstlenmeye devam edeceğine işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Macaristan Tarımsal Ekonomi Enstitüsü (AKI) tarafından Tarımsal İstatistik Bilgi Sistemi (ASIR) verileri temel alınarak hazırlanan rapora göre, Nisan-Haziran 2026 döneminde gübre ürünleri arasında en yüksek satış hacmi kalsiyum amonyum nitratta (MAS) gerçekleşti.

Ancak MAS talebi de geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 46 azaldı. MAS, söz konusu dönemde toplam gübre satışlarının yüzde 48'ini oluşturdu.

İzlenen ürünler arasında yalnızca potasyum klorür ve amonyum nitrat (AN) satışlarında geçen yılın ikinci çeyreğine göre artış kaydedildi. Diğer ürünlerin tamamında satış hacmi geriledi.

Nisan ayında gübre satışı yüzde 20 azaldı

AKI'nın veri sağlaması için belirlenen en büyük 25 işletmenin verilerine göre, Nisan 2026'da izlenen gübre ürünlerinin çiftçilere satış hacmi bir önceki aya göre yüzde 40 azaldı. Geçen yılın Nisan ayına göre ise satış hacmi yüzde 20 daha düşük gerçekleşti.

Nisan ayındaki toplam satışların yaklaşık yüzde 88'ini MAS ile sıvı azotlu gübreler Nitrosol ve DAM oluşturdu. Bu iki ürünün toplam payı, bir yıl önce de benzer seviyedeydi.

MAS talebi, geçen yılın Nisan ayına göre yüzde 26 azalırken, Nitrosol ve DAM satışları yüzde 8 geriledi.

Son kullanıcıların üre alımı yüzde 34, NPK 15-15-15 alımı ise yüzde 14 azaldı. Buna karşılık potasyum klorür satışları iki katına çıktı.

Monoamonyum fosfat (MAP) satışları yüzde 27, amonyum nitrat satışları ise yüzde 13 arttı.

Gübre satış fiyatları Nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 3 ile yüzde 17 arasında yükseldi. En yüksek artış yüzde 16,9 ile süperfosfatta görüldü.

Nitrosol ve DAM fiyatları yüzde 3,9, NPK 15-15-15 fiyatı yüzde 3,5 arttı. MAS fiyatı yüzde 8,1, amonyum nitrat fiyatı yüzde 16,3 yükselirken, potasyum klorür fiyatı değişmedi.

Geçen yılın Nisan ayına göre ise potasyum klorür ve Nitrosol-DAM dışındaki ürünlerin fiyatları yüzde 4 ila yüzde 14 arasında arttı.

En yüksek yıllık fiyat artışı yüzde 14 ile üre, yüzde 13 ile MAP ürününde gerçekleşti.

Mayısta gübre satışları yarıya düştü

Mayıs 2026'da izlenen gübre ürünlerinin satış hacmi bir önceki aya göre dörtte bir seviyesine geriledi. Geçen yılın Mayıs ayına kıyasla ise satışlar yarıya düştü.

Toplam aylık satışların dörtte üçünden fazlasını MAS ile Nitrosol ve DAM oluşturdu. Bir yıl önce aynı dönemde bu iki ürünün payı yüzde 90 seviyesindeydi.

MAS ve Nitrosol-DAM talebinin her biri, geçen yılın Mayıs ayındaki seviyenin yüzde 60 altında kaldı.

Son kullanıcıların üre alımı yüzde 7,6, amonyum nitrat alımı ise yüzde 19,1 azalırken, NPK 15-15-15 satışları geçen yılın aynı dönemine göre 1,5 katına çıktı.

MAP satışları yüzde 25 arttı. Potasyum klorür satışlarında ise yaklaşık dokuz katlık artış kaydedildi.

Mayıs ayında bazı gübrelerin fiyatları aylık bazda geriledi. Potasyum klorür fiyatı yüzde 9,1, NPK 15-15-15 fiyatı yüzde 2,8, MAP fiyatı ise yüzde 1,9 azaldı. Üre fiyatı değişmedi.

Geçen yılın Mayıs ayına göre ise potasyum klorür ve NPK 15-15-15 dışındaki ürünlerin fiyatları genel olarak yüzde 9 ila yüzde 19 arasında arttı.

En yüksek yıllık fiyat artışları MAS'ta yüzde 18,5, amonyum nitrattа yüzde 17,5 ve ürede yüzde 16,9 olarak gerçekleşti.

Haziranda gübre satışları yüzde 60 geriledi

Haziran 2026'da izlenen gübre ürünlerinin satış hacmi bir önceki aya göre yüzde 26, geçen yılın Haziran ayına göre ise yüzde 60 azaldı.

Toplam aylık satışların yüzde 70'ini MAS ile Nitrosol ve DAM oluşturdu. Bir yıl önce Haziran ayında bu iki ürünün toplam payı yüzde 83'tü.

MAS talebi, geçen yılın Haziran ayına göre yaklaşık beşte birine geriledi. Nitrosol ve DAM satışları ise geçen yılki seviyenin yaklaşık dörtte üçüne düştü.

Son kullanıcıların üre alımı yıllık bazda yüzde 25 azaldı. MAP satışları yarıya inerken, amonyum nitrat satışları yüzde 60, potasyum klorür satışları ise yüzde 40 arttı.

Haziran ayında bazı gübre fiyatlarında aylık bazda düşüş görüldü. Amonyum nitrat fiyatı yüzde 8,1, MAP fiyatı yüzde 4,2 geriledi. Potasyum klorür fiyatındaki düşüş ise sınırlı kaldı.

MAS ile Nitrosol ve DAM fiyatları değişmedi.

Kaynak metin Haziran 2026 fiyatlarına ilişkin bölümün devamında yarım kaldığı için, bu noktadan sonraki veriler habere eklenmemiştir.

Bitki koruma ürünlerinde de düşüş yaşandı

AKI'nin ASIR verilerine göre, 2026'nın ikinci çeyreğinde izlenen bitki koruma ürünlerinin satış hacmi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,3 azaldı.

Ürün grupları açısından en sert düşüş böcek ilaçlarında görüldü. Böcek ilacı satış hacmi yüzde 47 geriledi.

Fungisit satışları yüzde 31, herbisit satışları ise yüzde 28 azaldı.

Böylece Macaristan'da 2026'nın Nisan-Haziran döneminde hem gübre hem de bitki koruma ürünlerinin satışında belirgin bir daralma yaşandı.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Repetskyi'nin Latifundist.com'a yaptığı değerlendirmeye göre, ayçiçek yağı vadeli fiyat eğrisi teslimat ayları arasında yaklaşık 25 dolar/ton düşüş gösteriyor. Bu değişim günlük ortalama yaklaşık 1 dolar/tonluk bir gerilemeye karşılık geliyor.

Uzman, alıcıların satın alma planlarını daha dikkatli yaptığını belirterek, 15 günlük bir beklemenin ton başına yaklaşık 10 dolar tasarruf sağlayabileceğini ifade etti.

Hindistan'da soya yağına yönelim artıyor

Hindistan piyasasında ise ayçiçek yağı ile soya yağı arasındaki fiyat farkı dikkat çekiyor.

Eylül teslimatları için iki ürün arasındaki fark 300 dolar/ton, kasım teslimatları için ise 250 dolar/ton seviyesinde bulunuyor.

Bu fiyat farkının, ithalatçıların ayçiçek yağı yerine soya yağı alımlarını artırmasını teşvik ettiği belirtiliyor.

Rusya'nın sevkiyat rotasında değişiklik

Repetskyi, büyük Rus ihracatçıların ayçiçek yağı sevkiyatlarını Baltık bölgesi üzerinden Asya ülkelerine yönlendirdiğini söyledi.

Kaynak metinde bu sevkiyatların miktarına veya belirli ülkelere yapılan teslimatlara ilişkin ayrı bir rakam verilmedi.

Avrupa'da ayçiçek yağı için talep desteği oluşabilir

Avrupa piyasasında ise ayçiçek yağı ile kolza yağı arasındaki fiyat farkının giderek daraldığı bildiriliyor.

Repetskyi'ye göre bu gelişme, ayçiçek yağına yönelik talebi destekleyebilir. Buna karşılık kolza yağına yönelik talepte şimdiden bir miktar yavaşlama görülmeye başlandı.

Küresel piyasada alıcıların temel endişelerinden biri ise fiyatlardan çok sözleşmelerin güvenilir biçimde yerine getirilmesi ve sevkiyatların zamanında yapılması olmaya devam ediyor.

Bu nedenle mevcut fiyat düşüşünün yanında, teslimat güvenilirliği ve sevkiyat takviminin de uluslararası ayçiçek yağı ticaretinde önemli bir belirleyici olduğu değerlendiriliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Sanayi tarafında, kaliteye bağlı olarak buğday için ton başına 300 dolara kadar fiyatlar oluştuğu ifade ediliyor. Ancak bu fiyat seviyelerinde aranan kalitede ürünün sınırlı olması, un sanayisinin uygun özelliklere sahip buğdaya yönelik talebini canlı tutuyor.

Piyasa değerlendirmesinde, elinde buğday bulunan üreticilerin ürünlerinin kalitesini bilmelerinin önemine dikkat çekiliyor. Çünkü kalite farkı yalnızca satış fiyatını değil, talebin yoğun olduğu bölgelerde nakliye maliyetini de doğrudan etkileyebiliyor.

Kaliteli buğday standart üründen ayrışıyor

Arjantin'de mevcut piyasa koşullarında ekmeklik kaliteye sahip buğdayın standart bir tarımsal ürün gibi değerlendirilmesinin fiyat açısından önemli bir fark yaratabildiği belirtiliyor.

Ağustos ayındaki mevcut buğday işlemlerinin dağılımı da kaliteye bağlı fiyat farklılığını ortaya koyuyor. Özellikle protein ve gluten oranı gibi özellikler bakımından un sanayisinin istediği nitelikleri taşıyan bazı buğday partilerinde, piyasa referansının oldukça üzerinde fiyatlar oluşuyor.

Mevcut piyasada Rosario teslimatlı standart koşullardaki buğdayın referans fiyatı yaklaşık 220 dolar/ton seviyesinde bulunuyor.

Buna karşılık un sanayisinin, ihtiyaç duyduğu özelliklere sahip ürünün sınırlı olması nedeniyle bazı alımlarda bu seviyenin oldukça üzerinde fiyatlar ödediği belirtiliyor.

Talep belirli bölgelerde yoğunlaşıyor

Kaliteli buğday için oluşan yüksek fiyatların önemli bölümünde ürünlerin Buenos Aires metropol bölgesindeki veya Buenos Aires eyaletinin kuzeyindeki un fabrikalarına gönderildiği belirtiliyor.

Bu bölgelerde farklı kullanım alanlarına yönelik kaliteli un üreten sanayi tesislerinin yoğunlaşması, belirli özelliklere sahip buğdaya yönelik talebi artırıyor.

Piyasa değerlendirmesine göre bu durum, elindeki buğdayın kalite özelliklerini bilen üreticiler açısından ürünün satış değerinin yalnızca standart piyasa fiyatıyla değerlendirilmemesi gerektiğini ortaya koyuyor.

2025/26 sezonundan kalan 8,3 milyon tonluk buğdayın pazarlanma süreci devam ederken, kaliteye uygun ürünlerde oluşan fiyat farkının yeni sezon öncesinde piyasanın önemli unsurlarından biri olması bekleniyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Eylül vadeli besilik sığır kontratındaki gerileme, piyasada üç haftalık yükseliş serisini sona erdirdi. Ekim vadeli canlı sığır kontratı ise üst üste ikinci haftada düşüş kaydetti.

Piyasa uzmanları, fiyatlardaki gerilemede kesimhane ve işleme tesisi kapanışları, yem maliyetlerindeki artış, kuraklık ve yaz dönemindeki talep koşullarının etkili olduğunu belirtiyor.

Kesimhane kapanışları piyasayı baskıladı

Tennessee Üniversitesi Tarım Enstitüsü'nden tarım ve kaynak ekonomisi profesörü Andrew Griffith, sığır vadeli kontratlarındaki zayıflığın, Tyson Foods'un bir kesimhaneyi ve bir işleme tesisini kapatma, başka bir tesisi ise satışa çıkarma kararının ardından daha da belirginleştiğini söyledi.

Griffith'e göre piyasanın gelecekteki fiyat hareketlerine ilişkin genel beklentilerindeki zayıflık ve tüketicilerin daha yüksek fiyatları ödeme konusundaki isteksizliği de düşüşte etkili oldu.

Griffith, ağustos ayının ortasında sığır piyasasının zorlanabileceğini belirterek, kesim ve işleme sektöründeki zararların daha düşük fiyatlar yoluyla besilik sığır sektörüne yansıdığını ifade etti.

Mısır fiyatlarındaki yükseliş besicilerin maliyetini artırdı

Texas A&M Üniversitesi AgriLife Extension'dan profesör ve yayım ekonomisti David Anderson ise Tyson Foods'un tesis kapatma kararının piyasadaki alıcı sayısını azaltması nedeniyle önemli olduğunu belirtti.

Anderson, USDA'nın mısır ve soya fasulyesi ekim alanları ile verimlerine ilişkin son tahminlerinin de besilik sığır piyasası açısından önem taşıdığını söyledi. Tozlaşma dönemindeki sıcaklıklar ve devam eden kuraklığın potansiyel verimleri olumsuz etkilediğini belirten Anderson, daha yüksek mısır fiyatı beklentisinin de sığır vadeli kontratları üzerinde baskı oluşturduğunu kaydetti.

Anderson'a göre yaz dönemindeki sıcak hava koşulları da mevsimsel olarak talebi baskılayabiliyor. Buna karşın, geçen yıla göre daha az sığır eti üretimi ve güçlü talebe ilişkin göstergeler, fiyatların yeniden yükselmesi için temel destek unsurları olarak öne çıkıyor.

ABD'de nakit besi sığırı fiyatları da haftayı 100 pound başına 230 doların altında, yaklaşık 228-229 dolar aralığında tamamladı. Nakit fiyatların yakın vadeli vadeli kontratların üzerinde kalmaya devam ettiği belirtildi.

USDA'nın tahmin değişikliği fiyatları etkiledi

Kuzey Dakota Eyalet Üniversitesi'nden hayvancılık pazarlama uzmanı Tim Petry, 12-14 Ağustos döneminde Ekim vadeli canlı sığır kontratında yaşanan sert düşüşün önemli nedenlerinden birinin USDA'nın 12 Ağustos tarihli Dünya Tarımsal Arz ve Talep Tahminleri (WASDE) raporu olduğunu söyledi.

USDA, 2026 besi sığırı fiyat tahminini 100 pound başına 251,10 dolardan 245,35 dolara çekti. Böylece tahmin 5,75 dolar aşağı yönlü revize edildi. 2027 yılı tahmini de 254 dolardan 249 dolara indirildi.

Petry, Tyson Foods'un Illinois eyaletindeki Joslin sığır işleme tesisini ve Utah'taki Eagle Mountain hazır ürün tesisini kapatma, Washington eyaletindeki Pasco sığır tesisini ise satışa çıkarma kararının da vadeli fiyatlardaki düşüşte etkili olduğunu belirtti.

Mısır stok tahmini aşağı çekildi, fiyat yükseldi

USDA'nın aynı raporunda 2025/26 sezonu mısır dönem sonu stok tahmini 2,02 milyar bushel'den 1,945 milyar bushel'e indirildi.

Tahminin piyasa beklentilerinin en düşük seviyesinin de altında kalması, aralık vadeli mısır fiyatlarının bushel başına 20 sentten fazla yükselmesine neden oldu.

Sığır fiyatlarındaki düşüş ile mısır fiyatlarındaki yükselişin birleşmesi, son bir ayda besi işletmelerinin marjlarını önemli ölçüde baskıladı. Bu durum hem besilik sığır vadeli kontratlarında hem de nakit piyasasında aşağı yönlü baskıyı artırdı.

Piyasa bu hafta da oynak olabilir

Petry, canlı ve besilik sığır vadeli kontratlarında arz ve talep koşullarındaki değişimlerin etkisiyle oynaklığın devam edebileceğini belirtti.

Öte yandan Choice sınıfı kutulanmış sığır eti fiyatı geçen hafta 100 pound başına 12 dolar yükseldi. Uzmanlar, yaklaşan İşçi Bayramı dönemi öncesindeki mevsimsel sığır eti talebinin bu artışta etkili olduğunu değerlendiriyor.

Piyasanın takip edeceği bir diğer önemli veri ise USDA'nın 21 Ağustos'ta açıklaması beklenen aylık Cattle on Feed raporu olacak.

Uzman değerlendirmesine göre temmuz ayında besiye alınan sığır sayısının geçen yılın altında olması bekleniyor. Buna karşın besi işletmelerindeki devir hızının düşük kalması nedeniyle toplam besi sığırı varlığının geçen yılın yaklaşık yüzde 2 üzerinde gerçekleşebileceği öngörülüyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Üretimdeki artışın temelinde ayçiçeği ekim alanlarının yaklaşık yüzde 5 genişlemesi ve ortalama verimin yükselmesi bulunuyor. Ayçiçeği ekim alanının AB genelinde 4,9 milyon hektara ulaşması bekleniyor.

Ortalama verimin ise hektar başına 19,5 desiton seviyesine çıkacağı öngörülüyor. Bu değer, bir önceki yıl kaydedilen 18,7 desiton/ha seviyesinin üzerinde bulunuyor. Kurak geçen 2024 yılında ise ortalama verim 17,4 desiton/ha seviyesinde kalmıştı.

Romanya üretimde liderliğini koruyor

Romanya, ekim alanlarında bir miktar daralma yaşanmasına rağmen AB'nin en büyük ayçiçeği üreticisi konumunu koruyor.

Ülkede ekim alanının 1,1 milyon hektara gerilemesi beklenirken, daha yüksek verimin etkisiyle toplam üretimin 2,2 milyon tona yükselmesi öngörülüyor. Romanya'nın üretimi önceki yıl 2,1 milyon ton seviyesindeydi.

Bulgaristan ise yaklaşık 2,1 milyon tonluk üretim beklentisiyle AB'de ikinci sıraya yükseliyor.

Almanya'da ayçiçeği ekim alanı rekor kıracak

Almanya'da ayçiçeği ekim alanları üst üste ikinci yılda da genişliyor.

Araştırmalara göre Almanya'da ayçiçeği ekim alanının 2026 sezonunda 98 bin hektarla tarihi en yüksek seviyeye ulaşması bekleniyor.

Ayçiçeği üretiminin ise 222 bin tona ulaşacağı tahmin ediliyor. Bu, 2025 yılındaki üretime göre 79 bin tonluk artış anlamına geliyor.

Bununla birlikte yaz dönemindeki yüksek sıcaklıklar ve topraktaki nem eksikliği, Almanya'da hektar başına verim potansiyelini sınırladı.

Ayçiçeğinin Almanya'da ekim nöbetini çeşitlendirmek amacıyla daha fazla tercih edildiği belirtiliyor.

Fransa'da sıcak ve kurak hava üretim artışını sınırlıyor

Fransa'da ise ayçiçeği ekim alanlarının genişlemesine rağmen üretimde daha sınırlı bir artış bekleniyor.

Fransız üreticilerin ekim alanlarını yüzde 11 artırmasına karşın, uzun süren sıcak hava ve kuraklığın verim üzerindeki baskısı nedeniyle toplam üretimin yaklaşık 1,5 milyon ton olması bekleniyor.

Bu miktar, önceki yılın üretiminden yalnızca 60 bin ton daha yüksek. Dolayısıyla ekim alanlarındaki genişleme, verimdeki kaybı ancak kısmen telafi edebiliyor.

AB'nin 2026 ayçiçeği üretimindeki artış beklentisi, özellikle Romanya, Bulgaristan ve Almanya'daki üretim artışlarıyla desteklenirken, Fransa'da sıcak ve kurak hava üretim potansiyelini sınırlayan temel unsurlar arasında yer alıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Fransız tarım haber sitesi Terre-net, FranceAgriMer tarafından yayımlanan değerlendirmeye dayanarak Mercosur ülkelerinin tahıl üretimindeki artışın ihracat kapasitesini güçlendirdiğine dikkat çekti. Değerlendirmeye göre Mercosur'un buğday, mısır ve arpa üretimi 2015/16 pazarlama sezonundan 2024/25 sezonuna kadar 131 milyon tondan 229 milyon tona yükseldi.

Üretimdeki artışın önemli bölümü Brezilya ve Arjantin'den geliyor. Mercosur'un mısır üretiminde Brezilya'nın payı ortalama yüzde 70, buğday üretiminde ise Arjantin'in payı yüzde 64 seviyesinde bulunuyor.

Mısırda Fransa ile rekabet daha doğrudan

Mercosur'un tahıl ihracatındaki yükseliş özellikle mısırda belirginleşiyor. Grubun mısır ihracatı dokuz pazarlama sezonunda iki katına çıkarak 2024/25 sezonunda 75 milyon tona ulaştı. Buğday ihracatı ise aynı dönemde yüzde 36 artışla 17 milyon tona yükseldi.

FranceAgriMer değerlendirmesine göre Fransa ile Mercosur arasındaki rekabet mısırda Avrupa Birliği pazarlarında daha doğrudan görülüyor. Her iki ihracatçı da özellikle hayvancılığın yoğun olduğu Avrupa ülkelerine ürün gönderiyor.

Fransa son beş yılda yıllık ortalama 4,5 milyon ton mısır ihraç etti. Bunun yaklaşık 4 milyon tonu Avrupa Birliği'nin 27 üyesine gönderildi. Fransa'nın AB içindeki önemli pazarları arasında İspanya ve İtalya bulunuyor.

Mercosur ülkelerinin AB'ye mısır ihracatı ise yıllık ortalama 4,2 milyon ton seviyesinde. Mercosur'un Avrupa Birliği'ndeki mısır ihracatında da İspanya ve İtalya öne çıkıyor.

AB dışındaki Avrupa pazarında ise İngiltere öne çıkıyor. Fransa'nın İngiltere'ye yıllık mısır ihracatı yaklaşık 665 bin ton, Mercosur'un ihracatı ise 218 bin ton seviyesinde bulunuyor.

Buğdayda rekabet şimdilik daha sınırlı

Mercosur'un yumuşak buğday ihracatında Fransa ile rekabetin şu aşamada daha sınırlı olduğu belirtiliyor. Bunun temel nedenlerinden biri ihracat pazarlarının farklılaşması.

Mercosur'un 2020-2025 dönemindeki yıllık ortalama 13 milyon tonluk yumuşak buğday ihracatının yüzde 49'u Latin Amerika'ya, yüzde 17'si Doğu ve Güneydoğu Asya'ya yöneldi. Sahra Altı Afrika'nın payı yüzde 7, Kuzey Afrika'nın payı ise yüzde 4 oldu. Avrupa Birliği'ne ise bu dönemde Mercosur kaynaklı yumuşak buğday ihracatı gerçekleşmedi.

Fransa'nın ihracatında ise Avrupa Birliği yaklaşık yarı ile en büyük bölgeyi oluştururken, Kuzey Afrika'nın payı yüzde 26, Sahra Altı Afrika'nın payı yüzde 12, Doğu ve Güneydoğu Asya'nın payı yüzde 11 oldu.

Bununla birlikte Mercosur'un Sahra Altı Afrika'daki varlığının artması, orta vadede Fransa açısından rekabetin güçlenebileceği bir alan olarak değerlendiriliyor. Fransa özellikle Fildişi Sahili, Senegal ve Kamerun'a ihracat yaparken, Mercosur ülkeleri daha çok Kenya ve Nijerya gibi Fransızca konuşulmayan pazarlarda öne çıkıyor.

Mercosur'un Kuzey Afrika'ya yumuşak buğday ihracatı ise şimdilik daha değişken bir görünüm sergiliyor. Fiyat farklarının oluştuğu dönemlerde bölgeye yönelik satışların hızlandığı belirtiliyor. Örneğin 2017/18 sezonunda Mercosur yumuşak buğdayının ortalama ihracat fiyatı ton başına yaklaşık 150 avro, Fransız buğdayının fiyatı ise 400 avronun üzerinde gerçekleşmişti.

Mercosur'un artan üretim ve ihracat kapasitesi, özellikle mısırda Avrupa pazarlarında Fransa'nın karşı karşıya olduğu rekabetin güçlenebileceğine işaret ediyor. Buğdayda ise mevcut ihracat rotalarının farklılığı nedeniyle rekabetin daha sınırlı kaldığı görülüyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

AHDB’nin tahminindeki 1 milyon tonluk aşağı yönlü revizyon, kurak ve sıcak hava koşullarının tarımsal üretim üzerindeki etkisinin daha önce öngörülenden yüksek olduğunu gösteriyor.

