Tarkim
Egemen  Oruçoğlu

Egemen Oruçoğlu

Gübre Fiyatları Ne Olacak?

14.12.2016

Takip Edin

Her türlü zorlukların başımıza geldiği son yıllarda politikacılar, ekonomistler ve tarım sektörünün çeşitli köşe yazarları gübre sektörü hakkında daha sık bilgi ve görüş paylaşımında bulunmaya başladılar. Bu sektörün olmazsa olmaz ve hakkında en az bilgiye sahip olunan unsuru gübre ile ilgili de maalesef bilgi kirliliği ortaya çıktı. Bilgi kirliliği yeterli derecede gübrenin toprağa atılmasını tehdit eder seviyeye geldi.

Türkiye genelinde tahıl tarımına yönelik ekimler tamamlandı ve üst gübreleme dönemi başlamak üzere. 3 Kasım 2016 tarihli yazımda belirttiğim gibi çiftçi alım fiyatları, Aralık ayında, üre gübresinde 950 TL/ton’u, amonyum sülfat (şeker) gübresinde ise 600 TL/ton’u buldu; hatta aştı. Üretici ve dağıtıcı firmaların fiyatları ise Aralık ayı başından beri bu seviyelerin üstünde. Ocak ayında kullanılmaya başlanacak olan bu gübrelerin fiyatları dış piyasalarda % 5 kadar düşmesine rağmen, Ocak ayında sezonun en yüksek değerlerine ulaşılacağı öngörülüyor. Bizim pazarımızdaki fiyatlar ise üretilen ve ithal edilen gübrelerin ülke genelinde ihtiyacımıza yetip yetmeyeceğine göre değişecek.

Maalesef, nitratlı gübrelerin terörist amaçlarla kullanılması nedeniyle yasaklanmasından sonra, nitratlı gübrelerin üretim ve dağıtım dönemi olan Kasım ve Aralık ayları geride kalmış gözüküyor. % 26 azot içeren CAN ve % 33 azot içeren AN gübrelerinin üretilmemiş ve dağıtılmamış olmasının yanında henüz belirli bir kanun da yayınlanmış değil. Eğer, Şubat 2017’ye kadar bu gübrelerin satış yasağı devam ederse, alternatif azotlu gübreler olan üre gübresi çiftçi fiyatlarının 1.200 TL/ton’a, amonyum sülfat (şeker) gübresi çiftçi fiyatlarının ise 750 TL/ton’a çıkabilir. (Bkz: Olasılık 1)

Gübre firmaları bu arz eksikliğini kapatmak için çeşitli alternatif ürünler geliştirmeye çalışıyorlar. Örneğin, üre ve amonyum sülfat gübrelerinin karıştırılmasıyla elde edilen ve AN gübresi gibi %33 azot içeren alternatif ürünler piyasaya sürülüyor. Öte yandan, gerekli testlerin tamamlanmasının ardından % 26 azota sahip CAN gübresine dair satış yasağının kalkması için de sektör tarafından gün sayılıyor. Türkiye gübre sektörü bir dönüşümden geçerken, ekonominin böylesine zor zamanlarında kullanılmayan milli üretim kapasiteleri de maddi kayıplara neden oluyor.

Yeddiemin olarak depolarda tutulan nitratlı gübrelerin tarlalara atılması için gerekli organizasyon sağlanırsa 250.000 ton civarında nitratlı gübrenin pazara sürülebileceği öngörülüyor. Alternatif olarak üretilen gübre cinslerinin de 50.000 ton seviyesinde kullandırılabileceği tahmin ediliyor. Ocak ayı başından itibaren nitratlı gübre üreticilerinin %26 azot içeren CAN gübresi üretimine başlaması durumunda ise 300.000 ton daha nitratlı gübrenin tahıl üst gübrelemesine yetişmesi mümkün gözüküyor. Bu durumda üre ve amonyum sülfat (şeker) gübreleri ihtiyacı 500.000 ton kadar azalacak, bu gübrelerin ithalatı ve fiyat yükselişi yavaşlayacaktır. Şubat ayı çiftçi alım fiyatları üre gübresinde 1.075 TL/ton ve amonyum sülfat (şeker) gübresinde ise 650 TL/ton seviyesinde seyredebilir.

Belirtilen olasılıklara ek olarak ABD Doları 3,50 TL seviyesinden daha aşağılara indikçe de, doğru orantılı olarak, gübre fiyatlarının da düşmesi beklenebilir. Fiyat seyri ne olursa olsun, gübre tedariklerinin zamanında yapılması, Uluslararası Bitki Besleme Enstitüsü’nün (IPNI) belirttiği gibi; doğru gübre cinsinin, doğru miktarda, doğru zamanda ve doğru yere uygulanması gerekir.

Egemen Oruçoğlu

Gübre Sektörü Danışmanı

Bu makale 6250 kez okundu

Makale Yorumları

    Makaleye Ait Yorum Bulunmamaktadır.

Yorum Yazın

CAPTCHA security code

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.