Energy and Climate Intelligence Unit (ECIU), yalnızca bu son tahmin değişikliğinin çiftlik gelirlerini yaklaşık 160 milyon sterlin daha azaltabileceğini hesaplıyor. Mart ayındaki tahminlerle karşılaştırıldığında toplam gelir kaybının yaklaşık 550 milyon sterline ulaşabileceği belirtiliyor. Önceki AHDB verilerine dayalı hesaplamada bu kayıp 390 milyon sterlin olarak öngörülüyordu.

Tahıllar ve yağlı tohumların toplam üretim değerinin ise 3,64 milyar sterlin seviyesinde gerçekleşmesi bekleniyor. Enflasyona göre düzeltilmiş değer yaklaşık 1,78 milyar sterlin olarak hesaplanıyor. Bu tutar, 2014-2023 dönemindeki ortalamanın yaklaşık üçte bir altında bulunuyor.

Kuraklık ve sıcak hava dalgaları üretimi baskıladı

2025/26 üretim sezonunun başlangıcında verimlerin 10 yıllık ortalamaya yakın veya üzerinde olması bekleniyordu. Ancak nisanda yaşanan aşırı kuraklığın ardından mayıs, haziran, temmuz ve ağustos aylarındaki sıcak hava dalgaları, ürünlerin gelişimin kritik dönemlerinde ciddi stres yaşamasına neden oldu.

Yeni tahmin, 2026 hasadının 2020'deki önceki rekor düşük hasattan yaklaşık 1,35 milyon ton daha düşük olabileceğine işaret ediyor.

Buğday hasadının yaklaşık yüzde 85'i tamamlanırken, mevcut veriler 2020, 2024, 2025 ve 2026 yıllarının İngiltere'deki en kötü beş hasat arasında yer alabileceğini gösteriyor.

Hayvancılıkta yem baskısı da artıyor

Hasat görünümündeki kötüleşme, İngiltere'de kuraklıktan etkilenen çiftçilere yönelik desteklerin gündeme geldiği dönemde yaşanıyor.

İngiltere'de çiftçilere 65 milyon sterlinlik kuraklık destek paketi sunulurken, bunun 50 milyon sterlininin Sürdürülebilir Tarım Teşvik Programı'na, 15 milyon sterline kadar olan bölümünün ise işletme içi su depolarına ayrılması planlanıyor.

İngiltere'nin yaklaşık dörtte üçünde kuraklık yaşanırken, üreticiler düşük verimle karşı karşıya. Hayvancılık işletmelerinde ise kışlık yem stoklarının planlanandan daha erken kullanılmaya başlandığı belirtiliyor.

12 Ağustos'ta sona eren haftada 1.500'den fazla su çekim lisansı kısıtlaması kaydedildi.

ECIU Gıda Ekonomisti Chris Jaccarini, hasat görünümünün kötüleştiğini belirterek, çiftçilerin daha önce de rekor düzeyde kötü bir hasat ihtimaliyle karşı karşıya olduğunu, son rakamların kayıpların ilk tahminlerden daha yüksek olabileceğine işaret ettiğini ifade etti.

Jaccarini, olumsuz hava koşullarının tahılların yanı sıra et ve sebze üretimini de etkilediğini belirtti.

ECIU'ya göre İngiltere'deki çiftçiler hayvancılıkta gölgelik sağlamak amacıyla daha fazla ağaç dikmek gibi iklim koşullarına dayanıklılığı artırmaya yönelik önlemler alıyor. Ancak aşırı hava olaylarının şiddetlenmesi durumunda işletmelerin uyum kapasitesinin sınırlı kalabileceği değerlendiriliyor.

İngiltere'de 2026 hasadına yönelik son tahmin, ülkenin 2020'den bu yana art arda zayıf hasatların görüldüğü bir dönemde yeni bir rekor düşük üretim seviyesine doğru ilerlediğini gösteriyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

PotatoNL, 2025 hasadı kızartmalık patatesleri için artık fiyat açıklamadı. Piyasadaki işlem sayısının düşük olması nedeniyle 2025 hasadı için fiyatlandırmanın yeniden yapılmasının beklenmediği belirtildi.

2026 hasadında ise çoğu kategoride ortalama fiyatlar önceki haftaya göre değişmedi. Buna karşın özellikle kaliteli partilerde fiyatların daha yüksek seviyelerde oluştuğu görüldü.

PotatoNL, büyük ölçekli işleme için uygun kızartmalık patatesleri kapsayan Kategori I fiyatında kaliteli partiler için 100 kilogram başına 1,50 avro artış yaptı. Daha düşük kaliteli partilerde ise artış 0,50 avro ile sınırlı kaldı.

Depodan teslim edilen standart kızartmalık patateslerde ise kaliteli partilerin fiyatı 100 kilogram başına 29 avroya yükseldi. Bu fiyat, önceki haftaya göre 4 avroluk artış anlamına geliyor.

Piyasa göstergelerinde Hollanda'nın yanı sıra Belçika'daki fiyatlar da yer aldı. Viaverda, önceki hafta Fontane çeşidi için 100 kilogram başına 15-20 avro, erkenci patatesler için ise 20-25 avro fiyat açıkladı.

Belçika merkezli Belgapom ise geçen hafta Fontane çeşidini ton başına 150 avro olarak fiyatlandırdı.

2025 hasadında işlemlerin azalması, PotatoNL'nin bu sezon için fiyat açıklamalarını sonlandırma ihtimalini güçlendirirken, 2026 hasadında ise özellikle kaliteli kızartmalık patateslerde fiyatların önceki haftaya göre daha yüksek seviyelerde oluştuğu görülüyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

AGROMURALLA’nın açıklamasına göre, mart ayında yapılan fiyat indiriminin ardından süt sanayisinin büyük bölümü mevcut sözleşmelerdeki fiyatları korumayı planlıyor. Kuruluşun aktardığı tek fiyat artışı önerisi Naturleite’den geldi. Şirketin beş aylık sözleşme önerisinde ilk üç ay mevcut fiyatın korunması, son iki ayda ise litre başına 2 sentlik artış uygulanması öngörülüyor.

AGROMURALLA Başkanı Noelia Rodríguez, üretim maliyetlerinin yükselmeye devam ettiğini ve özellikle yazın kurak geçmesi halinde yem üretiminde sorun yaşanabileceğini belirtti. Kuruluş, mevcut koşullarda süt fiyatları ile üretim maliyetleri arasındaki dengenin üreticiler aleyhine bozulduğunu savunuyor.

AGROMURALLA, mart ayında sözleşmeler yenilenirken süt sanayisinin yüksek fiyatları korumanın ekonomik sonuçları açısından mümkün olmadığını savunduğunu hatırlattı. Kuruluş, mevcut durumda ise üreticilerin işletme hesaplarını denkleştirmekte zorlandığını ve birçok işletmenin ekonomik açıdan sürdürülemez hale gelme riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtti.

Avrupa süt piyasasında göstergeler yükseliyor

AGROMURALLA ayrıca Avrupa ve uluslararası süt piyasalarındaki bazı referans göstergelerin son aylarda yükseldiğine dikkat çekti.

FrieslandCampina, ağustos ayı için fiyatını 100 kilogramda 1,25 avro artırarak 46,21 avroya çıkardı. Avrupa Birliği Süt Piyasası Gözlemevi'nin 23 Temmuz'da yayımladığı verilerde de son dört haftada tereyağında yüzde 3, yağsız süt tozunda yüzde 1,5, tam yağlı süt tozunda yüzde 3 ve cheddar peynirinde yüzde 3,4 artış görüldüğü belirtildi.

İtalya'da ise iki hafta önce spot süt fiyatının 100 litre başına 50,52 avroya yükseldiği ve haftalık bazda yüzde 9,1 artış gösterdiği aktarıldı.

Süt üretiminde düşüş yaşanıyor

AGROMURALLA, süt üretiminde de nisan ayından bu yana düşüş yaşandığını ve bunun önceki sözleşme dönemindeki fiyat indirimiyle bağlantılı olduğunu savundu.

Kuruluş, mevcut piyasa koşullarının sürmesi halinde süt üretimindeki gerilemenin devam edeceğini ve ekonomik baskıya dayanamayan işletmelerin kapanmasının hızlanabileceğini belirtti.

Et piyasasındaki fiyat düşüşünün de süt işletmelerini etkilediği ifade edildi. Bu durum, işletmelerdeki buzağı ve ekonomik ömrünü tamamlamış hayvanların değerini düşürerek süt işletmelerinin gelirlerini olumsuz etkiliyor.

AGROMURALLA, süt fiyatındaki nisan ayındaki düşüşten sonra bazı işletmelerin yaşlı hayvanları işletmede tutamadığını ve üretimleri ekonomik olmaktan çıktığında kesime gönderdiklerini belirtti.

Kuruluş ayrıca et fiyatlarındaki düşüşte, bulaşıcı nodüler dermatite yönelik uygulamalar nedeniyle Fas pazarının kapalı olmasının ve Avrupa Birliği-Mercosur ticaret anlaşmasının oluşturduğu aşağı yönlü baskının etkili olduğunu savundu.

Süt sanayisine sözleşme eleştirisi

AGROMURALLA, Galiçya’da faaliyet gösteren süt sanayisinin sözleşme tekliflerini sunma sürecinde de sorunlar yaşandığını ileri sürdü.

Kuruluşa göre, Galiçya'da ağırlıklı olarak faaliyet gösteren süt işletmelerinden yalnızca ikisi tekliflerini süt sektörünü düzenleyen mevzuatta öngörülen iki aylık süre içinde sundu. Diğer işletmelerin tekliflerini son aşamaya bırakarak sözleşmelerle birlikte ilettiği belirtildi.

AGROMURALLA, bu uygulamanın üreticilerin süt fiyatlarını eşit şartlarda müzakere etmesini zorlaştırdığını savundu.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Baden-Württemberg Çiftçiler Birliği, bölgede çiftçilerin bu dönem için normalden yüzde 30 ila 40 daha az yeme sahip olduğunu bildirdi. Kuruyan çayırlarda yeni bitki gelişiminin sınırlı kalması, özellikle ot ve kuru ota dayalı işletmelerin önümüzdeki haftalar için yem rezervlerini azaltıyor.

Eyalette bazı bölgelerde yem sıkıntısı nedeniyle hayvanların erken kesime gönderildiği belirtilirken, Schwäbisch Hall ve çevresindeki kesimhanelerde bekleme listeleri oluştuğu aktarıldı. Bazı işletmelerin yaşlı ve damızlık açısından daha az uygun hayvanlarını şimdiden kesime gönderdiği ifade edildi.

Bavyera’da ise özellikle Frankonya, Aşağı Bavyera ve Yukarı Pfalz bölgelerinin kuraklıktan etkilendiği bildirildi. Bavyera Tarım Bakanlığı, yem temini amacıyla kullanılabilecek ilave alanları devreye aldı. Hessen’de de hayvancılık işletmelerinde yem sıkıntısının arttığı belirtildi.

Hessen Çiftçiler Birliği, çayır alanlarının devam eden kuraklığa doğrudan tepki verdiğini ve yağışların yetersiz kalması durumunda otların yeniden büyümesinin yavaşladığını açıkladı. Kuraklığın ve verim kayıplarının sürmesi halinde bazı işletmelerin hayvan varlıklarını azaltmak zorunda kalabileceği belirtildi.

Almanya’daki çiftçi örgütleri, yem açığının daha da büyümemesi için mevcut alanların yem üretiminde kullanılabilmesini talep ediyor. Bu kapsamda nadas alanlarının ve belirli çevre programları kapsamında kullanım dışı bırakılan alanların kısa vadede yem üretimine açılması gündeme geldi.

Kuraklığın devam etmesi halinde hayvan varlıklarının daha fazla azaltılması ve kesimlerin artması beklenirken, gelişmelerin önümüzdeki haftalardaki yağış durumuna bağlı olacağı belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Orta Doğu’daki çatışmaların sürmesi, Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan deniz taşımacılığını da büyük ölçüde sekteye uğrattı. Daha önce Basra Körfezi'nden dünya petrol ve doğal gaz arzının yaklaşık beşte biri bu güzergah üzerinden taşınırken, gübre sevkiyatlarının önemli bir bölümü de aynı rotayı kullanıyordu.

Petrol tankerlerine yönelik saldırı riskinin artmasıyla Basra Körfezi'nden Asya'ya petrol taşımacılığında navlun 10 Ağustos'ta varil başına 15,22 dolara yükseldi. Bu seviye, Argus'un 2005'te navlun oranlarını izlemeye başlamasından bu yana kaydedilen en yüksek değer oldu.

Karadeniz'de Akdeniz'e giden tankerlerin navlun oranları da aynı hafta 2005'ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı.

Panama Kanalı'nda ise yoğun El Niño etkisi nedeniyle su seviyesinin düşmesi ve Basra Körfezi'nden gelen gemi trafiğinin artması, kanaldan geçiş için bekleyen gemi sayısının rekor seviyelere ulaşmasına yol açtı.

Panama Kanalı'nın farklı büyüklükteki gemiler için kullanılan iki geçiş kilidinde ödenen ücretler de ağustos başında sırasıyla 1,1 milyon dolar ve 2,5 milyon dolara yükseldi. Her iki rakam da Argus'un istatistik tutmaya başlamasından bu yana kaydedilen en yüksek seviyeler oldu.

Avrupa genelindeki kuraklık, Almanya'nın ağır sanayisine hizmet veren önemli bir nehir taşımacılığı güzergahı olan Ren Nehri'nde de su seviyelerinin tehlikeli biçimde düşmesine neden oldu.

Ren Nehri üzerinden Köln, Duisburg, Frankfurt ve Karlsruhe'ye taşımacılık yapan mavnaların navlun oranları 2012'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı.

Argus'un Avrupa navlun fiyatlandırma biriminin yöneticisi John Ollett, mevcut durumun deniz taşımacılığı piyasasında şimdiye kadarki en kapsamlı aksamalardan biri olduğunu belirtti. Ollett, mevcut gelişmelerin COVID-19 salgını dönemindeki ve Rusya'ya yönelik yaptırımların uygulandığı dönemdeki aksamalardan daha büyük bir etki oluşturduğunu ifade etti.

Benzer gelişmeler konteyner taşımacılığında da yaşandı. Uzak Doğu'dan ABD'nin doğu kıyısına yapılan konteyner taşımacılığında ortalama spot navlunlar geçen yıla göre yüzde 234 artarak 40 feetlik konteyner başına 10 bin 249 dolara yükseldi.

Uzun vadeli tanker navlun oranlarının da 2008 yazında kaydedilen rekor seviyelere yaklaştığı belirtildi.

Xeneta Baş Analisti Peter Sand ise Orta Doğu'daki savaşın taşımacılık üzerindeki etkisinin kısa sürede ortadan kalkmayacak, yapısal bir sorun haline geldiğini belirtti. Artan maliyetlerin tedarik zincirinin tamamına yansıyacağı ifade edildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rukwied, tarım sektörünün uzun yıllar ortalamasının oldukça altında bir hasat beklediğini ifade etti. Buğday ve kolza başta olmak üzere tahıllarda üretimin önemli ölçüde düşmesinin beklendiği, patates, sebze, şeker pancarı, mısır ve soyanın da olumsuz hava koşullarından etkilendiği bildirildi.

Güney bölgelerinde durumun daha ağır olduğu ve bazı ürünlerde hiç hasat yapılamaması riskinin bulunduğu belirtildi. Kuzey bölgelerinde ise dönemsel yağışlar sayesinde ekili alanların durumunun şimdilik daha kabul edilebilir seviyede olduğu, ancak burada da üretimin normalin altında kalmasının beklendiği aktarıldı.

Tarım sektöründeki önemli sorunlardan biri de yem bitkilerindeki gelişimin durması oldu. Olumsuz hava koşulları yem stoklarının azalmasına neden olurken, bu durum hayvancılık işletmeleri üzerinde de baskı oluşturuyor.

Yem kaynaklarının azalması nedeniyle bazı hayvancılık işletmelerinin hayvanlarını planlanandan daha erken kesime göndermek zorunda kaldığı belirtildi.

Rukwied, tarımsal işletmelerin mali durumunu kritik olarak nitelendirdi. Üretim girdilerinin yüksek maliyetleri ile tarımsal ürün fiyatlarının düşük seyretmesinin işletmeler üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığını belirten Rukwied, bazı üreticilerin bitki koruma ürünleri ve gübre faturalarını ödeyemediğini ve bunun sonucunda bankalara başvurmak zorunda kaldığını söyledi.

Tarım sektöründeki likidite ihtiyacının yüksek olduğu ifade edilirken, mevcut koşulların hem üretim maliyetleri hem de tarımsal ürün fiyatları açısından işletmeleri zorladığı kaydedildi.

Alman tarım sektörü, mevcut durumun daha da ağırlaşmasını önlemek amacıyla Almanya Federal Hükümeti ve Avrupa Birliği’nden acil önlem alınmasını istiyor.

Çiftçilerin talepleri arasında Avrupa Birliği’nin gübre alımlarına yönelik yardım fonunun 60 milyon avrodan 180 milyon avroya çıkarılması, çiftçilere ödenen doğrudan desteklerin yüzde 80’inin ekim ayında öne çekilerek ödenmesi ve dizel yakıt vergilerinin en az kasım sonuna kadar düşürülmesi bulunuyor.

Tarım sektöründe iklim değişikliğine uyum çalışmalarının uzun süredir devam ettiği belirtilirken, mevcut koşullar karşısında sıcaklığa daha dayanıklı ürün çeşitlerinin hızla geliştirilmesi ve kullanılmasının gerekli olduğu vurgulanıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Eylül 2026 vadeli mısır kontratı 4,63 dolar/bushel (0,1823 dolar/kg) seviyesine yükselirken, Aralık 2026 kontratı 4,88 dolar/bushel (0,1921 dolar/kg), Mart 2027 kontratı 5,04 dolar/bushel (0,1984 dolar/kg), Mayıs 2027 kontratı ise 5,12 dolar/bushel (0,2016 dolar/kg) seviyesinde işlem gördü.

Aralık 2026 kontratındaki yükseliş 5,50 sent/bushel (0,2165 sent/kg) ile öne çıkarken, Mart 2027 kontratı 5,25 sent/bushel (0,2067 sent/kg), Mayıs 2027 kontratı ise 5,50 sent/bushel (0,2165 sent/kg) değer kazandı.

ABD üretim beklentisi fiyatları destekliyor

Mısır vadeli fiyatlarındaki yükselişte, ABD Tarım Bakanlığı’nın (USDA) geçen hafta açıkladığı üretim ve stok tahminleri etkili oldu. USDA, 2026 yılı için ABD’de ortalama mısır verimi tahminini daha önceki 183 bushel/akr (11.486,4 kg/dekar) seviyesinden 180,7 bushel/akr (11.342 kg/dekar) seviyesine düşürdü.

Yeni tahmin, analistlerin 182,4 bushel/akr (11.448,7 kg/dekar) olan ortalama beklentisinin de altında kaldı. USDA'nın 180,7 bushel/akr tahmini ve önceki 183 bushel/akr seviyesi güncel tarım piyasası raporlarında da yer alıyor.

USDA ayrıca 2027 yılı mısır stokları tahminini aşağı çekerken, güçlü ihracat talebinin devam etmesini bekledi. Kurumun tahminlerine göre 2026/27 sezonu sonunda ABD mısır stokları 1,653 milyar bushel seviyesine geriledi.

Piyasada farklı yönlü baskılar bulunuyor

Mısır fiyatlarındaki yükselişe rağmen piyasada farklı yönlü gelişmeler de izleniyor. Buğday vadeli kontratlarındaki zayıflık mısır fiyatları üzerinde baskı oluştururken, ham petrol fiyatlarındaki yükseliş destekleyici unsur olarak öne çıktı.

Karadeniz’de deniz taşımacılığında yaşanan aksaklıklar da tarımsal emtia piyasalarının izlediği başlıca gelişmeler arasında bulunuyor.

Brezilya’da mısır fiyatları da yükseldi

Brezilya’nın B3 Borsası’nda da mısır vadeli kontratlarının çoğu haftanın ilk işlem gününde yükseldi. Brezilya saatiyle 13.28 itibarıyla ana vadelerde fiyatlar 70,03-79,04 Brezilya reali (13,31-15,02 dolar) aralığında işlem gördü.

Eylül 2026 vadeli mısır kontratı 70,03 Brezilya reali (13,31 dolar) seviyesinde yüzde 0,24 gerilerken, Ocak 2027 kontratı 77,57 Brezilya reali (14,74 dolar) seviyesinde yüzde 0,23 yükseldi.

Mart 2027 kontratı 79,04 Brezilya reali (15,02 dolar) seviyesine yüzde 0,44, Mayıs 2027 kontratı ise 77,76 Brezilya reali (14,77 dolar) seviyesine yüzde 0,27 yükseldi.

Brezilya piyasasında vadeler arasındaki fiyat hareketlerinin farklılaşması, küresel mısır piyasasında arz, talep ve üretim beklentilerinin birlikte takip edildiğini gösteriyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Kazakistan’da iç piyasadaki buğday fiyatlarında geçen hafta ürünün sınıfı ve gluten oranına göre ton başına 6 bin ila 13 bin tenge (13,2-28,6 dolar) arasında düşüş yaşandı.

Gluten oranı yüzde 28-29 olan 3. sınıf buğdayın fiyatı ton başına 6 bin tenge (13,2 dolar) gerileyerek 105-110 bin tenge (231-242 dolar) seviyesine indi.

Gluten oranı yüzde 30 ve üzerindeki 3. sınıf buğdayın fiyatı 9 bin tenge (19,8 dolar) düşerek 110-115 bin tenge (242-253 dolar) aralığına geldi.

Gluten oranı yüzde 23-24 olan 3. sınıf buğdayın fiyatı ton başına 10 bin tenge (22 dolar) gerileyerek 92-96 bin tenge (202,4-211,2 dolar) seviyesine düştü. Yüzde 25-26 gluten içeren 3. sınıf buğdayın fiyatı 93-97 bin tenge (204,6-213,4 dolar), yüzde 27 gluten içeren buğdayın fiyatı ise 101-105 bin tenge (222,2-231 dolar) aralığında oluştu.

4. sınıf buğdayın fiyatı ton başına 13 bin tenge (28,6 dolar) düşüşle 86-90 bin tenge (189,2-198 dolar) seviyesine geriledi. 5. sınıf buğdayın fiyatı da aynı miktardaki düşüşün ardından 82-86 bin tenge (180,4-189,2 dolar) aralığına indi.

Arpa fiyatları da geriledi

Kazakistan iç piyasasında arpa fiyatlarında da düşüş görüldü. Arpanın ton fiyatı bir haftada 5 bin tenge (11 dolar) gerileyerek 60-65 bin tenge (132-143 dolar) seviyesine geldi.

Arpa fiyatlarındaki düşüşte yeni mahsul arzının artması ve ihracatçı talebinin yüksek olmaması etkili oldu.

Rus buğdayı ihracat fiyatlarını baskılıyor

Kazakistan’ın ihracata yönelik buğday fiyatlarında da tüm ürün gruplarında gerileme yaşandı. Saryagash teslim şartlarında gluten oranı yüzde 23-24 olan 3. sınıf buğdayın fiyatı ton başına 6 dolar düşerek 251-255 dolar aralığına indi.

Gluten oranı yüzde 25-26 olan 3. sınıf buğdayın fiyatı 5 dolar düşüşle 255-260 dolar, yüzde 27 gluten içeren buğdayın fiyatı 260-265 dolar, yüzde 28-29 gluten içeren buğdayın fiyatı 275-280 dolar, yüzde 30 ve üzeri gluten içeren buğdayın fiyatı ise 290-295 dolar seviyesine geriledi.

5. sınıf buğdayın ihracat fiyatı ton başına 4 dolar düşüşle 238-243 dolar, 4. sınıf buğdayın fiyatı ise 3 dolar düşüşle 245-250 dolar aralığına geldi.

Kazakistan Tahıl Birliği Analiz Komitesi Başkanı Yevgeniy Karabanov, Rusya’nın güneyi ve Volga bölgesindeki iyi hasadın yanı sıra Karadeniz’deki gerilimin artması ve rublenin zayıflamasının Rusya’daki buğday fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğunu belirtti.

Rus buğdayına yönelik tekliflerin hem Kazakistan hem de Orta Asya piyasalarında arttığı ifade edildi.

Arpa ihracat fiyatlarında da düşüş var

Kazakistan’ın arpa ihracat fiyatlarında da tüm yönlerde gerileme yaşandı.

Dostık/Altynkol teslim şartlarında arpa fiyatı ton başına 5 dolar düşüşle 195-200 dolar, Saryagash tesliminde 10 dolar düşüşle 190-195 dolar oldu.

FOB Aktau teslim şartlarında ise arpa fiyatı ton başına 25 dolar gerileyerek 195-200 dolar seviyesine indi.

Arpa fiyatlarındaki düşüşte Rusya’da yeni mahsul arpa arzının artması ve İran’a yönelik arzın yükselmesi etkili olurken, Çin’de yemlik tahıl hasadının gerçekleşmesiyle bu pazardaki talebin zayıflaması da fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

Yeni hasat arz baskısını artırıyor

Kazakistan’da hasat ilerledikçe buğday ve yağlı tohumların iç piyasadaki arzının artması bekleniyor.

Rusya’da buğday hasadının yoğunlaşmasıyla birlikte Rus buğdayı fiyatlarının gerilemesi ve Kazakistan ile Orta Asya piyasalarına yönelik tekliflerin artması, Kazakistan’daki tahıl ve yağlı tohum fiyatları üzerindeki baskının önümüzdeki dönemde güçlenebileceğine işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rusya’nın ihracattaki konumunu korumasında 2025 yılında buğday üretimindeki artışın yanı sıra geleneksel pazarlardaki talep yükselişi etkili oldu. Rusya’nın 2025 yılı buğday üretimi 91,1 milyon tona ulaşırken, bu miktar 2024 yılına göre 8,5 milyon ton arttı.

Türkiye ve Sudan’dan Rus buğdayına talep arttı

Rusya’nın 2025/26 sezonundaki buğday ihracatında Türkiye ve Sudan öne çıkan pazarlar arasında yer aldı.

Türkiye’ye yapılan buğday ihracatı yaklaşık 7,3 milyon tona yükseldi. Böylece Türkiye’ye sevkiyat, 2024/25 sezonuna göre 2,2 kat arttı.

Sudan’a yapılan ihracat ise yaklaşık 2,2 milyon tona ulaştı ve önceki sezona göre 2 kat artış gösterdi.

Rus buğdayının diğer önemli ticaret ortakları arasında da alımlarını artıran ülkeler bulundu. Mısır’ın Rusya’dan buğday alımı yüzde 6, İsrail’in alımı ise yüzde 21 arttı.

Irak’a ihracatta rekor

2025/26 sezonunda Rus buğdayı açısından öne çıkan gelişmelerden biri de Irak pazarındaki artış oldu.

Irak’a sezon boyunca yaklaşık 560 bin ton buğday gönderildi. Bu miktar, bir önceki sezondaki 82 bin tonluk ihracatın oldukça üzerine çıktı.

Böylece Irak’a Rus buğdayı ihracatı yaklaşık 478 bin ton arttı ve miktar bazında yaklaşık 6,8 katına yükseldi.

2025/26 sezonunda Irak’a gerçekleştirilen sevkiyat, Rus buğdayının bu pazardaki ihracatında şimdiye kadarki en yüksek seviyeye ulaştı.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Hükümetin mevcut tarım bütçesi içinden yeniden önceliklendirme yoluyla sağlayacağı paketin 50 milyon sterlinlik bölümü Sürdürülebilir Tarım Teşvik Programı'na (SFI) aktarılacak. 15 milyon sterline kadar kaynak ise çiftliklerde su depolama amacıyla kurulacak rezervuarlara ayrılacak. SFI'ye aktarılan 50 milyon sterlinle birlikte programın 2026 bütçesi 290 milyon sterline çıkacak.

İngiltere'de kuraklık, tarımsal üretimde verim kayıplarının yanı sıra hayvancılık işletmelerinde yem ihtiyacını ve üreticilerin suya erişimini de baskı altına almış durumda.

İngiltere Çevre Ajansı'nın 12 Ağustos'ta sona eren haftaya ilişkin verilerine göre 1.500'den fazla su çekim lisansında kısıtlama uygulanırken, Doğu Anglia'da 302 lisans için Su Kaynakları Yasası'nın 57. maddesi kapsamında yağmurlama sulama kısıtlamaları devreye alındı.

SFI kapsamında çiftçilere kuraklık esnekliği

Yeni paket kapsamında kuraklıktan etkilenen çiftçilere çevresel tarım programlarının bazı kurallarında geçici esneklik sağlanacak.

Bu düzenleme ile kuraklık nedeniyle normal koşullarda otlatılamayan veya biçilemeyen bazı alanların, toprak yapısına zarar verilmemesi şartıyla hayvanların beslenmesi amacıyla kullanılmasına izin verilecek.

Esneklik yalnızca SFI ile sınırlı olmayacak. Countryside Stewardship ve geçmiş dönem çevre yönetimi anlaşmaları da kapsamda bulunacak. Böylece üreticilerin kuraklık nedeniyle hayvan refahı ile çevre programlarının şartları arasında seçim yapmak zorunda kalmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Çiftlik rezervuarlarına 15 milyon sterline kadar destek

Paketin önemli başlıklarından biri de tarımsal su depolama kapasitesinin artırılması.

Hükümet, çiftliklerde rezervuar kurulmasının önündeki gereksiz engelleri azaltmayı ve planlama kurallarını güncellemeyi planlıyor. Ayrıca 15 milyon sterline kadar kaynak, üreticilerin kendi işletmelerinde su depolama kapasitesi oluşturmasına yardımcı olmak için kullanılacak.

Hükümet bunun yanında kuraklık dönemlerinde suya erişimi kolaylaştırmak için Çevre Ajansının desteğini artıracak ve su kullanım izinlerindeki değişikliklerin daha hızlı yapılmasını sağlayacak.

Ancak çevresel su çekim sınırları kaldırılmayacak. Düzenlemelerin amacı, mevcut çevresel sınırlar korunurken kullanılabilir suyun ihtiyaç duyulan işletmelere daha hızlı ulaştırılması ve işletmeler arasında su paylaşımının kolaylaştırılması olarak açıklanıyor.

İngiltere'nin en kurak Temmuz'u tarımı vurdu

Destek paketi, İngiltere'nin kayıtlardaki en kurak Temmuz ayının ardından geldi.

İngiltere Çevre Ajansı'nın 14 Ağustos tarihli kuraklık raporuna göre Temmuz ayında İngiltere genelindeki yağışlar uzun yıllar ortalamasının yalnızca %10'u seviyesinde kaldı. Kurum, Temmuz 2026'yı 1836'dan bu yana İngiltere'deki en kurak Temmuz olarak kaydetti. Güneydoğu İngiltere'de yağışlar uzun yıllar ortalamasının yalnızca %1'i seviyesinde gerçekleşti.

Ağustos ayının ilk bölümünde de yağışlar düşük seyretti. İngiltere genelinde ayın ilk haftalarında yağış miktarı uzun yıllar ortalamasının yalnızca %4'ü düzeyinde kaldı. Ülke genelindeki rezervuar doluluk oranı ise 4 Ağustos haftasında %69 olarak ölçüldü. Bu değer, mevsim ortalamasının 11,6 puan altında bulunuyor.

Çevre Ajansına göre İngiltere'nin yaklaşık dörtte üçü kuraklık statüsünde. Kuraklık koşulları özellikle Doğu Anglia, Hertfordshire ve Londra, Thames, Hampshire ve Wight Adası, Devon ve Cornwall, West Midlands ve Wessex bölgelerinde uygulanıyor.

Erken hasat ve düşük verim baskısı

Kuraklık, bitkisel üretimde verim kayıplarını artırırken hayvancılık işletmelerinde de yem sorununu büyütüyor.

İngiltere Ulusal Çiftçiler Birliği (NFU), uzun süren kuraklığın hasadın olağanüstü erken başlamasına ve verimlerin tarihsel olarak düşük seviyelere gerilemesine yol açtığını bildirdi.

Yetersiz yağış nedeniyle ot gelişiminin de zayıfladığı, bazı büyükbaş ve süt sığırcılığı işletmelerinin kışlık yem stoklarını normalden daha erken kullanmaya başladığı belirtildi. Patates, şeker pancarı ve diğer tarla bitkileri de su eksikliğinden etkilenen ürünler arasında gösterildi. Sulama imkanına sahip işletmelerin bir bölümü ise su çekim kısıtlamaları veya düşen rezervuar seviyeleriyle karşı karşıya bulunuyor.

NFU: Destek önemli ancak nakit akışı sorunu sürüyor

İngiltere Ulusal Çiftçiler Birliği, hükümetin açıkladığı paketi olumlu karşıladı ancak işletmelerin kısa vadeli nakit akışı sorunlarının devam ettiğine dikkat çekti.

NFU Başkanı Tom Bradshaw, 65 milyon sterlinlik SFI ve su altyapısı yatırımının önemli bir stratejik destek olduğunu, ancak tarım işletmelerinde ciddi bir nakit akışı ve güven krizi yaşandığını belirtti. Bradshaw, üreticilerin gelecek yıl da gıda üretmeye devam edebilmesi için acil desteğe ihtiyaç olduğunu ifade etti.

NFU ayrıca su altyapısına yapılacak yatırımların önemine dikkat çekerek, çiftlik rezervuarlarının kurulmasını kolaylaştıracak planlama süreçlerinin hızlandırılması ve hibelerin üreticiler tarafından kolay erişilebilir hale getirilmesi gerektiğini bildirdi.

Hükümet: Gıda güvenliği şu aşamada etkilenmeyecek

İngiltere Hükümeti, mevcut kuraklığın ülkenin genel gıda güvenliğini etkilemesinin beklenmediğini açıkladı. Bununla birlikte hükümet, aşırı hava olaylarının daha sık yaşanması halinde tarımsal üretimin dayanıklılığının artırılması gerektiğini vurguluyor.

Başbakan Andy Burnham, 15 Ağustos'ta Cornwall'da çiftçilerle bir araya gelirken gıda üretiminin ulusal güvenlik açısından önem taşıdığını ve üreticilerin iklim kaynaklı riskleri tek başına üstlenmemesi gerektiğini söyledi.

Çevre kuruluşları uzun vadeli yatırım çağrısı yaptı

The Wildlife Trusts da paketteki SFI desteğini olumlu karşıladı ancak kuraklığa karşı kalıcı dayanıklılığın sağlanması için sağlıklı topraklara, doğal yaşam alanlarına ve doğa temelli çözümlere uzun vadeli yatırım yapılması gerektiğini bildirdi.

Kuruluşun arazi kullanımı politikası yöneticisi Gemma Lane, aşırı hava olaylarının daha sık hale geldiğini belirterek SFI'ye sağlanan ek kaynağın çiftçilerin iklim değişikliğinin etkilerine karşı dayanıklılığını artırabilecek olumlu bir adım olduğunu ifade etti.

İngiltere'de hükümetin açıkladığı paket, bir yandan kuraklıktan doğan kısa vadeli üretim baskısını azaltmayı, diğer yandan tarımsal su depolama ve çevresel tarım uygulamaları üzerinden işletmelerin gelecekteki kuraklıklara karşı dayanıklılığını artırmayı hedefliyor.

Ancak çiftçi örgütlerinin açıklamaları, 65 milyon sterlinlik paketin acil nakit akışı sorunlarını tek başına çözmeyeceğine ve özellikle su altyapısında daha uzun vadeli yatırımlara ihtiyaç bulunduğuna işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Japonya’nın Nijerya Büyükelçisi Hideo Suzuki tarafından Badeggi’de düzenlenen proje başlangıç töreninde duyurulan destek, “Pirinç Tohumu Üretim Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi” kapsamında kullanılacak. JICA’nın resmi proje kayıtlarında da projenin hibe tutarı 587 milyon yen olarak yer alıyor. Projenin uygulama dönemi Nisan 2024-Kasım 2026 olarak belirtiliyor.

20 traktör ve farklı tarım makineleri alınacak

Destek kapsamında Nijerya Ulusal Hububat Araştırma Enstitüsünün (NCRI) pirinç tohumu üretim kapasitesinin geliştirilmesi hedefleniyor.

JICA verilerine göre proje kapsamında;

• 20 orta büyüklükte traktör,
• 3 çeltik dikim makinesi,
• 4 küçük biçerdöver,
• 2 ekskavatör,
• 4 sabit sıcaklıklı çimlenme test cihazı,
• 3 otomatik meteoroloji gözlem sistemi ve
• 7 küçük düz yataklı kurutma makinesi

temin edilecek.

Japonya’nın Nijerya Büyükelçiliği de desteğin NCRI ve bağlı birimlerinde pirinç yetiştiriciliği, üretim, test ve hasat sonrası işlemlerde kullanılacak ekipmanların teminine yönelik olduğunu doğruluyor. Projenin özellikle ıslahçı tohumu ve temel tohumların kalitesini geliştirmesi hedefleniyor.

Hedef, sertifikalı tohum kalitesini yükseltmek

Projenin temel hedefi yalnızca tarımsal makine kullanımını artırmak değil. Japonya ve JICA, NCRI'nin daha kaliteli ıslahçı ve temel tohum üretme kapasitesini geliştirerek Nijerya'da çiftçilere ulaştırılan sertifikalı pirinç tohumlarının kalitesinin yükseltilmesini amaçlıyor.

Japonya’nın desteği, Nijerya’nın 2030 yılına kadar pirinç üretimini iki katına çıkarma hedefiyle de bağlantılı. Japonya Büyükelçiliği, projenin bu hedef doğrultusunda pirinç tohumu üretim sisteminin güçlendirilmesine katkı sağlayacağını belirtiyor.

Nijerya’da verim ve üretim hedefi gündemde

Nijerya’da pirinç üretiminin artırılması, artan iç talebin karşılanması açısından önemli bir politika başlığı olmaya devam ediyor.

USDA verilerini aktaran 2025 tarihli raporlarda Nijerya’nın 2025/26 pazarlama yılında pirinç üretiminin 8,7 milyon ton seviyesinde gerçekleşmesinin beklendiği ve bunun 2024/25 için öngörülen 9,2 milyon tona göre yaklaşık %5 düşüş anlamına geldiği belirtiliyor.

Nijerya’nın 2020/21 dönemindeki yaklaşık 8,1 milyon tonluk üretim seviyesiyle karşılaştırıldığında ise 8,7 milyon tonluk tahmin yaklaşık %7,4 artışa karşılık geliyor. Ancak bu artış, ülkenin 2030 yılına kadar üretimi iki katına çıkarma hedefinin gerisinde kalan bir seyir gösteriyor.

JICA da Nijerya’da artan pirinç talebine karşı üretimin yeterince hızlı artmadığına ve ülkenin 2030’a kadar yerli pirinç üretimini iki katına çıkarma hedefi bulunduğuna dikkat çekiyor.

Verimlilikte önemli fark bulunuyor

Nijerya’da pirinç veriminin artırılması da üretim hedefinin önemli unsurlarından biri.

USDA'nın Nijerya için yayımladığı güncel üretim verilerinde 2024/25 döneminde ortalama pirinç verimi yaklaşık 2,03 ton/hektar, 2025/26 için ise 1,96 ton/hektar olarak gösteriliyor.

Bu nedenle kaynak metindeki “dünya ortalaması yaklaşık 3 ton/hektar” karşılaştırması haberde kullanılmadı. FAOSTAT verilerine dayanan güncel kaynaklarda dünya genelinde pirinç verimi 2022 yılında yaklaşık 4,7 ton/hektar seviyesinde bulunuyor.

Bu tablo, Nijerya açısından yalnızca ekim alanını genişletmenin değil; kaliteli tohum, sulama, mekanizasyon, üretim teknolojileri ve tarımsal araştırma kapasitesinin geliştirilmesinin de önemini ortaya koyuyor.

Tohum desteği tek başına yeterli olmayabilir

Nijerya'nın pirinç üretimindeki sorunlar yalnızca tohum kalitesiyle sınırlı değil. Sektör temsilcileri daha önce üretimin bazı bölgelerdeki güvenlik sorunları, yetersiz sulama ve mekanizasyon kullanımının sınırlı olması nedeniyle baskı altında kaldığına dikkat çekmişti. RIMAN Başkanı Peter Dama da pirinç sektöründe güvenlik, yetersiz sulama ve mekanizasyon eksikliğini temel sorunlar arasında sıralamıştı.

Dolayısıyla Japonya'nın sağladığı 587 milyon yenlik destek, Nijerya'nın pirinç üretimini artırmaya yönelik daha geniş politika ve yatırımların bir parçası olarak değerlendiriliyor. Projenin özellikle tohum üretim altyapısını ve sertifikalı tohum kalitesini güçlendirmesi bekleniyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

SovEcon’un tahmini, ağustos ayları için farklı yıllarda hesaplanan 5 milyon tonluk ortalama ihracatın da 1,6–2 milyon ton altında bulunuyor. Bu tablo, Rusya’nın ağustos ayı buğday ihracatının son 10 yılın en düşük seviyesine gerileyebileceğine işaret ediyor.

Temmuz ihracatı da ortalamanın altında kaldı

Rusya’nın temmuz ayındaki buğday ihracatı ise 1,6 milyon ton olarak gerçekleşti. SovEcon verilerine göre bu miktar, temmuz ayları için verilen 3,1 milyon tonluk ortalamanın 1,5 milyon ton altında kaldı.

Böylece temmuz ihracatı ortalamanın yaklaşık yarısına gerilerken, ağustos için de geçen yılın ve uzun dönem ortalamasının altında bir ihracat beklentisi oluştu.

Hasat iç piyasadaki fiyatları baskılıyor

Rusya’da buğday hasadının devam etmesinin iç piyasadaki arz baskısını artırdığı belirtiliyor. SovEcon’a göre ruble cinsinden buğday fiyatları son bir haftada ton başına 350–450 ruble daha geriledi.

Piyasada talebin sınırlı olduğu ifade edilirken, Rus rublesindeki değer kaybı ve yükleme için bekleyen gemi sayısındaki belirgin artış da piyasadaki gelişmeler arasında gösteriliyor.

Bu gelişmeler, hasat döneminde artan ürün arzının ihracat temposundaki zayıflamayla birlikte Rusya iç piyasasında fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu gösteriyor.

İhracatta 5–10 milyon tonluk kayıp riski

SovEcon Direktörü Andrey Sizov, Azak-Karadeniz havzasındaki durumun değişmemesi halinde Rusya’nın yıl sonuna kadar 5–10 milyon ton arasında buğday ihracatı kaybedebileceği tahmininde bulundu.

Bu tahmin gerçekleşirse Rusya’nın küresel buğday ticaretindeki ihracat hacmi açısından önemli bir kayıpla karşılaşabileceği öngörülüyor. Ancak söz konusu rakam, mevcut koşulların devam etmesine bağlı bir tahmin niteliğinde bulunuyor.

Türkiye açısından neden önemli?

Rusya, küresel buğday ticaretinde önemli ihracatçılar arasında yer aldığı için Rusya’nın ihracat temposundaki değişimler uluslararası hububat piyasalarının yakından takip ettiği gelişmeler arasında bulunuyor.

Bu nedenle ağustos ayında beklenen 3–3,4 milyon tonluk ihracat, geçen yılki 4,5 milyon tonluk seviyeye ve farklı yıllardaki 5 milyon tonluk ortalamaya kıyasla Rusya’nın ihracat akışında belirgin bir yavaşlamaya işaret ediyor.

Bununla birlikte, haberin dayandığı SovEcon değerlendirmesinde Rusya’nın ihracatındaki gerilemenin temel nedeni olarak tek bir faktör gösterilmiyor; Azak-Karadeniz havzasındaki koşulların değişmemesi, yıl sonuna ilişkin ihracat kaybı tahmininin temel koşulu olarak belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Bu belirsizlik ortamında mısır üreticileri açısından temel sorun, fiyatların hangi yönde hareket edeceğini önceden bilemeden satış fiyatını planlayabilmek. Bu nedenle fiyat düşüşüne karşı korunurken olası yükselişlerden de yararlanmayı hedefleyen “sentetik PUT” stratejisi gündeme geliyor.

İki farklı fiyat senaryosuna karşı korunma

Mısır fiyatlarının yükselmesi durumunda üretici daha yüksek gelir elde edebilirken, sert düşüşler üretim döneminde yapılan maliyet hesaplarını ve beklenen kârlılığı olumsuz etkileyebiliyor.

Fiyat düşüşü riskine karşı kullanılan temel yöntemlerden biri PUT opsiyonu satın almak. PUT, belirli bir fiyattan satış yapma hakkı sağlayarak fiyatın düşmesine karşı bir taban oluşturmayı amaçlıyor. Bunun karşılığında opsiyonu satın alan taraf prim ödüyor.

“Sentetik PUT” stratejisinde ise farklı bir yapı kullanılıyor. Üretici gelecekteki satış işlemiyle kendisine bir fiyat tabanı oluştururken, aynı zamanda CALL opsiyonu satın alıyor.

CALL opsiyonu yükseliş fırsatını koruyor

CALL opsiyonu, alıcısına belirli bir kullanım fiyatından vadeli işlem kontratını satın alma hakkı veriyor ancak bu hakkı kullanma zorunluluğu getirmiyor. Bu hak karşılığında prim ödeniyor.

Örneğin mısır fiyatının belirlenen seviyenin üzerine çıkması halinde CALL opsiyonu, üreticinin fiyat artışından yararlanmasına imkan sağlayabiliyor. Fiyat yükselmezse opsiyon kullanılmayabiliyor ve ödenen prim işlem maliyeti olarak kalıyor.

Bu nedenle sentetik PUT stratejisinin temel mantığı, fiyat düşüşüne karşı bir taban oluştururken fiyat yükselirse bu artıştan yararlanma imkanını korumak olarak özetlenebilir.

Nisan 2027 Rosario mısırı için 195,5 dolar tabanı

Ceres Tolvas Tahıl Masası Müdürü Nicolás Juan Cruz Daulerio, 14 Ağustos'ta gerçekleştirilen işlemler üzerinden bu stratejiye ilişkin bir örnek paylaştı.

Verilen örnekte Nisan 2027 Rosario mısırı için ton başına 195,5 dolar seviyesinde bir fiyat tabanı oluşturulabildiği belirtildi.

İşlemin diğer ayağında ise ton başına 4,5 dolar prim gerektiren bir CALL opsiyonu kullanıldı. Bu yapı, mısır fiyatının 200 dolar/tonun üzerine çıkması halinde oluşabilecek yükselişlerden yararlanma imkanını koruyor.

Prim maliyeti ton başına 4,5 dolar

CALL opsiyonu için ödenen 4,5 dolar/ton prim, 200 dolar/tonluk fiyat seviyesine göre yüzde 2,25 maliyete karşılık geliyor.

Hesaplama:

4,5 ÷ 200 × 100 = %2,25

İşlem örneğinde ortalama mısır verimi 75 kental/hektar, yani 7,5 ton/hektar olarak ele alınıyor.

Ton başına 4,5 dolarlık prim üzerinden hektar başına hesaplanan maliyet ise:

7,5 ton × 4,5 dolar = 33,75 dolar/hektar

oluyor. Bu tutar işlem değerlendirmesinde yaklaşık 35 dolar/hektar olarak ifade ediliyor.

Söz konusu maliyetin toplam üretim maliyetinin yaklaşık yüzde 3,5'ine karşılık geldiği belirtiliyor.

Fiyat düşerse taban, yükselirse fırsat

Stratejinin nasıl çalıştığını basit bir örnekle açıklamak mümkün.

Mısır fiyatının işlem sonrasında sert şekilde gerileyerek 195,5 dolar/tonun altına inmesi durumunda oluşturulan satış tabanı, üreticinin aşağı yönlü riski azaltmasını amaçlıyor.

Buna karşılık fiyatın 200 dolar/tonun üzerine yükselmesi halinde CALL opsiyonu, üreticinin yükselişten yararlanma imkanını koruyor.

Dolayısıyla strateji, üreticinin yalnızca fiyat düşüşüne karşı sigorta satın alması yerine, aşağı yönlü riski sınırlarken yukarı yönlü fiyat hareketine de açık kalmasını hedefliyor.

“Korunmak” ile satış taahhüdü farklı

Tarımsal emtia piyasalarında vadeli işlemler ve opsiyonlarla yapılan fiyat koruması ile fiziksel ürün satış taahhüdünün aynı olmadığına da dikkat çekiliyor.

A3 Mercados’ta vadeli işlemler ve tarımsal opsiyonlarla oluşturulan pozisyonların, kontrat vadesinden önce ters işlemle kapatılabildiği ve fiziksel ürün teslimi zorunluluğunun bulunmadığı belirtiliyor.

Forward satışlarda ise fiziksel ürün teslimine ilişkin farklı bir sözleşme yapısı bulunuyor.

Erken fiyatlama üreticiye planlama imkanı sağlıyor

Tahıl üretiminde satış fiyatlarının hasattan önce oluşturulabilmesi, üreticilerin yalnızca fiyat riskini değil, lojistik ve finansal planlamayı da daha erken yapmasına imkan sağlayabiliyor.

Mısır fiyatlarının uluslararası üretim, hava koşulları ve lojistik gelişmelerden etkilenebildiği bir dönemde, üreticinin farklı fiyat senaryolarına karşı önceden pozisyon alması, beklenen kârlılık ile gerçekleşen sonuç arasındaki farkın yönetilmesine yardımcı olabiliyor.

Bu çerçevede “sentetik PUT”, mısır fiyatlarının düşmesi halinde belirli bir taban oluşturmaya çalışırken, fiyatların yükselmesi halinde de bu hareketten yararlanma imkanını koruyan bir fiyat risk yönetimi yöntemi olarak öne çıkıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rukwied, tarım sektöründe hasadın uzun yıllar ortalamalarının önemli ölçüde altında kalmasının beklendiğini söyledi. Aşırı sıcaklık ve yağış eksikliğinin buğday ve kolza başta olmak üzere birçok ürünü olumsuz etkilediği, patates, sebze, şeker pancarı, mısır ve soyanın da risk altında olduğu ifade edildi.

Güney bölgelerinde hasat riski büyüyor

Almanya’nın güney bölgelerinde durumun daha ağır olduğu belirtilirken, bazı ürünlerde hiç hasat yapılamaması riskinin bulunduğu aktarıldı.

Kuzey bölgelerinin ise dönemsel yağışlar sayesinde kuraklıktan daha az etkilendiği, ancak burada da üretim miktarlarının normal seviyelerin altında kalmasının beklendiği bildirildi.

Hava koşullarından kaynaklanan en önemli sorunlardan birinin yem bitkilerinin gelişiminin durması olduğu belirtildi. Yem üretimindeki gerilemenin hayvansal üretim üzerinde de baskı oluşturduğu ifade edildi.

Yem stokları azalıyor, işletmeler zorlanıyor

Olumsuz hava koşullarının yem stoklarında ciddi düşüşe neden olduğu, bunun da bazı hayvanların planlanandan daha erken kesime gönderilmesine yol açtığı belirtildi.

Rukwied, tarımsal işletmelerin finansal durumunu kritik olarak nitelendirdi. Bazı üreticilerin bitki koruma ürünleri ve gübre faturalarını ödeyemediğini ve bankalardan finansman arayışına girdiğini söyledi.

Rukwied, tarımsal işletmelerin ekonomik durumunun yüksek girdi maliyetleri ile düşük tarımsal ürün fiyatlarının aynı anda baskı oluşturması nedeniyle kritik seviyede olduğunu belirtti.

Çiftçiler Almanya ve AB’den acil destek istiyor

Alman çiftçiler, üretimde yaşanan sorunların daha da büyümemesi için Almanya hükümeti ve Avrupa Birliği'nden acil önlemler alınmasını talep ediyor.

Çiftçilerin öne çıkan talepleri şöyle:

• Avrupa Birliği'nin gübre alımı için oluşturduğu yardım fonunun 60 milyon avrodan 180 milyon avroya çıkarılması,
• AB doğrudan desteklerinin yüzde 80'inin ekim ayında, normal ödeme döneminden önce çiftçilere aktarılması,
• Dizel yakıt vergilerinin en az kasım ayı sonuna kadar düşürülmesi.

Sıcağa dayanıklı çeşitlere ihtiyaç vurgusu

Avrupa tarımının uzun yıllardır iklim değişikliğine uyum sağlamaya çalıştığı belirtilirken, mevcut koşulların tarımsal üretimde sıcağa dayanıklı çeşitlerin hızlı şekilde geliştirilmesi ve kullanılmasını daha önemli hale getirdiği ifade edildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Maliyetlerdeki yükselişte özellikle gübre, akaryakıt ve bitki koruma ürünleri fiyatlarındaki artış etkili oldu. Bu ürünlerin fiyatlandırmasının küresel piyasalardaki fiyatlara bağlı olduğu belirtildi.

En yüksek maliyet payı mineral gübrelerde

Mısır üretimindeki toplam maliyet içerisinde mineral gübreler, tohum, akaryakıt ve bitki koruma ürünleri önemli bir pay oluşturdu.

Mineral gübrelerin, özellikle NPK gübrelerin, toplam maliyet içindeki payı yüzde 26-29 olurken hektar başına maliyeti 7.800-8.900 ruble (93,60-106,80 dolar) seviyesinde gerçekleşti.

Tohum maliyetlerinin toplam giderler içerisindeki payı yüzde 16-18 olurken, hektar başına maliyet 4.800-5.600 ruble (57,60-67,20 dolar) seviyesinde oldu.

Akaryakıt ve yağlayıcıların toplam maliyet içindeki payı yüzde 15-17, hektar başına maliyeti ise 4.500-5.300 ruble (54-63,60 dolar) olarak hesaplandı.

Bitki koruma ürünlerinin toplam maliyet içindeki payı yüzde 13-15 olurken, hektar başına maliyet 3.900-4.700 ruble (46,80-56,40 dolar) seviyesinde bulundu.

Azotlu gübre fiyatları maliyet baskısını artırıyor

Özellikle azotlu gübre fiyatlarındaki dalgalanmanın maliyetler açısından önemli bir risk oluşturduğu belirtildi.

Azotlu gübre fiyatları ile dolar/ruble kuru arasındaki korelasyonun 0,78 seviyesinde olduğu ifade edildi. Buna göre doların güçlenmesinin mısır üretim maliyetini yüzde 6-8 artırdığı değerlendiriliyor.

Riskli tarım bölgelerinde girdi payı yüzde 64’e çıkıyor

Volga Bölgesi gibi riskli tarım yapılan alanlarda bitki koruma ürünleri, gübre ve akaryakıt giderlerinin toplam maliyet içerisindeki payının yüzde 60-64 seviyesine ulaştığı belirtildi.

Bu durumun bölgeyi küresel fiyat değişimlerine karşı daha hassas hale getirdiği ifade edilirken, kârlılığın korunması için hassas tarım uygulamalarının kullanılması gerektiği vurgulandı.

Yüksek girdi fiyatlarına karşılık, azot uygulama miktarlarının yüzde 10-15 azaltılmasının beklendiği bildirildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Analistler, üretim tahminindeki artışın ülkede mısır ekim alanlarının genişlemesinden kaynaklandığını belirtti.

Hasat planlanan alanların yüzde 75’inde tamamlandı

Arjantinli çiftçilerin mısır hasadını planlanan alanların yüzde 75'inde tamamladığı bildirildi. Ancak hasat çalışmaları geçen yılın aynı dönemindeki hızın gerisinde kaldı.

Rosario Tahıl Borsası analistleri, temmuz ayında yaşanan alışılmadık derecede yağışlı ve sıcak hava koşullarının tarla çalışmalarını zorlaştırdığını belirtti.

2026/27 mısır ve soya üretimi için yeni tahmin

Rosario Tahıl Borsası analistleri, 2026/27 pazarlama yılı için de mısır ve soya üretimine ilişkin tahminlerini açıkladı.

Yeni sezonda mısır üretiminin 66 milyon ton, soya üretiminin ise yaklaşık 48 milyon ton olması bekleniyor. Mısır ekiminin eylül ayında, soya ekiminin ise ekim ayında başlaması öngörülüyor.

Analistler, 2026/27 pazarlama yılında mısır ekim alanlarının yıllık bazda yüzde 7,3 azalacağını ve yaklaşık 600 bin hektara gerileyeceğini tahmin etti.

El Niño’nun nem açığını önlemesi bekleniyor

Rosario Tahıl Borsası analistleri, El Niño hava koşullarının mısır ve soya ekimi ile gelişim döneminde yaşanabilecek nem eksikliğini önlemesinin beklendiğini belirtti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Ukrayna Tarım Politikası ve Gıda Bakanı Taras Visotskiy, ülkenin tarımsal üretim sektörünün bu yıl doğrudan zararlarının 1,5 milyar ila 3 milyar dolar arasında olabileceğini belirtti.

Karadeniz limanlarında sevkiyat durdu

Bakanlığın açıklamasına göre Büyük Odessa limanları olarak belirtilen Odessa, Çornomorsk ve Pivdenniy limanları, temmuz sonundan bu yana hiçbir yabancı yük gemisini kabul etmedi ve sevk gerçekleştirmedi.

Ukrayna tarım ürünleri ihracatçıları, ürünlerin sevkiyatı için alternatif güzergâhlara yöneldi. Bu kapsamda Tuna Nehri üzerindeki İzmail, Reni ve Ust-Dunaysk limanlarının yanı sıra Romanya'daki Köstence Limanı kullanılıyor. Ürünler ayrıca karayolu ve demiryoluyla ülkenin batı sınırına taşınıyor.

Alternatif lojistik maliyetleri artırıyor

Visotskiy’nin açıklamasına göre alternatif lojistik güzergâhlarının kullanılması, ürünlerin teslimat maliyetini ton başına 45-50 dolar artırıyor.

Lojistik maliyetlerindeki artışın yanı sıra dizel yakıt fiyatlarındaki yükseliş ve yük taşımacılığı tarifelerinin yüzde 30 artması da ihracat maliyetleri üzerindeki baskıyı artırıyor.

Ukrayna Tarım Politikası ve Gıda Bakanlığı, Karadeniz limanlarının çalışmasının durmasının tahıl ihracatındaki düşüşün temel nedenlerinden biri olduğunu belirtti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Anlaşmanın, kırmızı et, süt ürünleri, bahçe bitkileri, deniz ürünleri ve köpüklü şarap dahil çeşitli İngiliz ürünlerinin İsviçre pazarına erişimini iyileştirmesi öngörülüyor.

İngiliz kuzu etine gümrüksüz kota erişimi

Kırmızı et sektöründeki en önemli gelişmelerden biri, İngiltere'nin İsviçre'nin Dünya Ticaret Örgütü kapsamındaki koyun eti kotasına daha iyi erişim sağlaması oldu. Buna göre İngiliz kuzu eti ihracatının kota kapsamında gümrük vergisinden muaf olması planlanıyor.

İngiltere, 2025 yılında yaklaşık 5,5 milyon sterlin değerinde kuzu etiyle İsviçre'nin dördüncü büyük kuzu eti tedarikçisi oldu. Yeni düzenlemenin, İngiliz ihracatçıların İsviçre pazarında Avrupa Birliği ülkeleriyle daha eşit koşullarda rekabet etmesini sağlaması bekleniyor.

Sığır etinde yüzde 35'lik tarife indirimi

Anlaşmanın İngiliz sığır eti sektörü açısından öne çıkan başlıklarından biri ise Dünya Ticaret Örgütü kotası kapsamındaki taze kemiksiz sığır etinde tarifenin yüzde 35 azaltılması olacak. İngiliz Hükümeti, bunun İsviçre'nin bir serbest ticaret anlaşması kapsamında sunduğu en iyi pazar erişimi olduğunu belirtti.

İngiltere'nin taze kemiksiz sığır eti ihracatında üç yıllık ortalaması 117 ton seviyesinde bulunuyor. Ortalama ihracat fiyatının kilogram başına 29 sterlin olduğu, toplam ihracat değerinin ise yılda yaklaşık 3 milyon sterlin olduğu bildirildi.

İsviçre'nin kemiksiz sığır eti ithalatının yaklaşık yüzde 58'i 2025 yılında Avrupa Birliği ülkelerinden geldi. Avusturya, Almanya ve İrlanda bu tedarikte öne çıkan ülkeler arasında yer aldı. İsviçre ayrıca Uruguay, Paraguay ve Arjantin gibi Güney Amerika ülkelerinden sığır eti ithal ederken ABD, Kanada ve Japonya'dan da daha düşük miktarlarda ürün alıyor.

İngiltere, taze kemiksiz sığır etinde ton başına değer açısından altıncı sırada bulunuyor. Japonya ise yüksek değerli Wagyu ve Kobe ürünleri nedeniyle ilk sırada yer alıyor.

İsviçre yüksek değerli pazar olarak öne çıkıyor

İngiliz Hükümeti, İsviçre'nin yüksek kaliteli ürünlere yönelik potansiyel bir pazar olduğunu belirtiyor. İngiltere'nin ürettiği yüksek kaliteli, merada yetiştirilen ve hormon kullanılmayan sığır etinin İsviçre'de tüketicilerin ödeme gücü ve talebi açısından avantaj sağlayabileceği değerlendiriliyor.

İngiliz kuzu etinin, Yeni Zelanda, Avustralya ve İrlanda'nın ardından İsviçre'nin dördüncü büyük tedarikçisi olduğu belirtildi. Ancak İsviçre ile Yeni Zelanda arasında ticaret görüşmelerinin başlatılmasına yönelik planların İngiliz ihracatçıları açısından risk oluşturabileceği kaydedildi.

Buna karşın İngiliz kuzu etinin, Yeni Zelanda ürünlerine kıyasla sahip olduğu fiyat avantajı sayesinde rekabet gücünü korumasının beklendiği aktarıldı.

Anlaşmanın diğer tarım ürünlerine etkisi netleşmedi

Yeni anlaşmanın İngiliz köpüklü şarabına uygulanan İsviçre tarifelerini yaklaşık üçte bir oranında azaltması bekleniyor. Süt ürünleri, bahçe bitkileri ve deniz ürünlerine ilişkin değişikliklerin ayrıntıları ise henüz yayımlanmadı.

Anlaşmanın tam metni henüz açıklanmadığı için düzenlemenin İngiltere'nin tarım ürünleri ticareti üzerindeki tüm etkilerinin şu aşamada net olarak ortaya konulamayacağı belirtildi.

Anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için İngiltere ve İsviçre parlamentolarının onayından geçmesi gerekiyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Yeni dönem ihracat vergileri, ürünler için belirlenen gösterge fiyatlar üzerinden hesaplandı. Buna göre buğdayın gösterge fiyatı ton başına 231,2 dolar olarak belirlendi. Önceki dönemde bu değer 230 dolar seviyesindeydi.

Arpanın gösterge fiyatı 193,5 dolar olarak hesaplandı. Önceki dönemde arpa için gösterge fiyat 190,9 dolardı. Mısırın gösterge fiyatı ise 222,1 dolar olarak belirlendi. Önceki dönemde mısırın gösterge fiyatı 224,2 dolar seviyesindeydi.

Buğday ve mısır vergilerinde artış

Yeni dönemde buğday ihracat vergisi ton başına 4,73 dolar artarak 8,65 dolara yükselecek. Mısır ihracat vergisi ise ton başına 2,15 dolar artışla 3,41 dolara çıkacak.

Arpa ihracatında ise vergi uygulanmayacak.

Tahıl demperi mekanizması

Rusya’da tahıl demperi mekanizması 2 Haziran 2021’den bu yana uygulanıyor. Mekanizma kapsamında buğday, mısır ve arpa ihracatına değişken vergiler getiriliyor ve bu vergilerden elde edilen gelirlerin tarımsal üreticilerin sübvansiyonunda kullanılması öngörülüyor.

Rusya hükümeti, 25 Temmuz 2025’ten itibaren ihracat vergisinin hesaplanmasında arpa ve mısır için kullanılan baz fiyatı artırarak ton başına 213,42 dolara yükseltmişti.

İhracat vergilerinin yağlı tohumlar için de uygulandığı bildirildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Saparov, Avrasya Ekonomik Birliği Tarım ve Sanayi Politikası Konseyi toplantısı kapsamında Ermenistan Ekonomi Bakanı Gevorg Papoyan ile ikili görüşme gerçekleştirdi. Görüşmede iki ülke arasındaki ticari ve ekonomik iş birliğinin geliştirilmesi, tarım ürünlerinin karşılıklı tedarikinin artırılması ile tarım bilimi ve tarımsal sanayinin dijitalleşmesi konuları ele alındı.

Tarım ürünlerinde ticaret hacmi arttı

Kazakistan Tarım Bakanlığı verilerine göre, 2025 yılında Kazakistan ile Ermenistan arasındaki tarım ve gıda ürünleri ticaret hacmi yüzde 29 arttı. Aynı dönemde Kazakistan’ın tarımsal ürün ihracatı ise yüzde 44 yükseldi.

Kazakistan’ın tahıl ve yağlı tohumlarda önemli bir ihracat potansiyeline sahip olduğu belirtilirken, Ermenistan pazarında buğdayın yanı sıra yağlı tohumlar, un, bitkisel yağlar ve makarna ürünlerinin de karşılıklı ticaretin geliştirilmesi açısından öne çıktığı aktarıldı.

Ermenistan’a ilk buğday sevkiyatı 2025’te yapıldı

Kazakistan’ın Ermenistan’a 2025 yılında ilk kez buğday sevkiyatı gerçekleştirdiği bildirildi. Kazakistan Tarım Bakanı Saparov, mevcut dönemde ve sonraki yıllarda Ermenistan pazarına yönelik buğday ihracatının önemli ölçüde artırılabileceğini ifade etti.

Görüşmelerde hayvansal üretim ürünlerinin tedariki de ele alındı. Bu kapsamda 2025 yılında Ermenistan’a yaklaşık 500 ton domuz eti gönderildiği belirtildi. İki ülke, domuz eti sevkiyatının artırılması için çalışmaların sürdürülmesi konusunda anlaşmaya vardı.

Tarımda bilim ve dijitalleşme iş birliği

Saparov ve Papoyan'ın görüşmesinde tarım bilimi ile tarımsal sanayinin dijitalleşmesi alanlarında da iş birliği yapılması konusunda mutabakata varıldı.

Kazakistan Tarım Bakanı Saparov, iki ülke arasındaki ticaret hacminin artırılması ve iş birliğinin sistematik biçimde geliştirilmesi amacıyla ikili bir çalışma grubu kurulmasını önerdi.

Çalışma grubunun, ticarete konu olan tarım ürünlerinin çeşitlendirilmesi, karşılıklı ticaret hacminin artırılması, tarım bilimi alanındaki iş birliğinin geliştirilmesi ve dijital çözümlerin yaygınlaştırılması konusunda somut adımlar oluşturması planlanıyor.

Görüşmenin ardından iki ülke, tarımsal ihracat potansiyelinin değerlendirilmesi, karşılıklı ürün tedarikinin artırılması ve tarım sektöründe yeni iş birliği alanlarının oluşturulması konusunda çalışmaların sürdürülmesi yönündeki ilgilerini teyit etti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Yeni tahmin, önceki beklentiye göre yüzde 5 daha düşük olmasına karşın geçen sezona kıyasla yüzde 15 daha yüksek bir üretime işaret ediyor. Üretim tahminindeki aşağı yönlü revizyonun temelinde, yağlı tohumun ortalama verimine ilişkin beklentilerin gerilemesi bulunuyor.

AB'de ayçiçeği verimi 1,94 ton/hektara çekildi

Avrupa MARS'ın temmuz ayı bülteninde de AB genelinde ayçiçeği için ortalama verim tahmini aşağı yönlü güncellendi.

Buna göre ayçiçeğinde ortalama verim beklentisi 1,94 ton/hektara indirildi. Bu değer, MARS'ın haziran ayındaki tahminine göre yüzde 7 daha düşük, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4 daha yüksek ve son beş yılın ortalamasına göre yüzde 2 daha düşük seviyede bulunuyor.

Verim beklentilerindeki gerilemenin, özellikle Batı Avrupa'da devam eden sıcak ve kurak hava koşulları nedeniyle daha da derinleşebileceği değerlendiriliyor.

İspanya ve Portekiz'de sıcaklık ve yağış baskısı

Agroexport analistlerinin değerlendirmesine göre İspanya ve Portekiz'de yazlık ürünler ilkbaharda yeterli toprak nemi koşullarında ekildi. Ancak haziran ayından itibaren yüksek sıcaklıklar ve sınırlı yağışlar, toprağın üst katmanındaki nemin azalmasına ve tarım alanlarındaki stresin artmasına neden oldu.

Bu koşulların özellikle mısır ve ayçiçeği üzerindeki verim potansiyelini olumsuz etkilediği belirtildi.

Batı Avrupa'da sıcak ve kurak hava koşullarının devam edeceğine ilişkin meteorolojik öngörüler de ayçiçeği verim tahminleri üzerindeki aşağı yönlü riskleri artırıyor.

Fransa'da ayçiçeği verim beklentisi daha da geriledi

Fransa'da ayçiçeğinin verim potansiyeli de aşağı yönlü revize edildi. Agroexport analistlerinin aktardığı verilere göre Fransa için ayçiçeği verim beklentisi 1,94 ton/hektara çekildi.

Kaynak metinde bu değer için üç ayrı karşılaştırmada sırasıyla yüzde 15, yüzde 6 ve yüzde 14'lük düşüşler belirtiliyor. Ancak bu oranların hangi karşılaştırma dönemlerine veya önceki tahminlere karşılık geldiği kaynak metinde açıkça ayrıştırılmadığı için haber içinde ek bir yorum yapılmamıştır.

Fransa'daki aşağı yönlü revizyonun, Avrupa'nın bu bölümündeki olumsuz hava koşullarının ayçiçeği verim potansiyeli üzerindeki etkisini gösterdiği değerlendiriliyor.

Üretim tahmini hâlâ geçen yılın üzerinde

Expana'nın güncel tahminine göre AB'nin 2026/27 sezonu ayçiçeği üretimi 9,7 milyon ton olacak. Bu rakam önceki tahmine göre yüzde 5 daha düşük, ancak geçen sezona göre yüzde 15 daha yüksek.

Dolayısıyla mevcut tahmin, kuraklık ve sıcaklık kaynaklı verim baskısına rağmen AB ayçiçeği üretiminin geçen sezonun üzerinde kalacağı beklentisini koruyor.

Bununla birlikte Batı Avrupa'da sıcak ve kurak hava koşullarının devam etmesi halinde üretim ve verim tahminlerinde yeni aşağı yönlü revizyonlar yapılabileceği belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Komisyonun değerlendirmesinde, fiyatlardaki değişimin büyüklüğünün ihracatçıların yeni kurallara ne ölçüde uyum sağlayacağına bağlı olarak farklılaşacağı belirtildi.

İthalat azalırken AB üretimi artabilir

Raporda, MRL değerlerinin LOQ seviyesine indirilmesini içeren tüm senaryolarda etkinin aynı yönde olduğu ifade edildi. Buna göre ithalatın azalması, AB içindeki üretimin artması ve tüketici fiyatlarının yükselmesi bekleniyor.

Ancak ihracatçıların üretim yöntemlerini yeni kurallara uyarlayıp uyarlamaması, sonuçların büyüklüğünü belirleyen temel unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Komisyon çalışmasında ihracatçıların yeni kurallara uyum düzeyine göre üç farklı senaryo ele alındı.

En yüksek fiyat artışı, “uyum yok – ölçekleme yok” olarak tanımlanan senaryoda ortaya çıkıyor. Bu senaryoda, yeni düzenlemelerden etkilenen ihracatçıların üretim yöntemlerini değiştirmediği ve MRL'nin LOQ seviyesine indirilmesiyle AB pazarına erişimini kaybettiği varsayılıyor.

Bu durumda ithal ürün arzındaki azalma, AB'deki tüketici fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.

En yüksek artış kahvede

Kaynakta aktarılan rapor sonuçlarına göre, söz konusu senaryoda tüketici fiyatlarındaki en yüksek artış kahvede yüzde 332 olarak hesaplanıyor.

Kahvenin ardından bazı tarım ve gıda ürünlerinde de yüksek oranlı fiyat artışları öngörülüyor:

• Soya küspesi: yüzde 105
• Narenciye: yüzde 85
• Sofralık üzüm: yüzde 83
• Soya fasulyesi: yüzde 63
• Soya yağı: yüzde 55

Yağlı tohumlarla bağlantılı bazı ürünlerde ise daha düşük olmakla birlikte yine önemli artışlar öngörülüyor. Rapora göre kanola küspesinde yüzde 29, kanolada yüzde 24 ve ayçiçeği küspesinde yüzde 22 fiyat artışı gerçekleşebilir.

İhracatçıların uyumu belirleyici olacak

Avrupa Komisyonu'nun çalışmasında, ithalat kurallarının sıkılaştırılmasının sonuçlarının ihracatçıların yeni gerekliliklere uyum kapasitesine göre önemli ölçüde değişebileceği vurgulanıyor.

İhracatçıların üretim yöntemlerini yeni kalıntı limitlerine uyarlaması halinde AB pazarına ürün arzının devam etmesi mümkün olurken, uyum sağlanamaması durumunda ithalatın azalması ve bunun tüketici fiyatlarına yansıması bekleniyor.

Raporda ayrıca, Aralık ayında Komisyon tarafından dile getirilen, AB'de insan sağlığı ve çevre açısından riskli görülerek yasaklanan pestisitlerin kullanıldığı ürünlerin ithalat yoluyla Birlik pazarına yeniden girmesinin önlenmesine yönelik yaklaşımın ekonomik etkileri değerlendiriliyor.

Bu çerçevede Avrupa Komisyonu'nun çalışması, pestisit kalıntılarına ilişkin ithalat kurallarının yalnızca ticaret akışlarını değil, AB'deki üretim ve tüketici fiyatlarını da etkileyebileceğine işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Özellikle Batı Avrupa'da etkili olan aşırı sıcaklar ve buna eşlik eden kuraklık, çiftçileri üretim yöntemlerini ve çalışma zamanlarını değiştirmeye zorluyor. Habere göre bazı üreticiler hasadı gece yaparken, tarlalarda gölgeleme ağları kullanıyor, hayvan barınaklarını soğutuyor ve uzun yıllardır uygulanan ekim takvimlerinden vazgeçiyor.

Fransa'da mısır üretiminde yüzde 35 düşüş bekleniyor

İklim koşullarındaki değişimin tarımsal üretim üzerindeki etkisi özellikle mısırda belirginleşiyor.

Fransa Tarım Bakanlığı'nın açıklamasına göre, ülkede dane mısır üretiminin bu yıl geçen yıla göre yüzde 35 azalması ve 9 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Haberde, sıcaklık ve kuraklığın mısırın vejetasyon dönemini olumsuz etkilediği belirtildi.

Bu veriye göre geçen yılki üretim yaklaşık 13,85 milyon ton seviyesinde hesaplanıyor. Böylece beklenen düşüş yaklaşık 4,85 milyon ton olarak ortaya çıkıyor.

İtalya'da bazı çiftliklerde süt üretimi yüzde 20 azaldı

İtalya'nın en büyük çiftçi örgütlerinden Coldiretti'nin verilerine göre, bazı çiftliklerde süt üretimi yüzde 20 azaldı.

Aşırı sıcakların hayvansal üretim üzerindeki etkisi yalnızca süt verimiyle sınırlı kalmadı. Fransa'nın Yeni Akitanya bölgesinde haziran ayının sonunda sıcaklıkların 40 dereceyi aşması, yoğun havalandırma, su püskürtme ve yemleme yöntemlerinde yapılan değişikliklere rağmen domuz ve kanatlılarda toplu ölümlere yol açtı.

Çiftçiler üretim yöntemlerini değiştiriyor

Aşırı sıcak ve kuraklığın daha sık görülmesi, Avrupa'daki üreticilerin uzun yıllardır uygulanan tarımsal yöntemleri yeniden değerlendirmesine neden oluyor.

Çiftçilerin aldığı önlemler arasında gece hasadı, tarlaların gölgeleme ağlarıyla korunması ve hayvan barınaklarının soğutulması bulunuyor. Bunun yanında bazı üreticilerin geleneksel ekim takvimlerinden vazgeçmek zorunda kaldığı belirtiliyor.

Ancak alınan önlemlerin mevcut iklim koşullarından kaynaklanan üretim kayıplarını tamamen önlemeye yetmediği ifade ediliyor.

Araştırmacıların mevcut senaryoya ilişkin değerlendirmeleri, iklim değişikliğinin tarım sektöründeki maliyetinin önümüzdeki yıllarda daha da artabileceğine işaret ediyor. Yıllık kaybın bugün yaklaşık 28 milyar avro seviyesinde olduğu belirtilirken, 2050'de 40 milyar avronun üzerine, olağanüstü koşullarda ise 90 milyar avronun üzerine çıkabileceği öngörülüyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Kuraklık nedeniyle Avrupa’nın önemli yük taşımacılığı güzergâhlarından Ren ve Tuna nehirlerinde ulaşım ciddi şekilde kısıtlandı. Soğutma sorunları nedeniyle 6’dan fazla nükleer santralde üretimin durdurulduğu veya azaltıldığı bildirildi.

Tarımsal üretim de etkileniyor

Sıcak ve kuraklığın tarımsal üretim üzerindeki etkisi de belirginleşti. Ürün verim tahminlerinin aşağı çekildiği, özellikle geç hasat edilen mısır ve ayçiçeğinde temmuz ayında yüzde 6-7 oranında ürün kaybı yaşandığı aktarıldı.

Bu durumun, Avrupa’da zaten küresel iklim değişikliğinin etkileriyle karşı karşıya olan tarımsal üretim üzerindeki baskıyı artırdığı değerlendiriliyor.

Ren Nehri Almanya ekonomisini etkileyebilir

Finans grubu ING'nin değerlendirmesine göre, Ren Nehri'ndeki taşımacılığın durması Almanya'nın bu yılki GSYH büyümesini 0,3 puan azaltabilir.

Dünyanın üçüncü büyük ekonomisi olarak nitelenen Almanya için Ren Nehri, önemli yük taşımacılığı güzergâhlarından biri olarak öne çıkıyor.

Macaristan merkezli MBH Bank ise Paks Nükleer Santrali'ndeki her bir haftalık duruşun Macaristan'ın GSYH'sinde 0,1 puanlık düşüşe yol açabileceği tahmininde bulundu.

İki haftalık sıcaklık artışının etkisi 0,3 puan

Alman sigorta şirketi Allianz'ın değerlendirmesine göre, yalnızca temmuz ayında yaşanan iki haftalık sıcak hava dalgası Avrupa'nın GSYH'sini 0,3 puan azaltabilir.

Allianz ayrıca iklim değişikliğinin 2030'a kadar İspanya, Fransa ve İtalya gibi kırılgan ekonomilerde büyüme hızını yüzde 5 ila 7 arasında düşürebileceğini öngörüyor.

Ekonomistler ve bilim insanları, mevcut zararların yalnızca başlangıç olabileceği ve sıcaklıkların yükselmesiyle birlikte ekonomik maliyetlerin de artabileceği uyarısında bulunuyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Bakanlık açıklamasında, 14,8 milyon hektarlık alandan 60 milyon tonun üzerinde ürün toplandığı ve bu miktarın geçen yılın aynı tarihine göre 6 milyon ton daha fazla olduğu belirtildi. Tahıl ve bakliyat ürünlerinin tamamında ise hasadı yapılan alanın 18,6 milyon hektara, elde edilen ürün miktarının da 72 milyon tonun üzerine çıktığı kaydedildi.

Hasat bazı bölgelerde geçen yılın önünde

Rusya Tarım Bakanlığı, hasat çalışmalarının Güney, Kuzeybatı, Ural ve Sibirya federal bölgelerinde 2025 yılındaki çalışma temposunun önünde ilerlediğini bildirdi.

Açıklamaya göre, 2026 yılında buğdayda ortalama verim de yükseldi. Ülke genelinde ortalama buğday verimi hektar başına 41 sentner olarak gerçekleşti.

Türkiye'deki ölçü birimine çevrildiğinde 41 sentner/hektar, 4,1 ton/hektar verime karşılık geliyor.

Buğday veriminde bazı bölgeler öne çıktı

Buğday veriminde Krasnodar Krayı ile Bryansk, Kursk ve Kaliningrad bölgeleri öne çıktı. Bakanlık, bu bölgelerde hektar başına yaklaşık 60 sentner, yani 6 ton buğday elde edildiğini bildirdi.

Böylece söz konusu bölgelerdeki ortalama verimin, Rusya genelindeki 41 sentner/hektarlık ortalamanın yaklaşık 19 sentner üzerinde olduğu görülüyor.

Bakanlık verim artışında hangi unsurlara dikkat çekti?

Rusya Tarım Bakanlığı, sonuçların tarımsal verimliliğin artırılmasına yönelik çalışmalarla bağlantılı olduğunu belirtti.

Bakanlığa göre verim artışında; modern ıslah çalışmalarından elde edilen çeşitlerin kullanılması, gübreler, bitki koruma ürünleri, dijital uygulamalar ve diğer teknolojik çözümlerin kullanımının etkili olduğu ifade edildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Kazakistan Tahıl Birliği analisti Yevgeniy Karabanov, iç piyasada buğdayın tüm sınıflarında fiyatların hafta boyunca değişmediğini, ancak üreticilerin daha yüksek fiyat beklentisi nedeniyle piyasaya sınırlı miktarda ürün sunduğunu belirtti.

Buna karşılık ihracat fiyatlarında özellikle standart kalitedeki buğdayda düşüş görüldü. Karabanov, 3. sınıf buğdayın yüzde 23-24 ve yüzde 25-26 gluten içeren gruplarında, ayrıca 4. ve 5. sınıf buğdayda gerilemenin nedenlerinden birinin aynı kalitedeki daha ucuz Rus buğdayı teklifleri olduğunu ifade etti.

Yüksek kaliteli buğdayda farklı tablo

Piyasadaki düşüş tüm buğday gruplarını aynı ölçüde etkilemedi. Karabanov'un değerlendirmesine göre kaliteli buğdayın fiyatı gerilemezken, en yüksek kaliteli buğday grubunda fiyat artışı görüldü.

Bu durum, Kazakistan buğday piyasasında arz fazlasının daha çok standart kalitedeki ürünlerde yoğunlaştığı, yüksek kaliteli buğdayın ise görece daha sıkı bir arz yapısına sahip olduğu şeklinde değerlendirildi.

Kazakistan’da ihracatlık buğday fiyatları

İhracat fiyatlarında 3. sınıf buğdayın gluten oranına göre farklı fiyat seviyeleri oluştu.

Gluten oranı yüzde 23-24 olan 3. sınıf buğday 257-261 dolar/ton DAP Sarıağaç seviyesinde işlem gördü ve haftalık bazda 2 dolar geriledi.

Yüzde 25-26 gluten içeren 3. sınıf buğday 260-264 dolar/ton seviyesine gerilerken düşüş 1 dolar oldu. Yüzde 27 gluten içeren ürün 265-269 dolar/ton seviyesinde gerçekleşirken yine 1 dolarlık düşüş kaydedildi.

Yüzde 28-29 gluten içeren 3. sınıf buğday ise 280-285 dolar/ton seviyesinde kaldı.

Gluten oranı yüzde 30 ve üzerindeki en yüksek kaliteli 3. sınıf buğdayda ise fiyat 295-300 dolar/ton seviyesine çıktı ve haftalık bazda 5 dolar arttı.

4. sınıf buğdayın ihracat fiyatı 248-252 dolar/ton seviyesine gerileyerek 4 dolar, 5. sınıf buğday ise 242-246 dolar/ton seviyesine gerileyerek 5 dolar düştü.

Rus buğdayı teklifleri arttı

Kaynak değerlendirmesine göre Rusya'nın güneyi ve Volga bölgesindeki iyi hasat, Karadeniz'deki gelişmeler ve Rus rublesindeki zayıflama, Rus buğdayı tekliflerinin Kazakistan ve Orta Asya pazarlarında belirgin biçimde artmasına neden oldu.

Özellikle Rus buğdayının Kazakistan'daki yerli ürünlerle benzer kaliteye sahip daha düşük fiyatlı tekliflerle piyasaya girmesi, standart kalite buğdayın ihracat fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.

Kaynakta ayrıca rubledeki zayıflamanın Kazak tengesi karşısında da etkili olduğu ve bu durumun Kazakistan'daki işleyicileri Rus buğdayı alımına yönlendirdiği belirtildi.

İç piyasada arpa fiyatı da düştü

Kazakistan'ın iç piyasasında arpa fiyatları da geriledi. Yemlik arpa fiyatı bir haftada 15 bin tenge/ton düşerek 65-70 bin tenge/ton seviyesine geldi.

Bu düşüşte yeni mahsul arpanın piyasaya çıkması ve ihracatçılardan gelen talebin zayıf olması etkili oldu.

İhracat piyasasında da arpa fiyatları tüm yönlerde geriledi. DAP Sarıağaç teslim arpa 200-205 dolar/ton seviyesinde ve haftalık 10 dolarlık düşüşle işlem gördü.

FOB Aktau fiyatı 220-225 dolar/ton seviyesine gerileyerek 15 dolar, DAP Dostık/Altynkol teslim fiyatı ise 200-205 dolar/ton seviyesine gerileyerek 15 dolar düştü.

Kaynakta bu gerilemenin nedenleri arasında İran'da Rusya menşeli yeni mahsul arpa arzının artması ve Çin'de kendi mahsulünün bulunması nedeniyle talebin zayıflaması gösterildi.

İhracat sevkiyatları zayıf

Kazakistan'da tahılın ihracata sevkiyatının da düşük seviyede kaldığı bildirildi.

Bunun temel nedenleri arasında iç piyasada üreticilerin satış tekliflerinin sınırlı olması ve iç piyasa ile ihracat fiyatları arasındaki fiyat farkı gösterildi.

Kaynak değerlendirmesinde, alıcıların yeni mahsulü ve yeni fiyatları beklediği, bu nedenle ticari faaliyetin sınırlı kaldığı belirtildi.

Rusya'nın yeni hasadı fiyat baskısını artırıyor

Rusya'da kışlık buğday hasadının yoğunlaşmasıyla birlikte Rus buğdayının ihracat tekliflerinin arttığı belirtiliyor.

Kaynakta, Karadeniz'deki gerilim ve sivil deniz taşımacılığına yönelik kısıtlamaların yanı sıra rubledeki zayıflamanın da piyasa dengelerini etkilediği ifade edildi.

Kazakistan Tahıl Birliği'nin değerlendirmesine göre, Rusya'dan Kazakistan ve Orta Asya ülkelerine yönelik buğday tekliflerinin artması, özellikle standart kalite buğdayın ihracat fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor.

Buna karşılık yüksek kaliteli buğdayın fiyatını koruması ve en üst kalite grubunda fiyatların yükselmesi, piyasadaki fiyat hareketlerinin ürün kalitesine göre farklılaştığını gösteriyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Mısır üretimindeki düşüşün temel nedenleri arasında, ürünün yetişme döneminin özellikleri nedeniyle olağan dışı yaz sıcaklarından daha fazla etkilenmesi gösteriliyor.

Bakanlığın tahminine göre Fransa'da mısır verimi 2026'da hektar başına 7,03 ton olacak. Bu verimin 2003'ten bu yana en düşük seviyeye gerilemesi bekleniyor.

Mısırda üretim kaybını artıran bir diğer unsur ise ekim alanlarındaki daralma oldu. Ülkede mısır ekim alanlarının 2025 yılına kıyasla yüzde 21 azaldığı bildirildi.

Özel sektör tahmini daha düşük

Özel sektör kuruluşlarının Fransa'nın mısır üretimine ilişkin tahminleri ise Tarım Bakanlığı'nın öngörüsünden daha düşük seviyede bulunuyor.

Argus Media, 2026 yılında Fransa'nın yalnızca 6,9 milyon ton mısır üreteceğini tahmin ediyor. Bu gerçekleşirse üretim, kaynakta belirtilen değerlendirmeye göre 1976'dan bu yana en düşük seviyeye gerilemiş olacak.

Böylece kamu ve özel sektör tahminleri arasında önemli bir fark ortaya çıkıyor. Tarım Bakanlığı yaklaşık 9 milyon ton, Argus Media ise 6,9 milyon ton üretim öngörüyor. İki tahmin arasındaki fark yaklaşık 2,1 milyon ton.

Buğdayda da düşüş bekleniyor

Fransa'nın 2026 yılı yumuşak buğday üretiminin de gerilemesi bekleniyor.

Tarım Bakanlığı tahminine göre yumuşak buğday üretimi yüzde 4 azalarak 32 milyon tona düşecek.

Buna karşılık kanola üretiminde artış öngörülüyor. 2026 yılı kanola üretiminin yüzde 2 artarak 4,7 milyon tona çıkması bekleniyor.

Ayçiçeğinde ise üretimin 1,4 milyon ton seviyesinde kalacağı tahmin ediliyor. Ekim alanlarındaki artışın üretimin mevcut seviyesini korumasını sağlayacağı belirtiliyor.

Fransa'nın 2026 üretim görünümü

Fransa'da 2026 sezonunda ürünler arasında farklı bir üretim görünümüne işaret ediyor. Mısır ve yumuşak buğday üretiminde düşüş beklenirken, kanola üretiminde sınırlı artış öngörülüyor. Ayçiçeği üretiminin ise geçen yılki seviyesini koruması bekleniyor.

Özellikle mısırda hem ekim alanlarının daralması hem de yaz sıcaklarının etkisi, üretim tahminlerinin aşağı çekilmesinde öne çıkan unsurlar olarak belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Türkiye açısından dikkat çeken gelişme ise mısır ihracatında yaşandı. AB'nin mısır ihracatı yüzde 43 azalarak 50,5 bin tona gerilerken, bunun 31,2 bin tonu Türkiye'ye gönderildi. Böylece Türkiye, AB'nin toplam mısır ihracatının yüzde 61,8'ini tek başına gerçekleştiren en büyük alıcı oldu.

Bu veri, Türkiye'yi söz konusu dönemde AB'nin mısır ihracatında açık ara ilk sıraya yerleştirdi.

AB'nin buğday ihracatı da geriledi

Avrupa Birliği'nin buğday ihracatı, un ve işlenmiş ürünlerin tahıl eşdeğeri dahil edildiğinde yüzde 60 azalarak 784,8 bin tona düştü.

Yumuşak buğday ihracatı ise yüzde 61 gerileyerek 703,5 bin tona indi. Geçen sezonun aynı döneminde bu miktar 1,79 milyon ton seviyesindeydi.

AB'nin yumuşak buğdaydaki en büyük alıcısı Nijerya oldu. Nijerya yaklaşık 160 bin ton alımla toplam ihracatın yüzde 22,7'sini gerçekleştirdi.

Nijerya'yı 62,6 bin tonla Endonezya, 57,7 bin tonla Cezayir, 56,8 bin tonla Vietnam ve 55,4 bin tonla Angola izledi.

Arpa ihracatında yüzde 82'lik düşüş

AB'nin yemlik tahıl ihracatı da yüzde 73 azalarak 2,06 milyon tondan 561,1 bin tona geriledi.

Bu grupta en belirgin düşüş arpada görüldü. AB'nin arpa ihracatı yüzde 82 azalarak 307,3 bin tona düştü. Geçen sezonun aynı döneminde arpa ihracatı 1,7 milyon ton olmuştu.

AB'nin ihraç ettiği arpanın yarısından fazlası, 155,4 bin tonu, Ürdün'e gönderildi.

Ürdün'ü 30,5 bin tonla Suudi Arabistan, 30 bin tonla Fas, 28 bin tonla Çin ve 27 bin tonla Libya takip etti.

Türkiye, AB mısır ihracatının yüzde 61,8'ini aldı

AB'nin mısır ihracatındaki yüzde 43'lük düşüşe rağmen Türkiye'nin konumu dikkat çekti.

Toplam mısır ihracatı 50,5 bin ton olurken Türkiye'nin aldığı miktar 31,2 bin ton olarak kaydedildi.

Bu miktar toplam AB mısır ihracatının yüzde 61,8'ine karşılık geldi.

Dolayısıyla Türkiye, haber metnindeki verilere göre AB'nin söz konusu dönemdeki mısır ihracatında en büyük alıcı ülke oldu.

AB'nin tahıl ithalatı arttı

AB'nin ihracatındaki düşüşe karşılık, sezon başından bu yana gerçekleştirdiği tahıl ithalatı yüzde 15 artarak 1,73 milyon tona çıktı.

Mısır ithalatındaki artış ise yüzde 30 oldu ve ithalat miktarı 1,26 milyon tona yükseldi.

AB'nin ithal ettiği mısırın 681,1 bin tonu Ukrayna'dan, 483,1 bin tonu ABD'den geldi. Böylece Ukrayna'nın payı yüzde 54, ABD'nin payı ise yüzde 38,3 oldu.

Bu iki ülke birlikte AB'nin toplam mısır ithalatının yaklaşık yüzde 92,3'ünü karşıladı.

Buğday ithalatında farklı yönlü hareket

AB'nin toplam buğday ithalatı yüzde 9 artarak 408,3 bin tona yükseldi.

Ancak ürün grupları arasında farklı bir tablo ortaya çıktı. Yumuşak buğday ithalatı yüzde 25 azalarak 202,9 bin tona gerilerken, durum buğdayı ithalatı iki kattan fazla artarak 183,4 bin tona çıktı.

Böylece Avrupa Birliği'nin 2026/27 sezonunun ilk döneminde hem ihracatta hem de ithalatta ürün bazında farklı yönlü hareketler yaşandı. Türkiye açısından ise verilerde öne çıkan başlık, AB'nin mısır ihracatındaki düşüşe rağmen Türkiye'nin 31,2 bin tonla en büyük alıcı olması oldu.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rus Tahıl Birliği Analitik Departmanı Direktörü Elena Tyurina, İhracattaki Düşüşün Temel Nedeninin Azak-Karadeniz Bölgesindeki Gergin Durum Olduğunu Belirtti.

Tahıl İhracatındaki Düşüş Buğdayı Aştı

Rusya'nın Temmuz Ayında Ana Tahıl Ürünlerindeki Toplam İhracatı 2 Milyon 26 Bin Ton Oldu. Geçen Yılın Aynı Ayında Bu Miktar 3 Milyon 248 Bin Ton Seviyesindeydi.

Böylece Toplam Tahıl Sevkiyatı Yıllık Bazda %37,6 Azaldı.

Günlük Ortalama Tahıl Sevkiyatı Da Geçen Yıl Temmuz Ayındaki 104,8 Bin Tondan 65,4 Bin Tona Geriledi.

Buğdayda Günlük Sevkiyat Miktarı İse 69,7 Bin Tondan 57,4 Bin Tona Düştü.

Diğer Önemli Tahıl Ürünlerinde De Belirgin Gerileme Görüldü. Temmuz Ayında Mısır İhracatı 521,4 Bin Tondan 146,3 Bin Tona, Arpa İhracatı İse 567 Bin Tondan 101,4 Bin Tona Geriledi.

Ayın Son Bölümünde Sevkiyatlar Daha Da Azaldı

Tyurina, Azak-Karadeniz Bölgesindeki Durumun Özellikle Temmuz Ayının Son Bölümünde İhracatı Daha Fazla Etkilediğini Belirtti.

Temmuz Ayının Üçüncü On Gününde Toplam Tahıl Sevkiyatları, Geçen Yılın Aynı Dönemine Göre %61,3 Azalarak 685 Bin Tona Geriledi.

Bu Dönemde Buğday Sevkiyatındaki Düşüş İse %55,5 Oldu Ve Sevkiyat Miktarı 646,5 Bin Tona İndi.

Tyurina, İhracattaki Gerilemenin Rus Buğdayının Küresel Piyasalardaki Fiyat Rekabetçiliğinin Güçlü Olduğu Bir Dönemde Yaşandığına Dikkat Çekti.

Rus Buğdayı Avrupa Ürününden Ton Başına 35 Dolar Ucuz

1 Ağustos İtibarıyla Rus Buğdayının Avrupa Buğdayına Göre Fiyat Farkının Ton Başına 35 Dolar Olduğu Belirtildi.

Geçen Sezonun Aynı Döneminde İse Rus Buğdayında Avrupa Ürününe Göre İndirim Bulunmuyordu. Aksine Rus Buğdayının Avrupa Buğdayından Ton Başına 9 Dolar Daha Pahalı Olduğu İfade Edildi.

Tyurina, Mevcut Fiyatların Geçen Sezonun 1 Ağustos Seviyeleriyle Karşılaştırıldığında Avrupa Buğdayının %15, ABD Buğdayının %26 Daha Pahalı Olduğunu; Rus Buğdayının İse %3,7 Daha Ucuz Olduğunu Söyledi.

Buna Göre Rus Buğdayı, Fiyat Açısından Avrupa Ve ABD Ürünlerine Kıyasla Daha Rekabetçi Bir Konumda Bulunuyor. Ancak Rus Tahıl Birliği, Jeopolitik Sorunların Bu Fiyat Avantajına Rağmen Sevkiyatları Sınırladığını Belirtiyor.

Rus Buğdayının En Büyük Alıcısı Mısır Oldu

Rusya'nın Temmuz Ayındaki Buğday İhracatında 23 Ülke Yer Aldı. Geçen Yıl Temmuz Ayında Bu Sayı 27 Ülkeydi.

Rus Buğdayının En Büyük Alıcısı Mısır Oldu. Ancak Mısır'a Yapılan Sevkiyat Da Geçen Yılın Aynı Ayına Göre %31,7 Azalarak 344 Bin Tona Geriledi.

Rus Tahıl Birliği, İhracattaki Mevcut Düşüşün Devam Etmesi Halinde Sezon Genelindeki Rus Buğday İhracatının Da Azalabileceği Konusunda Uyarıda Bulundu.

Tyurina, Rus Buğdayının Fiyat Avantajının Güçlü Olmasına Rağmen Jeopolitik Faktörlerin İhracat Sözleşmelerinin Yapılmasında Daha Belirleyici Hale Geldiğini İfade Etti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Haziran ayındaki ihracat artışında ayçiçeği işleme miktarındaki yükseliş ve ürüne yönelik güçlü talep etkili oldu. Arjantin'de haziran ayında ayçiçeği işleme miktarı 549 bin tona çıktı. Bu miktar, 2025 yılının aynı ayında 491 bin ton olarak gerçekleşmişti.

En büyük alıcı Hindistan oldu

Arjantin'in haziran ayındaki ayçiçek yağı ihracatında en büyük alıcı Hindistan oldu.

Hindistan'a haziran ayında 103 bin ton ayçiçek yağı gönderildi. Geçen yılın aynı ayında bu miktar 46 bin ton seviyesindeydi.

Böylece Hindistan'ın Arjantin'den ayçiçek yağı alımı bir yılda 57 bin ton arttı.

Kuzey Afrika ülkelerine 35 bin ton, Ürdün'e ise 30 bin ton ayçiçek yağı sevk edildi. Haberde, Ürdün'e gönderilen ürünün bir bölümünün komşu ülkelere yeniden ihraç edilebileceği değerlendiriliyor.

Yılın ilk yarısında ihracat 1 milyon tonu aştı

Arjantin'in ayçiçek yağı ihracatındaki artış yalnızca haziran ayıyla sınırlı kalmadı.

Yılın ilk altı ayında ülkenin ayçiçek yağı ihracatı 1,03 milyon tona ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde bu miktar 650 bin ton seviyesindeydi.

Buna göre yılın ilk yarısındaki ihracat yaklaşık 380 bin ton arttı.

Hindistan'ın bu dönemde Arjantin'den yaptığı ayçiçek yağı alımı ise 571 bin tona ulaştı. Geçen yılın ocak-haziran döneminde bu miktar 270 bin ton olmuştu.

Böylece Hindistan'ın alımı yıllık bazda 301 bin ton arttı.

İşleme miktarının yüksek kalması bekleniyor

Arjantin'de ayçiçeği işleme faaliyetlerinin önümüzdeki dönemde de geçen yılın üzerinde seyretmesi bekleniyor.

Analistlerin değerlendirmesine göre temmuz-eylül döneminde ayçiçeği işleme miktarının yüksek kalması, ayçiçek yağı ihracatının yanı sıra ayçiçek küspesi ihracatının da yüksek seviyelerini korumasına imkân sağlayabilir.

Haziran ayındaki güçlü ihracat performansında ise hem ayçiçek yağına yönelik yüksek talebin hem de ülkedeki işleme hacminin artmasının etkili olduğu belirtiliyor.

Arjantin'in ayçiçek yağı ihracatındaki bu yükseliş, özellikle Hindistan'ın artan alımlarıyla dikkat çekiyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

ProZerno’nun piyasa izleme raporunda, temmuz ayının son haftasında tüm buğday sınıflarında ve kısmen arpada sert fiyat düşüşleri yaşandığı belirtildi. En büyük buğday fiyat düşüşü Çernozem bölgesinde görülürken, yemlik arpa ve mısır en fazla güney bölgelerinde, ekmeklik çavdar ise Volga bölgesinde ucuzladı.

İhracat limanlarındaki sorunlar fiyatları etkiledi

Piyasa uzmanlarına göre fiyatlardaki düşüşün önemli nedenlerinden biri, Azak Denizi-Don havzasındaki küçük limanlarda alımların durması ve Karadeniz'in derin su limanlarında faaliyetlerin yavaşlaması oldu.

Raporda bu durumun arkasında lojistik riskler ve altyapının çalışmasındaki aksamaların bulunduğu belirtildi.

İKAR Genel Müdürü Dmitriy Rılko, üretici fiyatlarının genellikle ihracat bazından etkilendiğini, mevcut durumda ise fiyatların yeni ihracat koşullarına ve yeni ihracat bazlarına uyum sağladığını ifade etti.

Rılko'ya göre Rusya'nın geleneksel ihracat kanalı olan güney limanlarının önemi bu sezon azalırken, Baltık limanlarının önemi artıyor. Ancak mevcut ihracat sezonunun genel görünümüne ilişkin kesin değerlendirme yapmak için henüz erken.

Rusya'da 3 Ağustos itibarıyla 50,8 milyon ton tahıl hasat edildi

ProZerno'nun verilerine göre 3 Ağustos itibarıyla Rusya'da 50,8 milyon ton tahıl hasadı gerçekleştirildi. Geçen yıl aynı tarihte bu miktar 51,9 milyon ton seviyesindeydi.

Buna göre bu yıl aynı tarihe kıyasla hasat edilen tahıl miktarı 1,1 milyon ton daha düşük bulunuyor.

Ancak piyasadaki fiyat hareketlerinde yalnızca hasat miktarının değil, ihracat kanallarındaki gelişmelerin de belirleyici olduğu görülüyor.

Rusya'nın tahıl ihracatında Karadeniz ve Azak limanları kritik

Rusya Tahıl İhracatçıları ve Üreticileri Birliği'nin değerlendirmesine göre, Karadeniz ve Azak Denizi limanları Rusya'nın uluslararası tahıl sevkiyatlarının yüzde 80'inden fazlasını gerçekleştiriyor.

Birlik, Karadeniz havzasındaki deniz taşımacılığının zorlaşması ve ihracat koridorlarında yaşanabilecek aksamaların Rusya'nın buğday ihracatını önemli ölçüde etkileyebileceğini savunuyor.

Birliğin değerlendirmesinde, mevcut sorunların devam etmesi halinde Rusya'nın içinde bulunduğu sezonda dünya piyasalarına 30-35 milyon ton daha az buğday gönderebileceği öngörülüyor.

Bu miktarın, dünya buğday ticaretinin yaklaşık %15'ine karşılık gelebileceği belirtiliyor.

Rusya'nın her yıl 70'ten fazla ülkeye buğday ihraç ettiği de ifade ediliyor.

Küresel buğday fiyatlarında yükseliş riski

Sektör birliği, Rusya'nın ihracatındaki olası düşüşün diğer üretici ülkelerin ihracatını artırmasıyla tamamen telafi edilemeyebileceğini değerlendiriyor.

Birliğin açıklamasında, fiziksel tahıl arzındaki olası yetersizliğin küresel piyasada uzun süreli bir krizi tetikleyebileceği savunulurken, mevcut olumsuz koşulların devam etmesi halinde buğdayın FOB fiyatının ton başına 340-370 dolara çıkabileceği ve ilerleyen süreçte 400 doların üzerine yükselebileceği öne sürülüyor.

Değerlendirmeye göre özellikle Karadeniz havzasından yapılan tahıl ithalatına daha fazla bağımlı olan Orta Doğu ve Afrika ülkeleri yüksek risk bölgesinde bulunuyor.

Bu gelişmelerin yalnızca Rusya'daki üretici fiyatlarını değil, Rusya'nın önemli ihracatçı konumunda olduğu küresel buğday piyasasını da yakından ilgilendirdiği belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Soya ekim alanındaki artışa rağmen ürün, Almanya'nın toplam tarımsal alanı içinde halen sınırlı bir paya sahip. 2025'te soya ekim alanının toplam tarım arazileri içindeki payı %0,3 olarak gerçekleşti.

Üretimin bölgesel dağılımında ise Bavyera öne çıktı. 2025 yılında Almanya'daki toplam soya üretiminin %57,3'ü Bavyera'da gerçekleştirildi. Bavyera'yı %18 ile Baden-Württemberg ve %6,9 ile Saksonya-Anhalt izledi.

Almanya'da yerli soya üretimindeki büyümeye karşın ülkenin soya arzında ithalat çok daha büyük bir yer tutuyor. 2025 yılında Almanya 3,4 milyon ton soya fasulyesi ithal etti. Bu miktar, 2016'daki 3,1 milyon tona göre %8,4 daha yüksek oldu.

İthalatta ABD açık ara önde yer aldı. 2025 yılında ABD'den Almanya'ya 2,2 milyon ton soya fasulyesi gönderildi. Bu miktar, toplam ithalatın %64,1'ine karşılık geldi. Brezilya'nın payı %16,5, Ukrayna'nın payı ise %9 oldu.

Böylece Almanya'nın 2025'teki 130.800 tonluk yerli soya üretimi, aynı yıl gerçekleştirilen 3,4 milyon tonluk ithalatın oldukça altında kaldı. Yerli üretim, yalnızca ithalat miktarıyla kıyaslandığında ithalatın yaklaşık %3,8'i düzeyinde bulunuyor.

AB'de soya üretimi de arttı

Avrupa Birliği'nde soya ekim alanı Almanya'daki kadar hızlı artmadı. AB'de soya ekim alanı 2016'daki 831.200 hektardan 2025'te yaklaşık 1 milyon hektara yükseldi. Böylece 10 yıllık dönemde artış %22,1 oldu.

AB'nin soya üretimi de aynı dönemde 2,5 milyon tondan yaklaşık 2,8 milyon tona yükseldi. Artış oranı %9,9 olarak gerçekleşti.

2025'te AB'nin en büyük soya üreticisi İtalya oldu. İtalya'da soya 297.800 hektar alanda ekilirken üretim 1,1 milyon ton seviyesinde gerçekleşti. İkinci sıradaki Fransa'da ise ekim alanı 150.200 hektar, üretim 391.900 ton oldu.

İtalya ve Fransa birlikte AB'nin soya ekim alanlarının %44,1'ini, üretimin ise %53,5'ini oluşturdu. Almanya'nın payı ise AB'deki toplam soya ekim alanının %4,3'ü, üretimin %4,7'si düzeyinde kaldı.

Almanya'da soya üretiminin son 10 yılda önemli ölçüde artmasına karşın, ülkenin soya ihtiyacının karşılanmasında ithalatın ağırlığı devam ediyor. Resmi Alman tarım istatistikleri de 2025'te 43.300 hektarlık ekim alanı ve 130.800 tonluk üretim gerçekleştiğini ortaya koyuyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Soya yağı ihracatındaki artışta özellikle Hindistan ve Nepal'den gelen yüksek talep etkili oldu. Yılın ilk yarısında ise Arjantin'in soya yağı ihracatı 3,22 milyon ton olarak gerçekleşti. Bu miktar, geçen yılın aynı döneminin %3 gerisinde kaldı.

Arjantin'in soya sektöründe yeni sezon ürünlerinin işlenmesi de yüksek tempoda devam ediyor. Ülkedeki tesislerin alımlarında ayçiçeğinden soyaya doğru bir kayma yaşanırken, yeni sezon soya fasulyesinin II. çeyrekteki işleme miktarı 11,8 milyon ton olarak değerlendirildi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre %4 artış anlamına geliyor.

Sektördeki bu hareketlilik, ülkenin işlenmiş soya ürünleri ihracatını artırmasına imkân sağlıyor. Özellikle soya yağına yönelik dış talebin güçlü seyretmesi, yeni sezon ürünlerinin işlenmesine yönelik tesislerin faaliyetlerini destekliyor.

Öte yandan hafta içinde Arjantin'de yaşanan grevlerin, özellikle Parana Nehri üzerinden gerçekleştirilen deniz taşımacılığı ve ihracat lojistiğini aksatabileceği değerlendirilmişti. Ancak birkaç gün içinde durum normale döndü. Grevlerin sona ermesiyle birlikte Güney Amerika'daki soya yağı fiyatlarında beklenen sert yükseliş gerçekleşmedi.

Bununla birlikte fiyatlar, lojistik gelişmelerin yanı sıra haftanın başında Chicago Ticaret Borsası'nda (CBOT) görülen fiyat dip seviyesinden toparlanmanın da etkisiyle kısmen desteklendi.

Sektör uzmanları, palm yağına yönelik yüksek biyodizel talebinin bazı ithalatçı ülkeleri Arjantin soya yağına daha fazla yöneltebileceğini değerlendiriyor. Bu durumun üçüncü çeyrekte Arjantin'den soya yağı sevkiyatlarının hızlanmasına katkı sağlayabileceği öngörülüyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rusya'nın mısır ihracatının miktarı geçen yılın aynı dönemine göre 2,7 kat artarken, ihracatın parasal değeri 2,4 kat yükselerek yaklaşık 580 milyon dolara ulaştı.

İlk yarıdaki ihracatta miktar bakımından en fazla Rus mısırı alan ülkeler İran, Türkiye, Çin, Güney Kore ve Kazakistan olarak sıralandı. Böylece Türkiye, Rusya'nın mısır ihracatında İran'ın ardından ikinci sırada yer aldı.

Rusya'nın Türkiye'ye yönelik mısır sevkiyatları da ilk yarıda dikkat çekici bir seviyeye ulaştı. Kaynak verilerine göre 2026'nın ilk altı ayında Türkiye'ye yapılan mısır ihracatı, Rusya'nın 2025 yılının tamamında Türkiye'ye gerçekleştirdiği sevkiyat miktarını aştı. Aynı durum Kazakistan, Afganistan, Irak ve Türkmenistan'a yönelik sevkiyatlarda da görüldü.

Rusya'nın mısır ihracatındaki artış yalnızca mevcut pazarlardaki yükselişle sınırlı kalmadı. Ülke, 2023'ten bu yana ilk kez Arnavutluk'a, 2022'den bu yana ilk kez Tacikistan'a mısır ihracatını yeniden gerçekleştirdi.

Rusya'nın toplam mısır ihracatındaki güçlü artış, Türkiye açısından da önemli bir gelişme olarak öne çıkıyor. Türkiye'nin miktar bakımından ikinci sırada yer alması, ülkemizin Rus mısırı için ilk yarıda en önemli dış pazarlar arasında bulunduğunu gösteriyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Federal Agroexport Merkezi ile Rusya Yağ ve Yağ Ürünleri Birliği tarafından, Timiryazev Center'ın desteğiyle düzenlenen toplantıda iki ülkenin sektör temsilcileri karşılıklı ticarette yaşanan güncel sorunları da değerlendirdi.

Toplantının moderatörlüğünü yapan Agroexport Başkanı İlya İlyuşin, Rusya'nın 2025 yılında 11 milyon ton bitkisel yağ ve şrot ihraç ettiğini ve en yüksek miktarın Çin'e gönderildiğini belirtti.

Rusya'dan Çin'e geçen yıl 2,8 milyon tonun üzerinde bitkisel yağ ve şrot gönderildi. Bu miktarın son beş yılda iki kattan fazla arttığı ifade edildi.

Ticaretteki artış 2026'nın ilk yarısında da devam etti. Rusya'nın bitkisel yağ ihracatı yüzde 17 artarak 4,3 milyar dolara, şrot ihracatı ise yüzde 41 artarak 690 milyon dolara yükseldi.

Rusya'nın Çin'e bitkisel yağ ihracatı ocak-haziran döneminde yüzde 27 artarak 1 milyar doların üzerine çıkarken, şrot ihracatı yüzde 91 artışla 225 milyon dolara ulaştı.

İlyuşin, söz konusu artışların Rus ürünlerinin dünya ve Çin pazarlarındaki rekabet gücünü gösterdiğini belirterek, Çin'i stratejik bir ortak olarak gördüklerini ve yağ ve yağ ürünleri sevkiyatını artırmaya hazır olduklarını ifade etti.

Toplantıda Çinli şirket temsilcileri, Rusya'dan ayçiçek yağı, kanola yağı, keten tohumu yağı, yüksek oleik bitkisel yağlar ile bitkisel şrot ve küspe ithalatını artırmaya yönelik ilgilerini dile getirdi. Çinli ve Rus şirketleri arasında doğrudan ve uzun vadeli ticari bağlantıların kurulmasına yönelik görüşmeler de yapıldı.

Rus üreticiler ise ürünlerini Çinli sektör temsilcilerine tanıttı. Toplantıya Çin Ulusal Bitkisel Yağ Üreticileri Birliğinin ayçiçek yağı komitesi, Rusya Yağ ve Yağ Ürünleri Birliği ve Çin ile Rusya'dan çeşitli şirketlerin temsilcileri katıldı.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Söz konusu dönemde pirinç ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre miktar bazında 2,3 kat, değer bazında ise 1,9 kat arttı.

İhracat yapılan ülkeler arasında Türkiye de öne çıktı. Rus pirincinin satın alınmasında değer bazında ilk üç sırada 5,6 milyon doların üzerinde alımla Belarus, 5,2 milyon doların üzerinde alımla Türkiye ve yaklaşık 1,4 milyon dolarla Kazakistan yer aldı.

İhracat gelirinin büyük bölümünü pirinç unu veya diğer işlenmiş ürünler değil, doğrudan pirinç tanesi oluşturdu. Toplam ihracat gelirinin yüzde 86'dan fazlasını yarı veya tamamen öğütülmüş pirinçten elde edilen pirinç tanesi oluşturdu. Bunu yüzde 9 ile kabukları soyulmuş pirinç, yüzde 3 ile kırık pirinç izledi.

Rusya, 21 Temmuz'dan itibaren çeltik ihracatına yönelik kısıtlamaları kaldırdı. Daha önce çeltik için 200 bin tonluk kota uygulanıyordu.

2026 yılının ilk yarısında, Avrasya Ekonomik Birliği ülkelerine ilişkin haziran verileri hariç tutulduğunda, Rusya'nın çeltik ihracatı yaklaşık 500 ton olarak gerçekleşti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Pestisit ve bitki koruma ürünleri alanındaki bu değişimin, dünya genelinde gıda talebinin artmasının beklendiği bir dönemde önem taşıdığı belirtiliyor. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü'nün (FAO) değerlendirmesine göre, dünya nüfusunun 2050'de yaklaşık 10 milyara ulaşması beklenirken, küresel gıda üretiminin de bu nüfusu besleyebilmek için yaklaşık yüzde 50 artırılması gerekiyor.

FAO'ya göre söz konusu ilave gıda talebinin yüzde 80'e kadarı bitkisel üretimden karşılanacak.

Hastalık ve zararlıların üretime etkisi

Bitki hastalıkları ve zararlıları da küresel tarımsal üretim açısından önemli bir kayıp kaynağı oluşturuyor.

FAO'nun değerlendirmesinde, hastalıklar ve zararlıların dünya genelinde her yıl ürünün yüzde 40'ına kadarını yok ettiği ve bunun yıllık ekonomik kaybının yaklaşık 220 milyar dolar olduğu belirtiliyor.

Bu nedenle etkili ve farklı seçenekler içeren bitki koruma araçlarına erişimin, Avrupa'nın tarım politikası açısından da stratejik önem taşıdığı ifade ediliyor.

Polonyalı çiftçiler alternatiflerin önemine dikkat çekiyor

Polonya'daki tarım kuruluşlarının temsilcileri de bitki hastalıkları ve zararlılarının, pestisit kullanımına ilişkin izinlerin kaldırılmasıyla ortadan kalkmadığına dikkat çekiyor.

Polonya'daki çiftçileri temsil eden en büyük kuruluş olarak tanımlanan Ulusal Tarım Odaları Konseyi'nin (KRIR) Başkanı Viktor Shmulevich, çiftçilerin hastalık, zararlı ve yabancı otlarla mücadelede yasal araçlarını kaybetmemesi gerektiğini belirtti.

Shmulevich, piyasadan kaldırılan ürünlerin yerine yeni çözümler veya alternatifler geliştirilememesi halinde bunun tarımsal üretim açısından sorun oluşturacağını ifade etti.

Yeni pestisit etken maddelerinin geliştirilmesi uzun sürüyor

Bitki koruma ürünleri sektörü, kimya sanayisinin en yoğun denetlenen ve yasal düzenlemelere tabi alanlarından biri olarak tanımlanıyor.

Yeni bir pestisit etken maddesinin Avrupa Birliği pazarında onaylanması için gereken sürecin ortalama 12 yıl sürdüğü ve bu süreçte 150'den fazla farklı araştırma ve test gerçekleştirildiği belirtiliyor.

Araştırma ve test sürecinden olumlu sonuç alan maddelerin oranı ise oldukça düşük. Metinde, test edilen 160 binden fazla madde arasından yalnızca birinin bu süreci olumlu sonuçlandırdığı ifade ediliyor.

Bitki koruma ürünlerindeki etken maddelerin, piyasaya sunulmasına izin verilen kimyasal maddeler arasında en sıkı yasal düzenlemelerden bazılarına tabi olduğu belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

ABD Tarım Bakanlığı'nın (USDA) tahminlerine göre Mısır'ın hem mevcut sezonda hem de gelecek sezonda mısır ithalatının en az 13 milyon ton olması bekleniyor. Bu seviyenin, daha önce kaydedilen en yüksek 10,5 milyon tonluk ithalatın önemli ölçüde üzerinde olması öngörülüyor.

İthalattaki artış beklentisinde Mısır'ın büyüyen kümes hayvancılığı sektörünün yemlik mısır talebindeki yükseliş etkili oluyor. Ülkenin yemlik mısır tüketiminin mevcut sezonda 16,4 milyon ton, 2026-2027 sezonunda ise 17,4 milyon ton olması bekleniyor.

Bu miktarlar, 2020-2024 dönemindeki yıllık ortalamadan yaklaşık 4 milyon ton daha yüksek bir tüketim anlamına geliyor.

Ukrayna'daki arz sorunu tedarikçileri değiştirebilir

Ukrayna'dan ihracat arzındaki yetersizlik, Brezilya'nın Mısır pazarındaki konumunu güçlendirebilir. Aynı gelişmenin Arjantin ve ABD'den Mısır'a mısır sevkiyatlarının artmasına da yol açabileceği değerlendiriliyor.

Kpler verilerine göre Brezilya mısırı, Ekim 2025-Haziran 2026 döneminde Mısır'ın toplam mısır ithalatının yarısından fazlasını oluşturdu. Ancak son dönemde Brezilya'nın ihracat fiyatlarının yükselmesi nedeniyle bu ülkeden yapılan mısır ihracatında yavaşlama yaşandı.

Brezilya mısırının fiyatı üç ayın en yüksek seviyesine çıktı.

Arjantin'in Mısır'a mısır ihracatı dikkat çekiyor

Arjantin mısırının da Mısır pazarındaki payını yeniden artırabileceği belirtiliyor. Son dört sezonda Mısır'a yapılan Arjantin mısırı sevkiyatları gerilerken, mevcut sezonun ilk dokuz ayında 1,8 milyon ton mısır gönderildi.

Bu miktar, 2020-2021 sezonundan itibaren herhangi bir sezonun tamamında Arjantin'den Mısır'a yapılan toplam sevkiyatı şimdiden aşmış durumda.

Arjantin'in yoğun ihracat sezonunun sona yaklaşmasıyla birlikte Mısır'daki yüksek talep, ABD mısırına da yeni bir pazar oluşturabilir.

ABD mısırı için eylül ayı öne çıkıyor

ABD'nin yeni mısır hasadının eylül ayında başlaması bekleniyor. Bu nedenle Mısır'ın önümüzdeki dönemde ABD'den mısır ithalatını artırması mümkün görülüyor.

ABD, şimdiye kadar Mısır'ın görece küçük tedarikçileri arasında yer aldı. Ancak Ukrayna'nın mısır ihracatının sınırlı kalması halinde Mısır'ın ABD'ye daha fazla yönelmesi beklenebilir.

Tedarik kaynaklarındaki değişim, Mısır'ı dünya mısır piyasasındaki fiyat dalgalanmalarına karşı daha hassas hale getirebilir.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Hindistan'da yazlık ürünlerin ekimi geleneksel olarak haziran ve temmuz aylarında, muson yağışlarının Kerala'ya ulaşmasının ardından başlıyor. Ancak bu sezon yağışların üç gün gecikmesi ve batıdaki önemli tarım bölgelerine ilerlemesinin yaklaşık iki hafta boyunca yavaşlaması nedeniyle ekim çalışmaları geçen yılın gerisinde kaldı.

Haziran sonunda ülkenin ekim alanı, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 25 daha düşük seviyedeydi. Son haftalarda etkili olan yoğun yağışlarla birlikte bu fark hızla kapandı ve 24 Temmuz itibarıyla ekilen alan 78,7 milyon hektara ulaştı. Geçen yıl aynı tarihte ekilen alan 82,6 milyon hektar seviyesindeydi.

Muson yağış açığı yüzde 16'ya geriledi

Yağışlardaki toparlanma, Hindistan genelindeki muson yağış açığını da önemli ölçüde azalttı. Haziran sonunda yaklaşık yüzde 40 olan yağış açığı, son haftalardaki yoğun yağışların ardından yüzde 16'ya geriledi.

Bununla birlikte ülkenin bazı bölgelerinde yağış açığı halen yüzde 40'a kadar ulaşıyor. Bu durum, genel tablodaki iyileşmeye rağmen bazı tarım bölgelerinde nem ve üretim açısından yerel risklerin devam ettiğine işaret ediyor.

Hindistan'ın üretimi dünya piyasaları için önemli

Hindistan'ın yazlık ekim sezonundaki performansı, yalnızca ülkenin iç gıda arzı açısından değil, dünya tarım piyasaları bakımından da önem taşıyor.

Hindistan, küresel pirinç ihracatının yaklaşık yüzde 40'ını gerçekleştiriyor. Ülke aynı zamanda palm yağı, soya yağı ve ayçiçek yağı başta olmak üzere bitkisel yağların dünyanın en büyük ithalatçısı konumunda bulunuyor.

Bu nedenle Hindistan'daki ekim alanları ve üretim beklentilerindeki değişimler, uluslararası pirinç ve bitkisel yağ piyasalarında fiyatlar ile ticaret dengelerini etkileyebiliyor.

Soya ve pamuk ekiminde düşüş bekleniyor

Genel ekim alanındaki toparlanmaya karşın soya ve pamukta ekim alanlarının azalması bekleniyor. Bu durumun, önümüzdeki sezonda Hindistan'ın bitkisel yağ ve tarımsal hammadde ithalatında değişikliğe gitmesini gerektirebileceği belirtiliyor.

Önümüzdeki haftalarda ekim çalışmalarının başarılı şekilde tamamlanması, Hindistan'ın iç gıda stoklarını istikrara kavuşturması ve özellikle pirinçte ihracat yükümlülüklerini yerine getirmesi açısından önem taşıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

İKAR'ın tahminine göre Rusya'da yağlı tohum ekim alanı, geçen tarım yılındaki 21,1 milyon hektardan 22,2 milyon hektara yükselecek. Artışta özellikle ayçiçeği ve kanola ekim alanlarındaki genişlemenin etkili olması bekleniyor.

Ayçiçeği ekim alanının 11 milyon hektarın biraz üzerindeki seviyeden 12 milyon hektara, kanola ekim alanının ise 2,9 milyon hektardan 3,6 milyon hektara çıkması bekleniyor. Buna karşılık soya ekim alanının 4,7 milyon hektardan 4,3 milyon hektara gerileyeceği tahmin ediliyor.

Ayçiçeğinde 19,95 milyon tonluk üretim beklentisi

İKAR, Rusya'nın 2026/27 tarım yılında ayçiçeği üretiminin 19,95 milyon tona ulaşmasını bekliyor. Bu rakam, enstitünün geçen yıl için verdiği 17,2 milyon tonluk tahminin üzerinde bulunuyor.

İKAR Genel Müdürü Rylko, Karadeniz çevresindeki ülkelerde de bu yıl ayçiçeğinde çok yüksek veya rekor üretimlerin beklendiğini belirterek, yüksek üretimin ihracat altyapısı açısından önemli bir yük oluşturabileceğine dikkat çekti.

Rusya'nın ayçiçek yağı üretiminin 7,35 milyon tondan yaklaşık 8,2 milyon tona, ihracatının ise 4,8 milyon tondan 5,4 milyon tona yükselmesi bekleniyor.

Ayçiçek yağı ihracatında Hindistan ve Çin başlıca pazarlar olarak öne çıkarken, Türkiye, İran, Mısır, Belarus ve Kazakistan da alıcı ülkeler arasında bulunuyor.

Kanolada rekor üretim tahmini

Rusya'da kanola üretiminin de 2026/27 tarım yılında rekor seviyeye ulaşabileceği tahmin ediliyor.

İKAR, kanola üretiminin 5,33 milyon tondan 6 milyon tona yükselmesini bekliyor. Rylko, Rusya'nın son yıllarda kanola ve kanola yağı üretiminde ve ihracatında önemli bir üretici konumuna geldiğini ifade etti.

Yeni üretim, son yıllarda özellikle ülkenin merkez bölgelerinde kurulan işleme tesislerinin daha yüksek kapasiteyle çalışmasına da imkan sağlayabilir. İKAR'a göre işlenecek yağlı tohum miktarının 4,4 milyon tondan yaklaşık 5,5 milyon tona çıkması bekleniyor.

Kanola ihracatının da 640 bin tondan 750 bin tona yükselmesi öngörülüyor.

Soya üretiminde düşüş bekleniyor

Yağlı tohumların tamamında aynı yönde bir gelişme beklenmiyor. İKAR'ın tahminine göre Rusya'nın soya üretimi, geçen yılki 9 milyon tondan 8 milyon tona gerileyebilir.

Böylece toplam yağlı tohum üretimindeki beklenen rekorun temelinde özellikle ayçiçeği ve kanola üretimindeki artış ile toplam ekim alanındaki genişleme öne çıkıyor.

İKAR, bununla birlikte sezonun kalan bölümündeki hava ve yetiştirme koşullarının üretim sonuçları açısından belirleyici olacağına dikkat çekiyor. Özellikle Ural bölgesi ve Batı Sibirya'daki verim seviyelerinin tahmin açısından yakından takip edilmesi gerekiyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Hindistan'ın küresel amonyak kapasitesindeki beklenen artışın yüzde 15'inden fazlasına katkı sağlaması ve ülkenin 2030'a kadar amonyak üretim kapasitesi artışında ABD'nin ardından ikinci sıraya yükselmesi bekleniyor.

GlobalData'nın 2026–2030 dönemini kapsayan amonyak sektörü raporunda, Hindistan'daki kapasite artışının temel nedenleri arasında gübre arz güvenliğinin güçlendirilmesi, ithalata bağımlılığın azaltılması ve ülkenin net sıfır emisyon hedeflerine yönelik çalışmalar gösteriliyor.

Amonyak talebinde gübre sektörü başı çekiyor

Hindistan'da amonyak tüketiminin büyük bölümünü gübre sektörü oluşturuyor. Gübre üretiminde kullanılan amonyak, ülkenin tarımsal üretiminin ve gıda arz güvenliğinin sürdürülmesi açısından stratejik önem taşıyor.

Amonyağın kalan bölümü ise su arıtma, tekstil işlemleri ve endüstriyel soğutma gibi farklı sanayi alanlarında kullanılıyor.

Hindistan'ın amonyak üretim kapasitesini artırma planının bir diğer gerekçesini ise küresel doğal gaz fiyatlarındaki dalgalanmaların gübre maliyetleri üzerindeki etkisini azaltma çabası oluşturuyor. Gübre üretiminde önemli bir girdi olan doğal gaz fiyatlarındaki hareketlilik, amonyak ve dolayısıyla gübre fiyatlarını doğrudan etkileyebiliyor.

Düşük karbonlu amonyak yatırımları da gündemde

Hindistan'ın kapasite artışı yalnızca geleneksel amonyak üretimiyle sınırlı değil. Ülke, üretim kapasitesini artırırken aynı zamanda daha düşük karbonlu amonyak üretimine yönelik yatırımları da geliştirmeyi hedefliyor.

Bu yaklaşım, bir yandan tarımsal üretimde kullanılacak gübre arzını güvence altına almayı, diğer yandan enerji dönüşümü kapsamında daha düşük emisyonlu üretim seçeneklerini geliştirmeyi amaçlıyor.

Reliance Industries ve Madras Fertilizers öne çıkıyor

Hindistan'daki kapasite artışında Reliance Industries ve Madras Fertilizers gibi şirketlerin planladığı büyük ölçekli projelerin etkili olması bekleniyor.

Yeni yatırımların hayata geçirilmesiyle Hindistan'ın hem kendi tarımsal sektörünün amonyak ve gübre ihtiyacını daha fazla karşılaması hem de gelişmekte olan düşük karbonlu amonyak pazarında daha güçlü bir konuma ulaşması hedefleniyor.

GlobalData'nın öngörüsü, Hindistan'ın gübre arzında dışa bağımlılığı azaltmaya yönelik politikaları ile amonyak üretim kapasitesini artırma planlarının birbirini desteklediğine işaret ediyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Avrupa Komisyonu verilerine göre, ilk dört haftalık dönemde Avrupa Birliği ülkeleri arasında yumuşak buğday ihracatında 144,9 bin tonla Litvanya, mısır ihracatında 31 bin tonla yine Litvanya, arpa ihracatında ise 185,9 bin tonla Romanya ilk sırada yer aldı.

Geçen sezon 23,5 milyon ton yumuşak buğday ihraç edildi

Avrupa Komisyonu'nun değerlendirmelerine göre AB ülkeleri 2025/26 sezonunun tamamında 23,5 milyon ton yumuşak buğday ihraç etti.

Aynı dönemde AB'nin ihracatı; 800 bin ton durum buğdayı, 500 bin ton yumuşak buğday unu, 200 bin ton durum buğdayı unu, 3 milyon ton malt, 3 milyon ton mısır, 100 bin ton çavdar ve 200 bin ton yulaf olarak kaydedildi.

Kaynak metinde arpa ihracatı için 9,0 bin ton ifadesi yer alıyor. Bu rakam, metindeki diğer ihracat kalemleriyle karşılaştırıldığında dikkat çekici derecede düşük olmakla birlikte, kaynak metinde bu şekilde verildiği için haber metninde değiştirilmemiştir.

ABD Tarım Bakanlığı ihracat potansiyelini düşürdü

ABD Tarım Bakanlığı, mevcut sezonda Avrupa'nın tahıl ihracat potansiyelinin geçen sezona göre daha düşük olacağını değerlendiriyor. Bu beklentide üretimdeki düşüşün etkili olması bekleniyor.

Tahıl ve ürünleri ihracatının 31 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Geçen sezon bu miktar 31,5 milyon ton olarak tahmin edilmişti.

Arpa ihracatının 8,8 milyon tondan 7,4 milyon tona, mısır ihracatının ise 2,1 milyon tondan 1,9 milyon tona gerilemesi öngörülüyor.

Buna göre buğday ve ürünleri ihracatında yaklaşık 500 bin ton, arpa ihracatında 1,4 milyon ton, mısır ihracatında ise 200 bin ton düşüş bekleniyor.

AB'nin ihracatında sezon başlangıcı dikkat çekti

Sezonun ilk dört haftasında kaydedilen yüzde 67'lik düşüş, Avrupa Birliği'nin 2026/27 tahıl ihracatında sezon başlangıcının geçen sezona kıyasla daha düşük seviyede olduğunu gösterdi.

İlk dört haftada öne çıkan ihracatçılar arasında buğday ve mısırda Litvanya, arpada ise Romanya yer aldı.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rusya'nın Türkiye'ye yaptığı buğday sevkiyatı 2 kat artarak 3,2 milyon tona yükseldi. Mısır ihracatı 3 kat artışla 940 bin tona, arpa ihracatı ise 5 kat artışla 330 bin tona çıktı.

Bakliyat ürünlerinde de artış kaydedildi. Rusya'nın Türkiye'ye bakliyat ihracatı yüzde 29 artarak 387 bin tona yükselirken, bezelye sevkiyatı yüzde 36 artışla 204 bin tona, mercimek sevkiyatı ise 3 kat artışla 86 bin tona ulaştı.

Buğday kepeği ihracatı geriledi

Tahıl ürünleri içindeki bazı kalemlerde ise farklı bir seyir görüldü. Rusya'nın Türkiye'ye buğday kepeği sevkiyatı 817 bin ton oldu. Bu miktar 2025 yılının aynı dönemine göre yüzde 13 daha düşük gerçekleşti.

Buna karşın 817 bin tonluk sevkiyat, önceki yılların aynı dönemlerinde kaydedilen miktarların üzerinde kaldı.

Rusya'nın Türkiye'ye ayçiçeği küspesi ihracatı yüzde 10 artarak 487 bin tona, mısır kepeği sevkiyatı ise yüzde 43 artarak 110 bin tona çıktı.

Türkiye'nin tahıl ithalatında kuraklık etkisi

Rusya Tarım Bakanlığına bağlı FGİB ÇOK APK Direktörü Ruslan Hasanov, Türkiye'de geçen sezonun son yılların en kurak dönemlerinden biri olduğunu belirtti.

Türkiye'de buğday üretiminin 16,8 milyon tona kadar gerilediğini belirten Hasanov, ithalat piyasasının açılmasının ardından Rus tahılının fiyat avantajı ve Karadeniz üzerinden sağlanan kısa lojistik mesafe nedeniyle Türkiye pazarında öne çıktığını ifade etti.

Türkiye'nin ithalat kısıtlamalarını Mart 2026'da kaldırmasının ardından Rusya'dan yapılan tahıl sevkiyatlarında artış görüldü.

Hasanov, mevcut sezonda Rus buğdayı ithalatındaki artışın nedenlerinden birinin ihracatçıların, Türkiye'nin 2026 yılında rekor düzeyde bir üretim gerçekleştireceğine ilişkin beklentiler doğrultusunda iç piyasayı korumaya yönelik yeni tedbirler yürürlüğe girmeden önce mevcut sözleşmeler kapsamında mümkün olduğunca yüksek miktarda ürün göndermek istemesi olabileceğini belirtti.

Hasanov ayrıca Türkiye'nin tahıl işleme ve un üretiminde dünyanın önemli merkezlerinden biri olduğunu ifade ederek, yılın ilk yarısındaki talep artışının bu durumla da bağlantılı olabileceğini söyledi.

Türkiye'nin Mart 2025'ten bu yana uyguladığı unluk buğday ihracatı yasağını yakın dönemde kaldırması da tahıl ticaretindeki hareketliliğin diğer unsurlarından biri olarak değerlendirildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Küresel kullanım, 2022'deki seviyeye göre yüzde 2 azalırken, 1990 yılında kaydedilen 1,8 milyon tonun yaklaşık iki katına çıktı. Toplam kullanımdaki artışın tarım alanlarının genişlemesi ve verim artışıyla bağlantılı olduğu belirtildi.

FAO verileri, pestisit kullanımındaki farklılıkların yalnızca ülkelerin ekonomik gelişmişlik düzeyiyle açıklanamayacağını ortaya koydu. 2023 yılında hektar başına ulusal pestisit kullanımı Rusya'da yaklaşık 0,8 kilogramdan İsrail'de yaklaşık 17 kilograma kadar değişti. Böylece iki ülke arasındaki kullanım yoğunluğu 20 katın üzerinde farklılaştı.

Herbisitlerin payı arttı

Pestisitlerin türlerine göre dağılımında da önemli değişiklik yaşandı. Herbisitlerin küresel pestisit kullanımı içindeki payı 1990 yılında yüzde 38,55 iken, 2023 yılında yüzde 53,89'a yükseldi.

Buna karşılık insektisitlerin payı yüzde 26,47'den yüzde 20,37'ye, fungisitlerin payı ise yüzde 25,05'ten yüzde 20,88'e geriledi.

1990'lı yıllarla karşılaştırıldığında herbisit kullanımının yaklaşık yüzde 130 arttığı belirtildi. Bu artışın, fungisit kullanımındaki artıştan yüzde 58, insektisit kullanımındaki artıştan ise yüzde 48 daha yüksek olduğu ifade edildi.

Herbisit kullanımındaki yükselişte toprak işlemesiz tarım (no-till) uygulamalarının yaygınlaşması ve yabancı otların herbisitlere karşı dayanıklılığının artması etkili faktörler arasında gösterildi.

En yüksek kullanım İsrail'de

Ülkeler arasındaki pestisit kullanım yoğunluğunun, tarım sektörünün gelişmişlik aşamasından çok üretim modeliyle ilişkili olduğu belirtildi.

Arazi kaynakları sınırlı olan ve yüksek katma değerli korumalı tarıma dayanan ülkelerde hektar başına kullanımın daha yüksek olduğu görüldü. Bu kapsamda İsrail'de 17,09 kilogram, Japonya'da 10,61 kilogram ve Hollanda'da 6,95 kilogram pestisit kullanımı kaydedildi.

Tropikal bölgelerde büyük ölçekli ihracata yönelik tarım da yüksek üretim hacmiyle birlikte yüksek pestisit kullanım yoğunluğu gösterdi.

Brezilya toplam kullanımda ilk sırada

Dünyanın en büyük pestisit tüketicisi olan Brezilya'da toplam kullanım 801 bin ton olarak verildi. Ülkede hektar başına pestisit kullanımı ise 12,63 kilogram seviyesinde gerçekleşti.

Brezilya'da pestisit kullanımına bağlı direnç gelişiminin görece hızlı olduğu ve üretimde özellikle herbisitlere yüksek düzeyde bağımlılık bulunduğu belirtildi.

Avrupa'da ise kapsamlı düzenlemelere rağmen yoğun tarım yapılan ülkelerde pestisit kullanımı orta veya yüksek seviyelerde kaldı. Belçika, İtalya, Fransa ve Almanya'da hektar başına kullanım 3,41 ile 5,42 kilogram arasında gerçekleşti.

Avrupa'daki artış diğer bölgelere göre sınırlı kaldı

1990-2023 döneminde pestisit kullanımındaki değişim bölgelere göre önemli farklılık gösterdi. Avrupa'da toplam kullanım yüzde 3 artarken, aynı dönemde Kuzey ve Güney Amerika'daki artış yüzde 191, Afrika'daki artış ise yüzde 175 oldu.

FAO verilerinde, pestisit kullanım yoğunluğunun tarımsal üretim modeli, arazi varlığı, iklim, zararlıların durumu, ihracata yönelik üretim ve düzenleyici politikalarla farklı biçimlerde ilişkili olduğu ortaya konuldu.

Yüksek gelirli ülkelerin yalnızca bir bölümünde toplam pestisit kullanımında düşüş görülürken, insektisit kullanımındaki azalmanın bazı durumlarda herbisit ve fungisit kullanımındaki artışla dengelendiği belirtildi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Fermachem’in Durango eyaletinin Lerdo kentinde hayata geçireceği “Agro-Azot” sanayi kompleksi için 1,6 milyar dolar yatırım yapılacak. Tesiste yıllık 1 milyon ton granül üre (karbamid) üretim kapasitesine ulaşılması planlanıyor.

GPO tarafından Sinaloa eyaletinin Pasifik kıyısındaki Topolobampo’da gerçekleştirilecek projenin yatırım tutarı ise 1,63 milyar dolar olarak açıklandı. Tesiste günlük 2 bin 220 ton, yıllık yaklaşık 800 bin ton susuz amonyak üretilebilecek. Projenin Latin Amerika’nın en büyük ticari amonyak tesisi olması hedefleniyor.

Meksika’nın gübredeki ithalat bağımlılığı, yatırımların temel gerekçelerinden biri olarak öne çıkıyor. Ülke, toplam gübre ihtiyacının yaklaşık yüzde 75’ini ithalatla karşılıyor. Gübre tedarikinde Körfez ülkeleri, Rusya ve diğer ülkelerden yapılan alımlar önemli yer tutuyor.

Küresel piyasalardaki jeopolitik gelişmeler de gübre maliyetlerini etkiliyor. Üre fiyatının ton başına 472 dolardan 800 dolara kadar yükseldiği dönemler yaşandı.

Meksika’nın 2025 yılında üre ihtiyacı 1,6 milyon ton seviyesinde bulunurken, kamu şirketi PEMEX bu ihtiyacın yalnızca yüzde 19’unu karşılayabildi. İhtiyacın yüzde 80’den fazlası ise ABD, Rusya ve Çin’den yapılan alımlarla karşılandı.

Meksika, yeni yatırımların devreye girmesiyle üre açığını kapatmayı ve ilerleyen dönemde Latin Amerika’daki komşu ülkelere ihracata başlamayı planlıyor. Devlet tesisinin Poza Rica’daki 708 bin tonluk kapasitesi ile Fermachem’in Durango’daki 1 milyon tonluk kapasitesinin 2029 yılına kadar devreye alınması hedefleniyor.

Kaynak: AgroXXI

Mısırda iyi ve mükemmel durumdaki ekili alanların oranı bir hafta önce yüzde 67, geçen yıl aynı dönemde ise yüzde 73 olarak kaydedilmişti. Böylece oran bir haftada 4 puan, yıllık bazda ise 10 puan geriledi.

Soyada ise iyi ve mükemmel durumdaki ekili alanların oranı bir hafta önce yüzde 66, geçen yıl aynı tarihte yüzde 70 seviyesindeydi. Buna göre soyanın söz konusu kategorilerdeki oranı haftalık bazda 3 puan, yıllık bazda 7 puan azaldı.

Kışlık buğday hasadı ilerledi

ABD'de kışlık buğday hasadında ise ilerleme kaydedildi. 27 Temmuz itibarıyla kışlık buğday ekili alanların yüzde 81'inde hasat tamamlandı.

Geçen yıl aynı tarihte hasat oranı yüzde 79, son beş yılın ortalaması da yüzde 79 olmuştu. Böylece bu yılki hasat oranı hem geçen yılın hem de beş yıllık ortalamanın 2 puan üzerinde gerçekleşti.

Buğday üretiminde 1970 sonrası en düşük tahmin

ABD Tarım Bakanlığı'nın tahminlerine göre, ülkede kışlık ve yazlık buğdayın toplam üretiminin bu yıl 41,81 milyon tona gerilemesi bekleniyor.

Kaynak metin, bu seviyenin 1970 yılından bu yana en düşük üretim olacağını belirtiyor.

Geçen yıl ABD'de 54,01 milyon ton buğday üretildi. Buna göre bu yıl için öngörülen üretim, geçen yıla göre yaklaşık 12,20 milyon ton daha düşük.

Üretimdeki gerilemenin hem ekim alanındaki hem de ortalama verimdeki düşüşten kaynaklandığı belirtildi.

Buğday ekim alanının 15,07 milyon hektardan 12,98 milyon hektara gerilemesi beklenirken, ortalama verimin de 35,8 kg/dekardan 32,2 kg/dekara düşmesi öngörülüyor.

Başka bir ifadeyle ekim alanında 2,09 milyon hektarlık, ortalama verimde ise 3,6 kg/dekarlık düşüş söz konusu.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

RIA Novosti'nin ABD Gümrük İdaresi verilerine dayandırdığı habere göre, Rusya'dan yapılan gübre ithalatının değeri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 28 arttı. ABD'nin Rusya'dan ithalatı 2025'in ilk 5 ayında 806,4 milyon dolar seviyesindeydi.

Böylece 2026'nın ilk 5 ayında Rusya'dan yapılan gübre ithalatı, geçen yılın aynı dönemine göre 233,6 milyon dolar arttı.

Rusya ikinci sırada

Kaynak metne göre Rusya, ABD'nin en büyük gübre tedarikçileri sıralamasında Kanada'nın ardından ikinci sırada yer aldı.

Gübre ithalatındaki artış, iki ülke arasındaki jeopolitik gerilimin devam ettiği bir dönemde gerçekleşti.

Kaynak metinde, gübrelerin dünya gıda arzındaki kritik rolü nedeniyle geleneksel olarak Batılı yaptırım rejimlerinin dışında tutulduğu belirtildi.

Suudi Arabistan üçüncü sırada

ABD'nin başlıca gübre tedarikçileri arasında Rusya ve Kanada'nın yanı sıra Suudi Arabistan da yer aldı.

Suudi Arabistan'ın yılın ilk 5 ayında ABD'ye gerçekleştirdiği gübre ihracatının değeri 318,3 milyon dolar olarak açıklandı.

Kaynak metindeki verilere göre sıralamada Kanada ilk sırada, Rusya ikinci sırada, Suudi Arabistan ise üçüncü sırada bulunuyor.

2003'ten bu yana en yüksek seviye

Rusya'dan ABD'ye gübre sevkiyatının parasal değeri açısından 1,04 milyar dolarlık 2026 Ocak-Mayıs rakamı, kaynak metne göre ABD istatistiklerinin tutulmaya başladığı 2003 yılından bu yana kaydedilen en yüksek seviye oldu.

2025'in aynı dönemindeki 806,4 milyon dolarlık değerle karşılaştırıldığında, 2026'nın ilk 5 ayında Rusya'dan yapılan gübre ithalatında yüzde 28'lik artış gerçekleşti.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rosselhoznadzor'a bağlı Tarım Ürünleri Kontrol Merkezi Genel Müdürü Ruslan Hasanov başkanlığındaki Rus heyeti ile Türkiye tarafı arasında gerçekleştirilen görüşmelerde, iki ülkenin tahıl ürünlerinin kontrolüne ilişkin uygulamaları ve laboratuvar çalışmaları hakkında bilgi alışverişinde bulunuldu.

Rusya, laboratuvar altyapısı hakkında bilgi verdi

Ruslan Hasanov, Rusya'daki test laboratuvarlarının imkanları, teknik donanımları ve uluslararası akreditasyonları hakkında bilgi verdi.

Kaynak metne göre Rus tarafı, laboratuvarların ulusal standartlara uyumun ve ihracat sözleşmelerindeki şartların yerine getirilmesinin sağlanmasına yönelik çalışmalarını aktardı.

Hasanov ayrıca Türkiye Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü temsilcilerini, Rusya'daki ürün kalite kontrol sistemini yerinde incelemek üzere Rusya'ya davet etti.

Türkiye tarafı Ankara'daki referans merkezlerini tanıttı

Görüşmeler kapsamında Türkiye tarafı da Ankara'da bulunan ve ithal tahılın güvenlik göstergeleri açısından test edilmesi ile karantina kapsamındaki bitki sağlığı durumunun belirlenmesine yönelik araştırmaların yapıldığı referans merkezlerini Rus heyetine tanıttı.

Taraflar ayrıca rastık hastalıkları konusundaki araştırmalar ve iki ülkede uygulanan yöntemler hakkında deneyim paylaşımında bulundu.

Türkiye tarafı, yürütülen araştırmalarda kullanılan yöntemleri Rus heyetine iletti. Kaynak metne göre bu yöntemlerin, Rusya'dan Türkiye'ye gönderilen tahıl ürünlerinin Türkiye'nin taleplerine uygunluğunun sağlanması ve ihracatın kesintisiz sürdürülmesi amacıyla Rusya'daki çalışmalarda kullanılması planlanıyor.

Yeni bitki karantinası düzenlemesi 4 Ağustos'ta yürürlüğe girecek

Kaynak metne göre Türkiye'de güncellenen “Bitki Karantinası Yönetmeliği” 4 Ağustos 2026'da yürürlüğe girecek.

Söz konusu düzenleme kapsamında bitkiler, bitkisel ürünler ve diğer materyallerin ihracatı, ithalatı, yeniden ihracatı ve transit geçişine ilişkin işlemler yürütülecek.

Ankara'daki görüşmelerde ise yeni düzenleme kapsamında Rus buğdayının Türkiye'ye ihracatında uygulanacak bitki sağlığı şartları görüşmelerin temel başlıklarından biri oldu.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Tahıl ihracatındaki düşüşün özellikle temmuz ayının üçüncü 10 günlük döneminde hızlandığı belirtildi. Bu dönemde tahıl ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 61,3 azaldı.

Buğday ihracatında düşüş

Rusya'nın temmuz ayındaki buğday ihracatı 1,8 milyon ton olarak gerçekleşti. Bu miktar, geçen yılın aynı ayındaki seviyenin yüzde 17,7 altında kaldı.

Kaynak metne göre Rusya'nın buğday ihracatında alıcı ülke sayısı da azaldı. Geçen yıl 27 ülkeye yapılan buğday ihracatı, temmuz ayında 23 ülkeye geriledi.

İhracatçı sayısı da 36'dan 20'ye düşerken, tahıl sevkiyatlarının gerçekleştirildiği liman sayısı 38'den 21'e geriledi.

Mısır ve arpa ihracatında daha sert düşüş

Temmuz ayında Rusya'nın mısır ihracatı yaklaşık 3,6 kat azalarak 146,3 bin tona düştü.

Arpa ihracatında ise düşüş daha belirgin oldu. Arpa sevkiyatları 5,6 kat gerileyerek 101,4 bin ton seviyesinde kaldı.

Böylece buğdaydaki yüzde 17,7'lik düşüşe karşılık mısır ve arpa ihracatında çok daha yüksek oranlı gerilemeler yaşandı.

Düşüşte Azak-Karadeniz bölgesindeki durum etkili oldu

Rusya Tahıl Birliği'ne göre ihracattaki gerilemenin temel nedenlerinden biri Azak-Karadeniz bölgesindeki gergin durum oldu.

Kaynak metinde, özellikle temmuz ayının son 10 günlük döneminde ihracattaki düşüşün belirgin şekilde hızlandığı ve yıllık bazda yüzde 61,3 seviyesine ulaştığı aktarılıyor.

Mısır ve arpa düşerken Afrika pazarı büyüyor

Rusya'nın buğday ihracatında en büyük alıcı Mısır olmaya devam etti. Ancak Mısır'a yapılan sevkiyat yüzde 31,7 azalarak 344 bin tona geriledi.

Buna karşılık Afrika pazarında bazı ülkelere yapılan ihracatın arttığı belirtildi. Kenya, Sudan, Nijerya ve Libya'ya yönelik ihracat yükselirken, Tanzanya'ya sevkiyatın da bir yıl aradan sonra yeniden başladığı aktarıldı.

Rus buğdayı fiyat avantajını koruyor

Kaynak metinde, ihracattaki düşüşe rağmen Rus buğdayının uluslararası piyasalardaki fiyat rekabetçiliğini koruduğuna dikkat çekiliyor.

Rus buğdayının FOB Novorossiysk fiyatının ton başına yaklaşık 232 dolar olduğu ve Avrupa buğdayından yaklaşık 35 dolar daha ucuz bulunduğu belirtiliyor.

Ancak kaynak metne göre mevcut koşullarda fiyat avantajı ihracattaki sorunları telafi etmeye yetmiyor. Lojistik ve jeopolitik risklerin tahıl ihracatında daha belirleyici hale geldiği ifade ediliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Rusya iç piyasasında üçüncü sınıf buğdayın ortalama fiyatı ton başına 13,5 bin ruble, dördüncü sınıf buğdayın fiyatı ise 12,2 bin ruble seviyesinde bulunuyor. Ancak bazı işletmelerin buğdayı yalnızca 8-9 bin ruble seviyesinden satmak zorunda kaldığı belirtiliyor. Kaynak metinde, üretimde kârlılık eşiğinin yaklaşık 10 bin ruble olduğu ifade ediliyor.

Fiyat düşüşünün nedeni satış sorunları

Kaynak metne göre Rusya’daki fiyat gerilemesinin temel nedeni ürün yetersizliği değil, tahılın pazarlanmasında yaşanan sorunlar.

Yeni hasat edilen tahılın piyasaya girmeye başlamasına rağmen depolarda önceki dönemden kalan ürünlerin bulunduğu belirtiliyor. Buna ek olarak ihracat lojistiğinin ciddi kısıtlamalarla çalıştığı, alternatif güzergâhlardan yapılan taşımacılığın maliyetinin ise yüzde 30-50 arttığı aktarılıyor.

Rusya'nın önemli ihracat pazarlarından Türkiye ve Mısır'dan gelen talebin azaldığı, iç piyasadaki işleyicilerin de alımlarını artırmak konusunda acele etmediği ifade ediliyor.

Tahıl ihracatı da geriledi

Kaynak metinde, Rusya'nın temmuz ayındaki tahıl ihracatının yaklaşık yüzde 38 gerilediğine ilişkin daha önceki değerlendirmeye de yer veriliyor.

Temmuz ayında Rusya'nın buğday sevkiyatlarının 1,6-1,8 milyon tona, arpa sevkiyatlarının ise 101 bin tona gerilediği belirtiliyor.

Böylece Rusya iç piyasasında ürün arzının devam etmesine karşın ihracat kanallarındaki sorunların üreticilerin satış imkânlarını daralttığı aktarılıyor.

Dünya piyasası için farklı bir tablo ortaya çıkabilir

Kaynak metin, Rusya iç piyasasındaki fiyat düşüşü ile dünya tahıl piyasasındaki olası gelişmeler arasında dikkat çekici bir karşıtlık bulunduğuna işaret ediyor.

İç piyasada arz fazlası nedeniyle tahıl fiyatları gerilerken, ihracat koridorlarındaki blokajın sürmesi durumunda dünya piyasasında arz sıkıntısı yaşanabileceği belirtiliyor.

Tahıl İhracatçıları ve Üreticileri Birliği'nin değerlendirmesine göre, ihracat koridorlarındaki blokajın uzaması halinde Rusya'nın 30-35 milyon ton buğdayı dış pazarlara ulaştıramama ihtimali bulunuyor. Kaynak metin, bu miktarın dünya buğday ticaretinin yaklaşık yüzde 15'ine karşılık gelebileceğini aktarıyor.

Üreticinin temel sorunu ürünün satışı

Rusya'daki üreticiler açısından mevcut tablonun hasat döneminde kârlılık sorununu daha da ağırlaştırabileceği belirtiliyor.

Kaynak metne göre üreticiler bir yandan düşük alım fiyatlarıyla karşı karşıya kalırken diğer yandan yüksek kredi maliyetleri ve artan lojistik giderleriyle mücadele ediyor. Bu nedenle sorun yalnızca ürünün üretilmesi değil, hasat edilen tahılın hangi koşullarda ve hangi fiyattan satılabileceği noktasında yoğunlaşıyor.

Kaynak metnin ortaya koyduğu tabloya göre Rusya'da buğday ve arpa üretiminde ürün bulunmasına rağmen ihracat kanallarındaki aksaklıklar, iç piyasada fiyatların gerilemesine ve üreticilerin kârlılığının baskı altında kalmasına yol açıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Euractiv’in aktardığına göre, Finlandiya makamları, tarım sektöründe yaşanan uzun süreli krizin yanı sıra sınır bölgelerinde faaliyet gösteren çiftçilere yeni bir stratejik rol vermeye başladı. Sınırdaki çiftliklerin sahiplerinin çevredeki gelişmeleri izlediği ve bu gözlemlerle gayriresmî bir erken uyarı mekanizmasının oluştuğu belirtildi.

Kaynak metinde, Brüksel’de Finlandiyalı çiftçilerin Avrupa güvenliği açısından önemli bir bağlantı noktası olarak değerlendirildiği ifade edildi. Helsinki yönetiminin ise bu yaklaşımı, tarım sektörünün finansmanı için Avrupa Birliği’nden daha fazla kaynak sağlama girişiminde kullanmayı umduğu aktarıldı.

Kaynakta bu durum, sınır bölgelerinde tarımsal faaliyet yürüten çiftçilerin yalnızca üretim yapan kesim olarak değil, aynı zamanda bölgedeki gelişmeler hakkında bilgi sağlayan bir unsur olarak görülmesi şeklinde değerlendiriliyor.

Rusya sınırı belirsiz süreyle kapalı

Kaynak metinde ayrıca Finlandiya ile Rusya arasındaki sınırın belirsiz süreyle kapalı olduğu hatırlatılıyor.

Sınırdaki kısıtlamaların Kasım 2023’te, yaşanan göç krizi ve Helsinki'nin Moskova'ya yönelik suçlamaları sonrasında uygulanmaya başlandığı belirtiliyor. Metne göre Rusya tarafı ise bu suçlamaları reddediyor.

Böylece Finlandiya-Rusya sınırındaki mevcut durum, kaynak metinde hem güvenlik hem de tarım sektörünün gelecekteki finansmanı açısından birlikte ele alınıyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

İhracattaki gerilemeye karşın Rusya'nın un üretiminde önemli bir değişiklik yaşanmadı. Üretim, 2026'nın ilk yarısında 5,45 milyon ton, geçen yılın aynı döneminde ise 5,48 milyon ton oldu.

Kaynak metindeki verilere göre Rusya'nın 2025 yılındaki toplam un üretimi 11,45 milyon ton olarak gerçekleşirken, 2024'teki 11,92 milyon tonluk rekor seviyenin altında kaldı.

Çin'e un ihracatı yaklaşık iki katına çıktı

Rusya'nın 2026'nın ilk yarısındaki en büyük un ihracat pazarı Çin oldu.

Çin'e yapılan un ihracatı, geçen yılın aynı dönemindeki 33 bin tondan 64 bin tona yükseldi. Böylece Çin'e yönelik sevkiyat yaklaşık iki katına çıktı.

Afganistan'a ihracat da 14 bin tondan 23 bin tona, Moğolistan'a ihracat ise 20 bin tondan 21 bin tona yükseldi.

Buna karşılık Türkmenistan'a yapılan sevkiyat 44 bin tondan 36 bin tona, Irak'a 32 bin tondan 12 bin tona, Kazakistan'a ise 15 bin tondan 11 bin tona geriledi.

Rusya'nın kepek ihracatı arttı

Buğday ununun aksine Rusya'nın buğday kepeği ihracatında artış yaşandı.

2025/26 sezonunda kepek ihracatı yaklaşık 1,26 milyon ton olurken, bir önceki sezonda bu miktar 1,23 milyon ton olarak gerçekleşti.

Türkiye, Rusya'nın kepek ihracatında açık ara en büyük alıcı konumunda yer aldı. Kaynak metne göre Türkiye'nin payı yaklaşık yüzde 79, ihracat miktarı ise 992 bin ton oldu.

Kazakistan'ın payı yüzde 11, Moğolistan'ın yüzde 6 ve Kırgızistan'ın yüzde 4 olarak kaydedildi.

İkinci yarı için ihracat beklentisi zayıf

Kaynakta yer alan değerlendirmeye göre Rusya'nın 2026'nın ikinci yarısındaki un ve kepek ihracatı için beklentiler daha olumsuz.

Azak-Karadeniz havzasındaki limanlarda yaşanan duruşlar nedeniyle bu kanaldan sevkiyatların yapılamadığı, alternatif güzergâhların ise oluşan ihracat kaybını karşılayamadığı belirtiliyor.

Mevcut durumun devam etmesi halinde bazı un fabrikalarının faaliyetlerini durdurma riskiyle karşı karşıya kalabileceği ifade ediliyor.

İhracat tarafındaki sorunlara, Afrika ülkelerinin nem oranlarına yönelik sıkılaşan talepleri de ekleniyor. Bu durumun daha sıkı ihracat kontrollerini ve bazı durumlarda üretim süreçlerinin yeni gerekliliklere uyarlanmasını gerektirebileceği belirtiliyor.

İç piyasada fiyat ve kârlılık baskısı

Kaynak değerlendirmesine göre ihracatta yaşanan sorunlara rağmen üretimin istikrarlı kalması, Rusya iç piyasasında un fiyatlarının düşmesine yol açabilir.

Fiyatlardaki gerilemenin ise un üreticilerinin kârlılığını daha da aşağı çekebileceği belirtiliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Temmuz ayındaki gerilemeyle birlikte et fiyat endeksinde 2026 yılındaki ilk aylık düşüş kaydedildi. Fiyatlar koyun eti dışındaki tüm et kategorilerinde gerilerken, koyun eti fiyatları yükselişini sürdürdü.

Kanatlı eti fiyatlarında düşüş

Uluslararası kanatlı eti fiyatları hazirana göre geriledi. FAO, düşüşte Brezilya'daki yüksek ihracat arzının etkili olduğunu belirtti.

Avrupa Birliği pazarına gelecekte erişime ilişkin belirsizliklerin, antimikrobiyal gereklilikler nedeniyle arttığı ifade edildi. Bu durumun yüksek değerli ürünlerin alternatif pazarlara yönlendirilmesi beklentisini güçlendirdiği, bunun da rekabeti artırarak fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğu belirtildi.

Domuz eti fiyatları da geriledi

Domuz eti fiyatları da temmuz ayında düştü. Gerilemede Avrupa Birliği'ndeki bol arz ve küresel talebin zayıf seyretmesi etkili oldu.

Bununla birlikte yüksek yaz sıcaklıklarının hayvanların büyüme hızlarını sınırlaması, fiyatlar üzerinde kısmi bir destek oluşturdu.

Sığır eti fiyatları Asya talebiyle geriledi

Dünya sığır eti fiyatları da aşağı yönlü hareket etti. FAO, gerilemenin temel nedenlerinden birinin Asya'daki ithalat talebinin zayıflaması olduğunu belirtti.

Avustralya'da ihracat fiyatları da geriledi. Çin ve Güney Kore'ye yapılan sevkiyatların yıllık kota tahsislerinin dolmasının ardından azalması fiyatları etkiledi. Kotaların dolması sonrasında gerçekleştirilecek ihracatın daha yüksek tarifelere tabi olması da piyasadaki gelişmeler arasında yer aldı.

Brezilya'da ise Çin'e yapılan ihracat, Çin'in sığır eti korunma kotasının doluluk oranının yükselmesi nedeniyle yavaşladı.

Koyun eti fiyatları yeni rekor kırdı

Diğer et gruplarından farklı olarak koyun eti fiyatları temmuz ayında yükselişini sürdürerek yeni bir rekor seviyeye ulaştı.

FAO, yükselişte Okyanusya'daki ihracata uygun koyun eti arzının uzun süredir sıkı seyretmesinin ve küresel ithalat talebinin güçlü kalmasının etkili olduğunu belirtti.

Böylece Temmuz 2026'da genel et fiyat endeksi gerilerken, koyun eti fiyatları tüm diğer et kategorilerinden ayrışarak rekor seviyeye yükseldi.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Tahıl fiyatlarındaki yükselişte özellikle buğday ve mısır fiyatlarındaki artış etkili oldu. Küresel buğday fiyatları temmuz ayında yüzde 5,8 yükselirken, fiyatlar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,9 daha yüksek seviyeye ulaştı.

FAO, buğday fiyatlarındaki yükselişin nedenleri arasında Karadeniz'deki ihracat akışlarının devam eden aksamalarına ilişkin artan endişeleri ve ihracat altyapısındaki hasarları gösterdi. Bazı önemli üretici ülkelerde son dönemde yaşanan sıcak hava dalgalarının ürün verimleri üzerindeki etkisinin de fiyatları desteklediği belirtildi.

Mısır fiyatları da yükseldi

Dünya mısır fiyatları da temmuz ayında hazirana göre yüzde 3,6 arttı. FAO'ya göre artışta, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Mısır Kuşağı'nın bazı bölgelerinde görülen sıcak ve kurak hava koşullarına ilişkin endişeler etkili oldu.

Mısır fiyatlarındaki yükselişte ayrıca, jeopolitik gerilimlerin arttığı dönemde enerji piyasalarındaki daha güçlü fiyatların oluşturduğu etkiler de rol oynadı.

Sorgum fiyatları da Amerika Birleşik Devletleri'ndeki mısır fiyatlarındaki artışla paralel olarak sınırlı bir yükseliş gösterdi.

Arpa fiyatları yüzde 1,9 geriledi

Tahıl grubundaki diğer ürünlerde ise farklı bir tablo ortaya çıktı. Arpa fiyatları temmuz ayında yüzde 1,9 düştü.

FAO, Avustralya ve Karadeniz bölgesindeki olumlu ürün beklentilerinin, Avrupa Birliği'nde sıcak hava nedeniyle yaşanan verim kayıplarını fazlasıyla dengelediğini belirtti.

Pirinç fiyatlarında genel görünüm değişmedi

FAO'nun Tüm Pirinç Fiyat Endeksi ise Temmuz 2026'da genel olarak yatay seyretti.

Pirinç fiyatlarında ise genel olarak yatay bir seyir izlendi. Hindistan tipi pirinç fiyatlarında sınırlı bir artış görülürken, diğer başlıca ticarete konu pirinç çeşitlerinde talebe bağlı fiyat düşüşleri bu artışı dengeledi.

Böylece Temmuz 2026'da tahıl piyasasında özellikle buğday ve mısır fiyatlarındaki yükseliş öne çıkarken, arpa fiyatlarında gerileme, pirinç fiyatlarında ise genel olarak yatay seyir görüldü.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

Birliğin değerlendirmesine göre Rusya ile Ukrayna arasında Karadeniz havzasında tırmanan askeri gerilim, dünyanın en önemli tahıl ihracat güzergâhlarından biri olan bölgedeki lojistik akışı tehdit ediyor. Ukrayna'nın Rusya'nın Taman Limanı ve dökme yük gemilerine yönelik insansız hava aracı saldırıları ile Rusya'nın Odessa Limanı çevresindeki liman altyapısı ve gemileri hedef alan saldırılarının, tedarik zincirinde ciddi aksamalara yol açabileceği belirtiliyor.

Sektör temsilcileri, Karadeniz'deki ihracat akışının tamamen durması halinde küresel pazara sunulan Rus buğdayında 30 ila 35 milyon tonluk arz kaybı oluşabileceğini ifade etti. Açıklamaya göre bu miktar, dünya buğday ticaretinin yaklaşık yüzde 15'ine karşılık geliyor. Değerlendirmede, bu seviyedeki arz açığının kısa vadede diğer ihracatçı ülkeler tarafından karşılanmasının mümkün görünmediği kaydedildi.

Fiyat beklentilerine ilişkin değerlendirmede ise mevcut koşullarda buğdayın FOB fiyatlarının ton başına 340-370 dolar aralığına yükselebileceği, ihracat koridorunun tamamen kapanması senaryosunda ise fiyatların 400 doların üzerine çıkmasının olası olduğu belirtildi. Bu tahmin, mevcut öngörülen fiyat aralığına göre yaklaşık 30 ila 60 dolar, alt sınır olan 340 dolara göre ise yaklaşık yüzde 18 daha yüksek bir seviyeye işaret ediyor.

Birlik ayrıca, olası fiyat artışlarının yalnızca tahıl piyasasını değil, küresel gıda enflasyonunu da etkileyebileceğini değerlendirdi. Açıklamada, pandemi döneminde yaşanan lojistik sorunlarından daha geniş çaplı bir maliyet baskısının oluşabileceği görüşü paylaşıldı.

Haberde yer alan değerlendirmelere göre en yüksek risk, Karadeniz'den yapılan tahıl sevkiyatına önemli ölçüde bağımlı olan Afrika ve Orta Doğu'daki bazı ülkelerde bulunuyor. Artan ithalat maliyetlerinin gıda arzını zorlaştırabileceği, bunun da özellikle düşük gelirli ülkelerde gıda güvenliği üzerinde baskı oluşturabileceği ifade ediliyor.

Ukrayna tarafında ise ülkenin en büyük tarım sendikası UAC, Rusya'nın Odessa Limanı yakınındaki saldırılarının hasat döneminde ihracatı olumsuz etkilediğini açıkladı. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski de Karadeniz'deki saldırıların deniz taşımacılığını zorlaştırdığını ve küresel gıda güvenliği açısından risk oluşturduğunu belirterek uluslararası topluma çağrıda bulundu.

Karadeniz Tahıl Koridoru'nun etkinliğinin azalmasıyla birlikte bölgedeki askeri gerilimin, küresel tahıl piyasaları ve uluslararası gıda ticareti üzerindeki etkisinin yakından izlenmeye devam edildiği bildiriliyor.

TARIM PUSULASI HABER MERKEZİ

İKAR'ın temel senaryosuna göre Rusya'nın toplam tahıl üretiminin 139,0 milyon tonun, bunun içinde buğday üretiminin ise 90,0 milyon tonun üzerinde gerçekleşmesi bekleniyor.

Enstitü, yeni sezonda toplam tahıl ihracatının 58,5 milyon ton, buğday ihracatının ise 44,5 milyon ton düzeyine ulaşabileceğini öngörüyor.

Ancak uzmanlar, üretimde beklenen artışa rağmen fiyatların ve ihracat performansının aynı ölçüde güçlü olmayabileceğine dikkat çekiyor.

Rekabet sertleşiyor

Rapora göre bu sezon yalnızca Rusya'da değil, Karadeniz havzasının genelinde de yüksek üretim bekleniyor.

Buna karşılık Rus tahılının en büyük alıcıları arasında yer alan Türkiye, Mısır, Fas, Cezayir ve Tunus gibi ülkelerde de üretimin artması bekleniyor.

İKAR'ın değerlendirmesine göre söz konusu beş ülkenin toplam tahıl üretiminin yaklaşık 11,5 milyon ton artması öngörülüyor.

Bu artışın, ithalat ihtiyaçlarının azalmasına ve Rus tahılına yönelik dış talebin zayıflamasına neden olabileceği belirtiliyor.

Uzmanlar, küresel arzın yükseldiği bir dönemde alıcı ülkelerin daha fazla seçenekle karşı karşıya kalacağını ve bunun ihracatçı ülkeler arasındaki rekabeti artıracağını ifade ediyor.

Üretim bölgeleri arasında farklı görünüm

Rusya içinde de üretim görünümünün bölgelere göre farklılık gösterdiği belirtiliyor.

Ülkenin güneyindeki Güney Federal Bölgesi ile Kuzey Kafkasya Federal Bölgesi'nde iyi bir hasat beklenirken, bunun iç piyasada özellikle Orta Rusya ve Volga bölgesinde fiyatları baskılayabileceği değerlendiriliyor.

Bununla birlikte uzmanlar, güney bölgelerinde elde edilecek yüksek üretimin ihracata ne ölçüde yönlendirilebileceğinin ise henüz netleşmediğini vurguluyor.

Kuraklık ve aşırı yağış aynı sezonda etkili oldu

İKAR'ın değerlendirmesine göre Rusya'nın tüm üretim bölgelerinde aynı tablo görülmüyor.

Ural Dağları'nın doğusunda yer alan tarım bölgelerinde kuraklık üretimi olumsuz etkilerken, özellikle Altay Krayı, Novosibirsk Bölgesi ve Omsk Bölgesi'nin doğusunda yağış yetersizliği nedeniyle verim kayıpları yaşanabileceği belirtiliyor.

Buna karşılık Ural bölgesinde etkili olan yoğun yağışların üretim üzerindeki etkisinin ise henüz netleşmediği ifade ediliyor.

Uzmanlar, sezonun ilerleyen dönemlerinde bu bölgelerde ortaya çıkacak üretim miktarının ülkenin toplam tahıl arzı üzerinde belirleyici olacağını değerlendiriyor.

Jeopolitik ve lojistik riskler öne çıkıyor

Raporda yalnızca üretim değil, ihracat zincirini etkileyen jeopolitik gelişmelerin de yeni sezonun en önemli riskleri arasında yer aldığı vurgulanıyor.

Karadeniz ve Azak Denizi havzasındaki güvenlik gelişmeleri, İran çevresindeki jeopolitik riskler ve Hürmüz Boğazı'ndaki olası ticaret aksaklıklarının küresel tahıl ticaretini doğrudan etkileyebileceği belirtiliyor.

Bunun yanında;

• artan sigorta maliyetleri,
• yükselen lojistik giderleri,
• döviz kurlarındaki dalgalanmalar
• iklim kaynaklı riskler

uluslararası tahıl ticaretinde belirsizliği artıran başlıca unsurlar olarak gösteriliyor.

Taşıma maliyetleri rekor seviyeye ulaştı

Azak Denizi'nde gemi trafiğinde yaşanan sorunlar nedeniyle kara taşımacılığına olan talebin arttığı belirtiliyor.

Rapora göre Rusya'nın güney bölgelerinde karayolu taşımacılığı ücretleri Temmuz ayında tarihi zirveye ulaştı.

Uzmanlar, ihracatın önemli bölümünün alternatif güzergâhlara yönelmesi nedeniyle taşıma maliyetlerindeki artışın önümüzdeki dönemde de devam edebileceğini değerlendiriyor.

Sezonun en kritik sorusu

İKAR'a göre 2026/27 sezonunun en önemli sorusu, Rusya'nın ne kadar tahıl üreteceğinden çok, bu ürünlerin hangi fiyatla, hangi lojistik güzergâhlar üzerinden ve hangi pazarlara satılabileceği olacak.